Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) yapılan askerlik borçlanması, doğum borçlanması, yurt dışı borçlanması gibi hizmet borçlanma primleri, asgari ücret ile bunun 7.5 katı arasında değişen ve kişilerin tercih ettikleri kazanç tutarı üzerinden hesaplanıyor. Yurt dışı borçlanmaları hariç diğer borçlanmalarda bildirilen kazancın yüzde 32’si oranında prim ödeniyor. Askerlik, doğum ve yurt dışı hizmet borçlanma maliyetleri, asgari ücret oranın da artıyor. Bu çerçevede yeni yılda asgari ücretin artmasıyla beraber borçlanma maliyeti de aynı oranda artacak.
Yenil yılda yapılacak asgari ücret zammıyla beraber artacak prim maliyetlerini ise Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, İhlas Haber Ajansı’na değerlendirdi. Karakaş, “Bugün itibarıyla bir günlük askerlik borçlanması ve bir günlük doğum borçlanması kazanmak için en az ödenmesi gereken tutar günlük 144 lira. Fakat yüksek emeklilik maaşı için daha yüksekten ödemek isteyen vatandaşlar ise en fazla 1073 lira ödeyebilirler. Yani hizmet borçlanması isteyenler 144 lira ve 1073 lira arasında diledikleri fiyat üzerinden ödeme yapabilirler” ifadelerini kullandı.
Askerliğini sigortalı çalışmaya başlamadan önce yapmış olanlar, askerlik borçlanması yaptıklarında sigorta başlangıç tarihini borçlandıkları süre kadar öne çekebileceklerini belirten Karakaş, bu durumunda çoğunlukla daha erken emekli olma imkânı sağladığını ifade etti.
“Bir aylık borçlanma yapmak istediğimiz takdirde bu tutar 4 bin 320 lira yükseliyor”
Karakaş 1 günlük askerlik borçlanmasının 144 lira olduğunu hatırlatarak, “Bugün itibarıyla bir aylık borçlanma yapmak istediğimiz takdirde bu tutar 4 bin 320 lira yükseliyor. 6 aylık askerlik yapmış olanlar bugün itibarıyla 6 ayın tamamında borçlanmak istediklerinde 25 bin 920 lira ödemek zorundalar. Öte yandan bir anne bir çocuk için borçlanmak istediği zaman iki yıllık borçlanma hakkı olduğunu görüyoruz. Bu da 720 gün eder. Dolayısıyla bu da 103 bin 680 lira ödemek zorunda olacak” diye konuştu.
Karakaş, doğum sonrası ücretsiz izin kullanan veya çalışmaya ara veren kadınlar her bir çocuk için boşta geçen sürelerinin 2 yıla kadar olan kısmını borçlanabildiklerini söyledi. Borçlanma hakkının üç çocuğa kadar tanındığını da ifade eden Karakaş, bir kadının toplam 6 yıla kadar doğum borçlanması yapabildiğini sözlerine ekledi.
Karakaş, hizmet borçlanmasına ihtiyacı olan vatandaşların askerlik borçlanması ve doğum borçlanmasında 31 Aralık tarihine kadar borçlanmalarını yapmalarını tavsiye etti.
“Yurtdışı borçlanması da asgari ücret oranında artacak”
Gurbetçilerin borçlanmasını maliyeti hakkında da konuşan Karakaş, “Yurtdışı borçlanması, doğum borçlanması ve askerlik borçlanmasına göre daha yüksek. Askerlik ve doğum borçlanmasının bir günlük maliyeti 144 lirayken yurtdışı borçlanmasının günlük maliyeti ise 201 lira. 1 aylık maliyetine baktığımızda 6 bin 30 lira olduğunu görüyoruz. Gurbetçi vatandaşların da yeni yılda ödeyecekleri ücretler asgari ücrete yapılacak zam çerçevesinde artacağını söyleyebilir” değerlendirmesinde bulundu.
Kemal Diri – Hakan Karaduman
