SAĞLIK - 30 Mart 2017 Perşembe 12:34

Bipolar bozukluğu sadece ilaçla değil psikolojik terapi ile de tedavi edilebilir

A
A
A
Bipolar bozukluğu sadece ilaçla değil psikolojik terapi ile de tedavi edilebilir

Uz. Dr. Psikiyatrist Emre Tan, bipolar bozukluğuna ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Türkiye’de yaklaşık 2 milyon kişinin bipolar bozukluğu yaşadığını belirten Psikiyatrist Emre Tan, “Bipolar bozukluğun tedavisi sadece ilaç değildir. Kişiyi atağa tetikleyen, rahatsızlığa yönlendiren dış stres faktörleri neyse bunun tespit edilip terapi yapmak gerekir” dedi.

Türkiye’de milyonlarca insan bipolar bozukluğu ile mücadele ediyor. Peki bipolar bozukluğu nedir? Nasıl tedavi edilir? Bu soruların cevabını Uz. Dr. Psikiyatrist Emre Tan verdi.

Bipolar bozukluğunun manik ve depresif dönemlerle giden, duygusal dalgalanmalarla seyreden önemli bir psikolojik rahatsızlık olduğunu belirte Uz. Dr. Psikiyatrist Emre Tan, “Manik dönemdeki belirtiler normalin üstünde bir mutluluk, neşe ve keyif hali olur. Kişinin konuşma miktarı ve özgüveni artar. Fiziksel olarak yoğun bir enerji hisseder. Uyku ihtiyacı azalır. Pek çok fikir gelir aklına. Cinsel isteği artar. Para harcama isteği artar. Normalin üstünde bir tavır sergiler. Depresif dönemlerde ise mutsuzluk, keyifsizlik, çökkünlük, halsizlik uyku ve iştah bozukluklarıyla seyreden bir tablodur. Bipolar bozukluğu bu iki dönem arasında kişinin gel gitler yaşadığı, duygusal dalgalanmalar yaşadığı önemli bir psikolojik rahatsızlıktır” dedi.
Hastalığı herkesin yakalanabileceğini ifade eden Psikiyatrist Tan, “Özellikle şu kişiler veya bu kişiler diye bir ayrımı yok. Erkek ve kadın hemen hemen aynı oranda etkileniyor. Toplumdaki oranı yüzde 2’dir. Yani her 50 kişiden birinde görülüyor. Ülkemizde 1,5-2 milyona yakın insanın bu rahatsızlığı yaşadığını söyleyebiliriz. Temel sebeplerine baktığımızda ise genetik kalıtımsal sebepler en başta geliyor. Psikiyatrik rahatsızlıklar arasında genetik sebepten olma ihtimali en fazla olan hastalık bipolar bozukluktur. Anne yada babanın birinde bu hastalık varsa çocukta olma ihtimali 5-6 kat daha fazladır. Hem anne hem de baba bipolar bozukluğa sahipse çocuğun yüzde 70’lere varan oranda kalıtımsal geçiş ile bipolar bozukluk olduğunu söyleyebiliriz” şeklinde konuştu.

Uz. Dr. Psikiyatrist Emre Tan, mevsim değişikliklerinin bipolar bozukluklarda çok önemli yer tuttuğunu da belirterek, “Bipolar bozukluğu olan her dört hastadan biri mevsimsel özellik gösterdiğini söyleyebiliriz. Nasıl oluyor? İnsan vücudu kışın biraz dinlenmeye biraz daha melankoliye dejerasyona ve kendini yenilemeye yatkındır. Yaza doğru biraz daha doğa gibi canlanıp üretime geçmeye yatkındır. Ama duygusal dalgalanma ile giden bu rahatsızlık özellikle ilk bahar aylarında manik dönemlerde artış oluyor. Kış aylarında depresif dönemlerde artış oluyor. Mart sonu nisan mayıs gibi dönemler hastalarımız için önemli bir risk teşkil ediyor” dedi.

Bipolar bozukluğu tanısının piskiyatrik muayene ile konulabileceğini belirten Tan, “Piskiyatrik rahatsızların çoğunda olduğu gibi bir takım piskometrik testler, beyin görüntüleme teknikleri, kan analizleri kullanıyoruz fakat ana tanı piskiyatri hekiminin kişiyi ayrıntılı değerlendirmesi, yakınlarından ve kendinden aldığı öykü sonucunda konur. Bunun iki tür tedavisi vardır. Öncelikle amaç kişinin atağa girmesinin önüne geçmektir. Çünkü bipolar bozukluğu çoğu zaman kronik seyreden bir rahatsızlıktır. Maalesef pek çok hasta ömür boyu o rahatsızlığı yaşayacaktır. Bazı ataklar 1, 3 veya 5 yılda geçebilir ama çok büyük bir kısmı ömür boyu bu rahatsızlığı yaşayacaktır. O yüzden ilk amacımız kişi atağa girmeden atağı önlemektir. Duygu durum dengeleyici ilaçlar bu atağa girmesine, manik dönem depresif dönem yada ikisinin bir arada seyrettiği miks karma dönemlere girmesin diye yapılır. Bu ilk ana hedeftir. Elimizde bunlarla ilgili pek çok ilaç var. İkinci tür tedavide ise kişi o sırada hangi dönemde ise yani manik dönemde ise anti manik ajanlar kullanılır, depresif dönemde ise anti depresanlar kullanılır. Kişi tekrar normal döneme doğal döneme getirecek ajanlar kullanılır. Genellikle baktığımızda bu ikisinin birlikteliği yani hem o andaki atağı normale getirmek hem de önündeki dönemde yeni bir atağa girmesin diye koruyucu bir nevi aşı gibi rahatsızlanmasının önüne geçecek ilaçlar kullanılır“ dedi.

