Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yayımlanan Genelgenin, "Özgür Birey, Güçlü Toplum; Daha Demokratik Bir Türkiye" vizyonu doğrultusunda insan hakları standartlarını yükseltmek amacıyla hazırlandığı ve İnsan Hakları Eylem Planı'nın, 2 Mart 2021'de kamuoyuna açıklandığı hatırlatıldı.
Eylem Planı'nın, On Birinci Kalkınma Planı ile Yargı Reformu Strateji Belgesi temelindeki reform iradesinin bir devamı olarak tüm bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyetlerini kapsadığı belirtilen genelgede,
"Eylem Planı'nda detaylı bir mevzuat taramasıyla, hak ve özgürlükler alanını genişletici değişikliklerin yanında, kamu hizmetlerinin erişilebilir, hesap verilebilir, eşit, şeffaf ve adil bir şekilde sunulmasına ilişkin standartların yükseltilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca uygulamadaki sorunların çözümüne yönelik üst düzey bir farkındalık ve daha güçlü bir insan hakları koruma sisteminin oluşturulması öngörülmektedir." ifadelerini kullanıldı.
İnsan hak ve özgürlüklerine ilişkin standartların yükseltilmesiyle, demokrasinin vatandaş memnuniyetine odaklı şekilde güçlenme sürecinin yeni bir ivme kazanacağının hatırlatıldığı genelgede,
"Uygulama süreci iki yıl olarak öngörülen Eylem Planı'nda amaç, hedef ve faaliyetler somut biçimde kaleme alınmış; öngörülen her bir faaliyet için 'kısa' (1 ve 3 ay), 'orta' (6 ay ve 1 yıl) ve 'uzun' (2 yıl) süreli vadeler belirlenmiştir. Bu süreler azami niteliktedir. Bazı faaliyetler yönünden ise niteliği gereği 'sürekli' bir takvim öngörülmüştür.
Eylem Planı'nda her bir faaliyetin öngörülen süre içinde gerçekleştirilmesi, ilgili faaliyetten sorumlu bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının uhdesine verilmiştir. Sorumlu bakanlık veya kurum ya da kuruluşlar, ilgili faaliyetler kapsamında iş birliği yapacakları bakanlık, kurum ve kuruluşları belirleyecektir. İş birliği yapılacak kurumların belirlenmesinde oluşabilecek muhtemel tereddütler Cumhurbaşkanlığınca giderilecektir. Eylem Planı'nın etkin bir şekilde uygulanması ve şeffaf bir anlayışla izlenmesi amacıyla bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının çalışmalarını takip ve koordine etmek üzere 'İnsan Hakları Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Kurulu' oluşturulmuştur." İfadeleri kullanıldı.
Genelgeye göre, İnsan Hakları Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Kurulu, Cumhurbaşkanının başkanlığında, Cumhurbaşkanı Yardımcısı, Adalet Bakanı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı, Dışişleri Bakanı, Hazine ve Maliye Bakanı, İçişleri Bakanı, Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilinden oluşacak. Ayrıca Cumhurbaşkanının yokluğunda Kurul'a, Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek.
Genelge’nin devamında ise şu ifadeler yer aldı;
"İhtiyaç duyulması halinde, görüşlerinden yararlanmak üzere ilgili kurumların temsilcileri Kurul toplantılarına davet edilebilir. Kurulun sekretarya hizmetleri Adalet Bakanlığı tarafından yerine getirilir. Eylem Planı'nda öngörülen faaliyetlerden sorumlu kurum ve kuruluşlar, uygulamaya ilişkin raporlarını dört aylık dönemlerde Adalet Bakanlığına gönderecektir. Adalet Bakanlığı, Eylem Planı'nın 'Yıllık Uygulama Raporu'nu hazırlayacak ve bu raporu İzleme ve Değerlendirme Kurulu'nun onayına sunacaktır. Rapor, Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu ile Kamu Denetçiliği Kurumu'na da iletilecek, bu kurumlar rapora ilişkin değerlendirme sonuçlarını Cumhurbaşkanlığı ile Türkiye Büyük Millet Meclisine sunacaktır. Yıllık Uygulama Raporu, Cumhurbaşkanlığı tarafından kamuoyuna açıklanacaktır.
İnsan Hakları Eylem Planı Uygulama Takvimi, Adalet Bakanlığının resmi internet adresinde yayımlanacaktır. İnsan Hakları Eylem Planı'nın uygulanması sürecinde tüm bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının, görev ve sorumluluklarını uygulama takvimi çerçevesinde ve hassasiyetle yerine getirmesi hususunda gereğini rica ederim."
Muhammet Mücahit Dereli
