İhlas Haber Ajansı (İHA), Orta ve Karadeniz’de yeni anayasanın oylanacağı referandumu vatandaşlara sordu. Vatandaşların çoğu başkanlık sistemine, güçlü ve istikrarlı bir Türkiye için "evet" diyeceklerini belirtti. Bazı vatandaşlar ise tek kişilik yönetim istemedikleri için referandumda "hayır" diyeceklerini kaydetti.
Trabzon
Havva Acar isimli vatandaş, “Oyumu kullanacağım. Evet diyeceğim” derken, Selim Sayar, ”Referandumda daha iyi bir Türkiye için evet oyu kullanacağım”, Osman Bayrak, “Oy kullanacağım. Evet diyeceğim”, Hasan Alsan, ”Yeni anayasaya evet diyoruz. Nedeni ise bu hükümetten iyi hükümet bulunmaz, bu Cumhurbaşkanımızdan iyi Cumhurbaşkanı bulunmaz” cevabını verdi.
Mesut Yıldız, “Cumhuriyet kurulduğundan beri sistem olarak mevcut yönetim bir değişikliğe gidiyor. Sonuç olarak evet diyeceğiz. Bu ülkenin önünün açılabilmesi için, halkın daha refah ve huzur içinde yaşaması için, alınan kararların hızlı bir şekilde uygulanabilmesi için evet diyeceğim”, Fatma Yener, “Türkiye’mizin düzelmesi için, kalkınması için evet yönünde oy kullanacağım”. Emine Emiroğlu “Evet diyeceğim. Nedeni ise başımızdaki her şeyi yapıyor. Paramızı zamanında alıyoruz. Yalnız emeklilere biraz daha fark verseler çok memnun olacağız”, Faik Arslan, “Ben taraftar değilim. Oyum hayır olacak.”, Hamit Yazıcı “İnşallah evet oyu ile destek vereceğim. Nedeni ise ileriye dönük iyi görüyorum. Bu hükümetin başarılı olduğunu düşünüyorum. Her şey iyi olacak inşallah” ifadelerini kullanırken, Adem Bozali, “Hayırlı ne ise o olsun. Oyumuz yüzde 80 evet olacak” dedi.
Artvin
Artvin’de yaşayan esnaf İrfan Kuzu, “Devlet büyüklerimizin, ülke menfaati için iyi şeyler yapacağını düşünüyorum. O yüzdende bu referandumda kararım evet olacak” dedi.
Burhan Civelek, “Vatanımız, milletimiz ve devletimiz için hayırlısı olsun. Evet diyeceğiz, bakalım hayırlısı olsun” ifadelerini kullandı.
Birol Taşkın, “Darbelerden kurtarmak için ülkenin birliği ve beraberliği, menfaati için sonuna kadar evet diyeceğiz” şeklinde konuştu.
Hilmi Kırçiçek, “Önce 350 milletvekili vardı şimdi 600’e çıktı. Emekliye sıra gelince 2.3 bu büyük bir haksızlıktır. Reisi Cumhur demek Türkiye’nin babasıdır, başkanıdır. Bunun altında başka bir şeyi aramanın anlamı nedir. Türkiye hepimizin, eğer bir kişiden soruluyorsa çok büyük bir şaibe var orada” dedi.
Yüksel Kantar, “Ülkemiz koalisyonlardan çok çekti, ülkemizin istikrarlı bir şekilde büyümesi için ben evet diyeceğim. Şu anda hem Cumhurbaşkanımız hem Başbakanımız halkın oyu ile seçiliyor. Ülkeyi iki başlı seçilmiş bir yönetimle idare edemeyiz. Cumhurbaşkanı da seçilmiş başbakan da seçilmiş. İki başlıklı olmaktansa, halkın doğrudan seçtiği bir başkanla yönetilmesini ülke adına, istikrar adına destekliyorum doğru buluyorum” diye konuştu.
Rize
Recep Tayyip Erdoğan’ın baba ocağı Rize’de mikrofon uzattığımız seçmenlerin büyük bir kısmı referandumda “Evet” oyu vereceklerini açıkladılar.
“Hayır” oyu kullanacağını belirten bir seçmen, “Kesinlikle hayır oyu kullanacağım. Evet oyu kullanacak seçmenlere de sesleniyorum. Bu değişikliği önümüze iktidar partisi değil de diğer partilerden her hangi birisi getirmiş olsaydı Evet oyu kullanacaklar mıydı” dedi.
Evet oyu kullanacaklarını belirten seçmenler ise “Vatan için millet için, terörün son bulması için, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Rizeli olduğunu için, Fethullah Gülen’in asılması için, ülkede işler yolunda gittiği için” ifadelerini kullandılar. Kimi seçmenler nedene gerek olmadan evet oyu kullanacaklarını belirtti. Kararsız olduğunu belirten bazı seçmenler ise sonuç ne olursa olsun ülkede birlik, beraberlik ve huzura vesile olmasını dilediler.
