Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) merkez binasında gerçekleştirilen Cumhurbaşkanlığı Kabinesi Toplantısı’nın ardından basın açıklaması yaptı.
Türkiye’nin 6 Şubat günü yaşanan 2 büyük depremle tarihinde eşi benzeri görülmemiş bir alanda ve şiddette sarsıldığını dile getiren Cumhurbaşkanı Erdoğan, depremin kırılan fay uzunluğuna bağlı olarak yıkım etkisinin takriben 500 kilometrelik hissedilen etkisinin ise bin kilometrelik geniş bir alana yayıldığını bildirdi. Depremin 7 kilometre gibi yüzeye yakın bir noktada yaşanmasının çarpan etkisiyle yıkımı arttırdığını söyleyen Erdoğan, depremlerle en güçlü atom bombalarının yüzlercesine denk bir enerji ortaya çıktığını aktardı. Dünyadaki birçok depremin okyanusta yaşanıp karayı etkilediğini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaşanan depremin doğrudan karada gerçekleştiğini aktardı.
Hayatını kaybedenlerin sayısı 35 bin 418’e yükseldi
Ülkemiz topraklarında güneye doğru 3 metre kaymaya yol açan depremde hayatını kaybedenlerin sayısının 35 bin 418’e yükseldiğini belirten Erdoğan, ”Vatandaşımın her birine cenabı Allahtan rahmet yakınlarına başsağlığı diliyorum. 105 bin 505 yaralımıza acil şifalar diliyorum” dedi.
Deprem bölgesinde enkaz haline gelen 19 bini aşkın binadan 15 bininin müdahalesinin tamamlandığını açıklayan Erdoğan,”Deprem bölgesindeki yaklaşık 369 bin binadaki 1 milyon 850 bin ev ve iş yeri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ekipleri tarafından incelendi.Dünya deprem tarihinde bile eşine az rastlanır depremlerin üst üste yaşanması hasarları arttırdı. Milletimizde tüm fertleriyle depremzedelerin imdadına yetişmek ve onlara yardım göndermek için harekete geçmiştir” diye konuştu.
Kamu görevlileri ile vatandaşların başlattığı çalışmalara diğer yerlerden gelen ekiplerin de katıldığını söyleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, “AFAD Merkezi ile illerimiz arasındaki yakın koordinasyonla depremin etkilediği yerlere ulaşıldı. Türkiye’nin diğer 71 vilayetinden gelenlerle birlikte yaklaşık 250 bin kamu görevlimiz çalakalmalarda yer alıyor. Doğrudan arama kurtarma çalışmalarına iştirak eden profesyonel kadro sayısı 35 bini aştı” ifadelerini kullandı.
“Kaybedecek tek bir dakikamız bile olmadığının bilinciyle hasar tespiti biten her yerde derhal inşa çalışmasına geçeceğiz”
İlk belirlemelere göre deprem bölgesinde 47 bin binadaki 211 bin konutun, yıkılmış, acil yıkılacak ve ağır hasarlı olduğunun tespit edildiğinin bilgisini paylaşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, son vatandaşın da oradan çıkarana kadar çalışmaların sürdürüleceğini belirtti. Arama kurtarma çalışmalarını tümüyle bitirdikten sonra enkaz kaldırma işlemlerini hızlandıracaklarını kaydeden Erdoğan, ”Depremin yıktığı veya oturulamaz hala getirdiği her evi her iş yeri yeniden inşa edeceğiz. Yıkılan binaların altında kalan son vatandaşımızı da oradan çıkarana dek çalışmalarımızı sürdüreceğiz. Kaybedecek tek bir dakikamız bile olmadığının bilinciyle hasar tespiti biten her yerde derhal inşa çalışmasına geçeceğiz” açıklamasını yaptı.