Bipolar bozukluğun tedavisinin sadece ilaçla olmayacağını da sözlerine ekleyen Tan, “Çünkü kişiyi atağa tetikleyen, rahatsızlığa yönlendiren dış stres faktörleri neyse bunun tespit edilmesi ve bunlarla nasıl baş edileceğini gösterilmesi gerekir. Piskoterapik müdahalelerle, aile görüşmeleri ile kişinin öfke kontrolünü sağlaması ile ilgili terapi yapmak da gerekir” diye konuştu.

Mehmet Altunışık
 

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Bayburt Bayburt’ta ’Eczane Teknisyenleri ve Teknikerleri Günü’ dolayısıyla etkinler düzenlendi Her yıl 26 Nisan’da kutlanan ’Eczane Teknisyenleri ve Teknikerleri’ günü dolayısıyla Bayburt’ta da çeşitli etkinlikler yapıldı, alanında uzman isimler ve öğrenciler Eczane Teknisyenleri ve Teknikerleri Günü’nü düzenledikleri programla kutladılar. Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Eczane Hizmetleri öğrencileri tarafından ’Eczane Teknisyenleri ve Teknikerleri Günü’ münasebetiyle panel, tiyatro, söyleşi ve stanttan oluşan etkinlikler organize edildi. Düzenlenen program, panelle başladı. ’Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp: Fitoterapi’ paneline konuşmacı olarak katılan Karadeniz Teknik Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ufuk Özgen ve Akademisyen/Yazar Doç. Dr. Kenan Taştan, bitkilerin tedavi süreçlerindeki temel ve yardımcı fonksiyonlarını anlatan çok yönlü sunumlarını katılımcılarla paylaştılar. Doç. Dr. Kenan Taştan konuşmasında Geleneksel tedavi yöntemlerinin önemine vurgu yaptı. Halk arasında çok fazla bilinen ve kullanılan hacamat yöntemine özellikle ayrı bir parantez açan Taştan, “Hacamat mutlaka işin uzamanı bir hekim tarafından ve gerekli tahliller yapıldıktan sonra uygulanmalıdır. Aksi halde özellikle kan hastalıkları olan bireylerde ya da enfeksiyondan kaynaklanan problemler ciddi rahatsızlıklara yol açması söz konusu olabilir” diyerek konuştu. Prof. Dr. Ufuk Özgen ise konuşmasında birçok ilacın hammaddesini oluşturan bitkilerin şifalı özelliklerine değindi. Ancak ilaçlarla birlikte kullanılan bitkisel çayların ya da bilinçsizce kullanılan bitkisel ürünlerin çok ciddi yan etkileri olabileceğine vurgu yaptı. Etkinliğin ikinci ayağında Eczane Hizmetleri öğrencileri Şehit Recep Eşiyok Ortaokulunda öğrencilerle bir araya geldiler. Öğrenci Ecem Şahin’in kaleme aldığı tiyatro oyunu ile ortaokul öğrencilerine akıllı ilaç kullanımının önemine ve gerekliliğine dikkat çektiler. Ardından Eczane Hizmetleri öğretim elemanlarından Dr. Öğr. Üyesi Ümit Karakaş, öğrencilere ilaçlar ve akılcı ilaç kullanımı konulu söyleşisini gerçekleştirdi. Etkinlik Bayburt şehir merkezinde Yakutiye Camisi önünde kurulan stant ile son buldu. Stantta ’Doğru İlaç Kullanımı’ konusunda vatandaşla buluşan gençler, konu ile ilgili el broşürü, ilaç zamanlama ve taşıma kutusu dağıttılar. Öğrenciler, vatandaşlara ilaç ile ilgili sorular sorarak, doğru ilaç kullanımına yönelik farkındalık kazandırmaya çalıştılar. Konu ile ilgili olarak düzenleme komitesi başkanı öğrenci Nazım Onur Bulut, akıllı ilaç kullanımı hakkında bilgiler vererek, "Akıllı ilaç kullanımı konusunda toplumun bilgilendirilmesi için oldukça önemli nedenler bulunmaktadır. Bu gerekçelerin ilki modern sağlık bakımındaki kimyasal ajanların önemli rolünün olmasıdır. İkincisi bireylerin sağlıkları ile ilgili sorumluluk alabilmelerini ve uygun tedavi edici stratejilerin belirlenmesini sağlamaktır. Üçüncüsü, bireylerin tedavi edici kararlarında rol almaları ve sonraki dozlar ve süreç ile ilgili bilgilendirilme haklarının olmasıdır. Dördüncüsü ise bireylerin akılcı ve güvenli ilaç teminini ve etik olmayan ticari tanıtımdan zarar görmemelerini sağlamaktır" dedi.