Giresun
Giresun’da “Evet” ve “Hayır” oyu için değerlendirmelerde bulunan vatandaşların çoğunluğu Anayasa değişikliğine “evet” diyeceklerini söylediler.
Bazı vatandaşlar ise, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Adana Milletvekili Elif Doğan Türkmen’in milyonluk faturalarına kızdığı için “Hayır” yerine “Evet” oyu kullanma kararı verdiklerini açıkladılar.
Şevki Yılmaz, "Referandum Türkiye’ye hiç bir şey getirmez", Hamza Altın, "'Evet' demezsek 'hayır' dersek Türkiye daha çok kötüye gider", Ahmet Kılıç, “Hiçbir şey demeye gerek yok biz 'Evet' diyoruz”, Mustafa Yılmaz, “ Meclis’teki 2 milyon liralık faturalara kızdığım için 'Evet' diyeceğim", Mehmet Bolat, “Büyükler uygun görüyor ki değişecek, bana sorarsan ben 'Evet' diyorum”, Serap Cantürk, “Referandum Anayasa değişikliği olarak anlatılan ama sistem değişikliği olarak dayatılmaya çalışılan bir yöntem diye düşünüyorum. 'Evet' ya da 'Hayır' diyenler birbirleri için vatan haini gibi noktalara çekmeye çalışıyorlar fakat bu ülkede 'Evet’ de diyen 'Hayır' da diyen bu ülkeyi seviyor” ifadelerini yer verdiler.
Samsun
Görme engelli Caner Özbek, "Ülkemiz hakkında hayırlı olacağını düşünüyorum. Bunun için evet diyeceğiz. Geçmiş yıldan bu yana gelen bozuk düzenin değişeceğini düşündüğümüz için evet diyeceğiz. Vatanımıza, milletimize böylesinin daha hayırlı olduğunu düşündüğümüz için evet diyeceğiz" dedi.
87 yaşındaki şemsiye tamircisi Dursun Yıldız, "Referandum hakkında kararım evet. Yeni sistemle devlet çalışacak" diye konuştu.
Yüzük imalatçısı Yüksel Demir, "Referanduma evet vermeyi düşünüyoruz. Başkanlık sisteminin daha iyi olduğunu düşündüğüm için. Başkanlık sisteminde gelecekse bir kişi gelecek ya da birleşip gelecekler ama güçlü gelecekler. Başkanlık sisteminin Türkiye için uygun olduğunu düşünüyorum" dedi.
Çaycı Şaban Göğne, "Oyumuz evet olacak. Rahat çay satabilmek için, özgürlük için, gelecek için… Hayır demek ülke ekonomisinin batması demek, bitmemiz demek, karanlık günlerin beklenmesi demek" şeklinde konuştu.
Dönerci Musa Çobanoğlu, "Evet diyeceğiz. Başka çaresi mi var. Biz milliyetçi insanız, bugün de yarın da! Ülkem için evet diyeceğim" dedi.
Dönerci Sinan Özdoğan, "Hayır diyoruz. Tek başlılık istemiyoruz. Tek bir kişiye kalmasın her şey. Senin de hakkın olsun, benim de hakkım olsun, herkesin hakkı olsun" görüşlerini dile getirdi.
Turan Demir, "Tek kişi olmasındansa hayır diyorum. Başkalarının da hakkı vardır diye düşünüyorum. Başkalarının da artık siyasetle buluşması, insanlara bir şeyler anlatması gerekir" açıklamasında bulundu.
Ordu
Ordu’da Nisan ayında yapılması muhtemel olan referandumda vatandaşlar görüşlerini dile getirdi. Vatandaşların çoğunluğu referandumda "evet" kullanacaklarını açıkladı. Nisan ayında referanduma sunulacak olan 18 maddelik Anayasa değişiklik paketini yorumlayan Ordulular, düşüncelerini İHA mikrofonlarına açıkladı. Ordulu vatandaşlar, referandumu kendi düşünce ve dilleriyle dile getirirken tebessüm ettirdiler.
65 yaşındaki Dursun Yıldırım, referandum için henüz karar vermediğini belirterek, “Henüz karar vermedim ama oy kullanmaya gideceğim” dedi.
67 yaşındaki Mehmet Ekinci ise ,“Valla ne yaparlarsa yapsınlar ben dediğime giderim. Benim dediğim evet” diye konuştu.