Mart başı itibarıyla 30 bin konutun inşasına başlanacak
Depremin yıktığı veya oturulamaz hale getirdiği her evi, her iş yerini yeniden yapıp hak sahiplerine teslim edeceklerini ifade eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, Mart başı itibarıyla 30 bin konutun inşasına hemen başlanacağını duyurdu. Erdoğan, “Amacımız, 1 yıl içinde deprem bölgesinin tamamındaki konut ihtiyacını çözecek sayıda kaliteli ve güvenli yapının inşasını tamamlamaktır. Yerinde ihya edilebilecekleri yerinde, taşınması gerekenleri uygun alanlarda inşa edeceğimiz konutlarla depremin yıkımlarını tümüyle telafi edeceğiz. Yılgınlığa, bezginliğe, yorgunluğa, yeise asla kapılmadan, beraberce bu felaketin acısını dindirecek, yarasını saracak, kayıplarını telafi edeceğiz. Hiçbir vatandaşımızı maddi-manevi açıdan sahipsiz bırakmayacak, yardım ve barınma çalışmalarının sürmesini sağlayacağız” dedi.
Kademeli olarak birkaç ay içerisinde fay hatlarının uzağında inşa edilecek tüm konutların yapımına geçilmiş olacağını açıklayan Erdoğan, “Depremde hayatını kaybedenlerin yakınlarına, acil ihtiyaçları için 100 bin lira nakdi yardımda bulunuyoruz. Önümüzdeki günlerde ortaya çıkacak ihtiyaçlara göre vatandaşlarımıza ilave destekler yapacağız. Bölgedeki işletmelere yönelik ilave kredi garanti fonu kefaletli kaynaklar hazırlanmıştır” diye konuştu.
“AFAD'a toplamda 136 milyon 589 bin lira bağışta bulunma kararı aldık”
Yurt içinde ve dışında AFAD'a yapılan, şimdilik tutarı 8,3 milyar lirayı bulan yardımların tamamının deprem bölgesi için kullanıldığını söyleyen Erdoğan, toplam 1,6 milyon depremzedenin barınma ihtiyacının karşılanmış durumda olunduğunu dile getirdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, vergi ertelemelerinden bankacılık düzenlemelerine kadar pek çok unsuru içeren mücbir sebep halinden yaklaşık 638 bin mükellefin yararlanacağı bilgisini paylaşarak, “Yarın akşam saat 20.00'de de Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Azerbaycan'daki tüm televizyon kanalları ve radyoların katılımıyla 'Türkiye tek yürek' sloganıyla bir yardım kampanyası düzenlenecek. Kabine üyeleri ve kabine toplantısına iştirak eden kamu görevlileri olarak şahsımızın ve arkadaşlarımızın maaşlarından yaptıkları taahhütler ve iş insanı bakanlarımızın katkılarıyla depremzedeler için AFAD'a toplamda 136 milyon 589 bin lira bağışta bulunma kararı aldık” dedi.
“Kurulan çadır sayısı 175 bini geçti”
Depremin 3'üncü gününden itibaren büyük yıkım ve can kaybı yaşanan 10 ili ziyaret ederek, çalışmaları yerinde gördüklerini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay'ın gece gündüz AFAD merkezinde bakanlarla beraber çalışmaların koordinasyonunu yürüttüğünü söyledi. Kurulan çadır sayısının 175 bini geçtiğini ifade eden Erdoğan bakanların ilk günden itibaren bölgesindeki illerde canla başla çalıştığına dikkat çekti.
Bir yandan yıkıntıları kaldırırken, diğer yandan kış şartlarında milyonlarca vatandaşa en insani şartlarda barınma imkanı sağlayacak kapasiteyi oluşturmanın gayretinde olduklarını dile getiren Erdoğan, "Halihazırda yaklaşık 890 bini kamu yurtları ve tesislerinde, 50 bini otellerde olmak üzere, toplamda 1,6 milyon depremzedenin barınma ihtiyacını karşılamış durumdayız. Tahliyeler ve kendi imkanlarıyla yaklaşık 2 milyon 200 bin vatandaşımızın da bölge dışına çıktığını değerlendiriyoruz. Kurulan çadır sayısında 175 bini, konteyner sayısında 5 bin 400'ü, bölgeye gönderilen battaniye sayısında 2 milyon 652 bini geçtik. Katar'dan yola çıkmaya başlayan 10 bin konteyneri, ülke içinden ve dışından yapacağımız takviyelerle ihtiyaç sahiplerinin hizmetine vereceğiz. Gerçekten gayet güzel, modern bu 10 bin konteyner, Katar'da Dünya Kupası esnasında yapılmıştı. Sağ olsun Katar Emiri, bu 10 bin konteyneri ülkemize gönderiyor ve şu an itibarıyla gemiler bir taraftan temin ediliyor ve ilk gemi şu anda yolda. Tabii bu yolculuk biraz da asgari 7 saat sürüyor. Bu gemilerin peyderpey gelişiyle İskenderun, Mersin limanlarından inşallah bölgeye bu konteynerlerin dağıtımı yapılacak" açıklamasını yaptı.
"Bölgeye bağışlar ve diğer yöntemlerle getirilen malzeme adedi 25 milyona ulaştı"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, kıyafet, gıda, temizlik ürünü ve diğer malzemelerin bölgeye akışının kesintisiz sürdüğünü belirterek bölgeye bağışlar ve diğer yöntemlerle getirilen malzeme adedinin 25 milyona ulaştığını kaydetti. Kültür ve Turizm Bakanlığının turizm sezonu sebebiyle kapalı olan oteller ile ülke genelinde tüm otellerin kapasitelerinin belirli bir bölümünün depremzedelere tahsis edilmesini temin ettiğini açıklayan Erdoğan, kamu misafirhaneleri başta olmak üzere, diğer barınma tesislerinin de bu amaçla hizmet verdiğini belirtti.
“71 ilimizdeki ilk ve orta dereceli okullarda eğitim öğretim 20 Şubat'ta başlayacak”
Türkiye'nin en hızlı ve etkin şekilde harekete geçirilebilir konaklama potansiyeli olan Kredi ve Yurtlar Kurumuna bağlı yurtları da öğrencilerin mağduriyetine meydan vermeden depremzedelere açtıklarını ifade eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Hepsine de şükranlarımızı sunduğumuz binlerce üniversite öğrencimiz, akademisyenimiz, idari personelimiz, deprem bölgesindeki çalışmalarda aktif görev alıyor. Milli Eğitim Bakanlığımıza bağlı deprem bölgesindeki tüm okullarda da ikinci dönemde devam şartı aranmayacaktır. Diğer 71 ilimizdeki ilk ve orta dereceli okullarda eğitim öğretim 20 Şubat'ta başlayacaktır. Deprem bölgesindeki 20 bin 868 okul binasından sadece 95'inin yıkık ve ağır hasarlı olması, 1 Mart itibarıyla isteyen öğrencilerimiz için bu 10 ilimizdeki buna Elazığ'ı da ilave edeceğim, 11 ilimizde şartları uygun okullarımızda eğitim öğretime başlama imkanı veriyor" şeklinde konuştu.
Erdoğan, çocuklarını diğer illerdeki okullara nakletmek isteyen ailelerin tamamının talebini karşılayacak kapasite oluşturduklarını belirterek, eğitimci ordunun barınmadan gıdaya, arama kurtarmadan destek organizasyonlarına kadar her alanda yürüttüğü çalışmaları takdirle takip ettiklerini söyledi.
“Emniyet teşkilatımız 73 bin, jandarmamız 65 bin personeliyle bölgede her konuda gece gündüz hizmet veriyor”
İçişleri Bakanlığının AFAD başta olmak üzere, tüm merkez ve mülkiye teşkilatıyla polisiyle jandarmasıyla sahil güvenliğiyle belediyeleriyle ilk andan itibaren depremin yükünü omuzlanmış vaziyette olduğunu ifade eden Erdoğan, "Emniyet teşkilatımız 73 bin, jandarmamız 65 bin personeliyle bölgede her konuda gece gündüz hizmet veriyor. AFAD koordinasyonunda faaliyet gösteren 10 bine yakın gönüllünün gayretleriyle adeta destan yazıldı” dedi.