Tokat
Karadeniz Bölgesi’nde yer alan Tokat’ta vatandaşlar referandumla ilgili düşüncelerini açıkladı. Tokat’ta antikacılık yapan Fatih Çengeoğlu, “Evette hayır var” diyerek, “Hayırda hayır yok. Hayıra gitmesi için evet vereceğiz. Evette hayır var. Türkçede hayırın iki anlamı var. Birisi hayırlı iş, birisi de olmaması gereken iş. Biz evette hayır görüyoruz ve Allah’ın izini ile evet vereceğiz. Türkiyemizin bekası, güzelliği, ekonomimizin düzgünlüğü için biz esnaf olarak evet diyoruz” dedi.
Simit satarak geçimini sağlayan 3 çocuk babası Mehmet Öztoprak, “Sayın Cumhurbaşkanımıza güveniyoruz, sevilen bir kişi. Birde bu memlekete hayırlı olacağına inanıyoruz. O yüzden evet diyeceğiz” diye konuştu.
Amasya
Cumhurbaşkanlığı seçimi ile ilgili anayasa değişikliği referandumu için beklentileri İHA sordu, Amasyalılar cevapladı.
Referandumda ‘binlerce evet’ demeyi isteyen emekli Bayram Cansaran, “Devletimizin devamı için çocuklarımızın geleceği için istikrar için bütün gücümüzle ‘evet’ demeliyiz. Başka çıkarı yok, Başka Türkiye yok. Çünkü bütün herkes Suriye gibi yapmak istiyor bizi. O oyunlara gelmeyeceğiz inşallah” dedi.
Cansaran, referandum da en az yüzde 60 evet çıkacağını tahmin ettiğini söyledi.
Pide ustası Fuat Sekmen, referandum da ‘evet’ oyu kullanacağını açıkladı. İşçi emeklisi Mustafa Güldal da, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sevdiği için ‘evet’ tercihini yağacağını vurgularken, matbaacı Osman Yeleç de, “Referandumda biz reisin dediği gibi ‘evet’ diyeceğiz. Ülkemiz için, vatandaşımız için hayırlısı neyse o olsun diyorum” diye konuştu.
Adem Karakoç isimli esnaf ise 15 Temmuz hain darbe girişimi gecesi yaşananların unutulmaması gerektiğine dikkat çekerken, Faruk Çıtır da “İstiklal için, istikbal için referandumda evet diyoruz” şeklinde konuştu.
Referandum da ilk kez oy kullanacağına değinen 18 yaşındaki Sena Sarı adlı üniversite öğrencisi, “Aslında ben 'hayır' kısmında oy kullanmak istiyorum. Sebebi de bu anayasa değişikliğinin sadece bir partinin lehine olduğunu düşünüyorum” derken üniversite sınavlarına hazırlanan kardeşi Fatih Sarı ise, “Ben ‘hayır’ demeyi düşünüyorum referandum için. Kendim için değil millet için ben ‘hayır’ diyeceğim. Çünkü Atatürk’ün getirdiği bu sistemi yaşayamadan, 100 yıl olmadan, 2023’e girmeden yeni bir sistem yapmak istiyorlar. Daha bu sistem bitmedi ki? Gelecek şeyi daha bilmiyoruz. Çoğu insan kullanacak ama neye ‘evet’ dediğimizi de bilmiyoruz. Başa daha iyi kişiler geçerse o zaman ne derse yaparım onların” ifadelerini kullandı.
Sinop
Sinop’ta vatandaşlar referandum ile ilgili görüşlerini açıkladı. Bazı vatandaşlar referandumda “evet” diyeceklerini belirtirken bazıları ise “hayır” görüşünü ifade ettiler. Referandumun ülke için iyi olacağını düşünen Sinoplular, yeni sistemin faydalı olacağı görüşünde. Kimi vatandaşlar, “Öncelikle rejimin değil, sistemin değiştiğini söylemek lazım. Hükümet kanadını dinlediğimiz zaman ‘neden olmasın’ diyor insan. Bence yeni sisteme geçilmeli. Yani referandumdan evet çıkmalı. Yeni Türkiye yolunda geleceğimiz için ‘evet’ diyoruz. Ülkemiz için, geleceğimiz için ve FETÖ ile mücadele için evet” dediler.
Kimi vatandaşlar ise, “Hayırda hayır var. Referandumda hayır diyeceğiz. Demokrasiden, üniter devlet yapısından yana olduğumuz için hayır diyoruz. Her şeye hayır. İnşallah hayırlı olacak. Sinop’tan hayır çıkacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandılar.
Bazı vatandaşlar da kararsız olduklarını, henüz tam karar vermediklerini dile getirdi.
Bekir Koca - Ozan Köse - Göktürk Fırat - Hasan Fehmi Demir - Resul Yanbul - Candemir Sarı-Erdi Demür - Kenan Akyüz - Metin Akyürek-Nurhan İçmez- Murat Çelik A.-Osman Aksu