“Madencilerimizin cansiparane verdikleri mücadele hiçbir zaman hatıralarımızdan silinmeyecektir”
Milli Savunma Bakanlığı ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin, kara, deniz ve hava kuvvetleri dahil tüm unsurlarını depremzedelere yardımcı olmak, enkazları kaldırmak, güvenliği sağlamak, lojistik hizmetlerini yürütmek üzere seferber ettiğine dikkat çeken Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Halen bölgede görev yapan 28 bin kahraman Mehmetçiğimize gösterdikleri gayretler ve yaptıkları fedakarlık için buradan bir kez daha teşekkür ediyorum. Sağlık Bakanlığımız, bölgeye gönderdiği bin 259 ambulanstaki 3 bin 759 personel ve 3 bini aşkın UMKE personeliyle mevcut hastanelere ek olarak kurduğu sahra hastaneleriyle hem yaralılarımıza hem depremzedelerimize hizmet veriyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımız, kapanan yolların ve Hatay Havalimanının bir an önce faaliyete geçmesi için harekete geçerken, Türk Hava Yollarımız da arama kurtarma ekiplerini bölgeye depremzedelerin diğer illerimize naklini gerçekleştiriyor. İşte 5 günde Hatay Havalimanını tekrar devreye aldık. Enerji Bakanlığımız, yıkılan direkler ve zarar gören altyapı sebebiyle kesilen elektrik ile doğal gazı bir an önce şehirlerimize vermek için ilgili kuruluşları süratle harekete geçirdi. Bu arada Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığımız, Zonguldak Türkiye Kömür İşletmelerinden buradaki deprem bölgesine gelen tüm madencilerimizin gerçekten cansiparane verdikleri mücadele hiçbir zaman hatıralarımızdan silinmeyecektir. Açtıkları tüneller ve bu tünellerden depremzedelerimizi çıkarmaları, gerçekten olağanüstü hallerdi” diye konuştu.
“Yekpare hareket etmemiz gereken bir zamanda ne yazık ki Türkiye'de siyaset, belli bir bölümüyle ana muhalefet ciddi manada çirkinleşti”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının, depremzedelere psikososyal destekten kimsesiz çocuklara, yaşlılara ve engellilere sahip çıkmaya kadar 5 bin 108 personeliyle görev alanındaki sorumluluklarını yerine getirmeye devam ettiğini belirterek, Adalet Bakanlığının hem cenazelerin defni için gereken hukuki işlemleri hem yıkılan binaların sorumlularıyla ilgili takibi hem de asayişle ilgili çalışmaları yürütmek için bölgede yüzlerce savcı görevlendirdiğini açıkladı. Erdoğan, "Tarım ve Orman Bakanlığımız, DSİ vasıtasıyla bölgedeki barajların kontrolünü yaparken, Orman Genel Müdürlüğümüzün personeli ve ekipmanını arama kurtarma ve yardım çalışmaları için yönlendirdi. İşte siyaset burada çirkinleşti. Ne yaptılar? Barajların patladığından ve barajların ne yazık ki artık su tutamaz hale geldiğinden bahsetmeye başladılar. Bu sosyal medyanın, bu noktada attığı iftiralarla özellikle bu zor zamanda bir olma, yekpare hareket etmemiz gereken bir zamanda ne yazık ki Türkiye'de siyaset, belli bir bölümüyle ana muhalefet ciddi manada çirkinleşti” dedi.
“Bu iftiralar, asla milletim tarafından affedilmeyecektir”
Depremle ilgili sosyal medya üzerinden yalanların ortaya atıldığını söyleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) önünde açıklama yapan CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'na sert tepki gösterdi. Erdoğan, "Bakıyorsunuz, kalkıyor Borsa İstanbul'daki atılan adımlarla alakalı SPK'nın önüne gidip gösteri yapıyorlar. Bu milletin paralarının SPK'da veyahut da farklı yerlerde yok edildiğinden bahsediyorlar. Bu tür şeylerle ilgili elinde belgen varsa hayat boyu bu tür belgelerle zaten konuşmadın, senin hayatın yalan, hep yalanlarla hareket ettin. Burada da yalancının mumu yatsıya kadar yanar, bunu bilesin. Senin mumun çoktan yandı ve yanmaya da devam ediyor. Bu iftiralar, asla milletim tarafından affedilmeyecektir. Yıllarca seçim bölgelerinde gezip dolaştım, şimdi de afet bölgelerinde dolaşıyorum ve yine bu bölgelere gidip vatandaşlarla hemhal olacağım” açıklamasını yaptı.
“2,2 milyon çiftçinin destekleme ödemesi öne alındı”
Çiftçi Kayıt Sistemine (ÇKS) başvuruların 8 Mayıs'a kadar uzatıldığı bölgedeki 2,2 milyon çiftçinin destekleme ödemesini öne aldıklarını ifade eden Erdoğan, “Ticaret Bakanlığımız deprem fırsatçılarına göz açtırmamak için denetimlerini artırırken, esnaf ve sanatkarımıza da destek veriyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığımız, ülkemizin önde gelen üretim bölgelerinden biri olan deprem yaşanan şehirlerimizdeki çalışanlarımıza yardımcı olacak ve Sosyal Güvenlik Kurumu hizmetlerini kolaylaştıracak adımları atıyor. Dışişleri Bakanlığımız, diplomatik temsilcilerimiz vasıtasıyla yurt dışındaki vatandaşlarımızın ve ülkemize gelecek ekiplerin taleplerini karşılayacak tedbirleri alıyor. Diyanet camiasından madencilere, sivil toplum kuruluşlarından iş dünyasına kadar herkesin depremzedelerin yükünü hafifletmek için cansiparane gayret sarf ediyor” değerlendirmesinde bulundu.
“Deprem felaketini, siyasi ranta dönüştürme peşinde koşanları affetmeyeceğiz"
Tüm kurumlara, kamu görevlilerine, sivil toplum kuruluşlarına ve gönüllülere emekleri, fedakarlıkları ve mücadeleleri için teşekkür eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, milletlerin ve devletlerin asırlar boyunca karşılaşabilecekleri ender felaketlerden birinin yaşandığını ve birliğe, beraberliğe, dayanışmaya ve vicdana en çok ihtiyaç duyulan bir dönemden geçildiğinin altını çizdi. Erdoğan, “Bozguncuların fitnelerine, yalanlarına, hezeyanlarına kesinlikle itibar etmeden, ülkemizden bu felaketin izlerini silmek, insanlarımıza aydınlık bir gelecek kurmak için var gücümüzle çalışıyoruz. Milyonlarca insanımızın deprem felaketinin yıkıntıları önünde acıyla kıvrandığı, diğerlerinin onların acılarını paylaştığı bir ortamda sırf siyasi çıkar elde etmek için sağa sola saldıranları görmekten doğrusu üzüntü duyuyorum. Yürekleri kavrulan insanların duygularını istismardan ırkçılığa, fedakarca yürütülen çalışmaları değersizleştirmek için iftiraya ve dezenformasyona kadar her türlü çirkefliği sergileyenleri şimdilik biz de not ediyoruz. İnsanlar can derdindeyken SPK önüne gidip siyaset yapanları, öğrencilerimizi kışkırtanları, insanları devletlerine karşı tahrik ederek canla başla yürütülen faaliyetleri sabote etmeye kalkanları asla unutmayacağız. Milletimize olan saygımız gereği, şu anda temsil ettiğim makamın gereği, deprem felaketini, siyasi ranta dönüştürme peşinde koşanları elbette affetmeyeceğiz ama onların seviyesine de inmeyeceğiz. Şimdi yaraları sarma, acıları dindirme, yıkılanları yapma, milyonlarca insanımızı yeniden hayata bağlama vaktidir. Vaktimizi, enerjimizi ve imkanlarımızı sadece bunun için kullanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Hülya Keklik
