Konut arzının talebi karşılamaması ve krediye erişimin azalmasıyla gayrimenkul almak isteyenler farklı yöntemlere başvuruyor. Bir konutu birden fazla kişi satın alarak hisseli bir şekilde konut sahibi olunuyor. Uzmanlar altyapısı olmayan bu yöntemin sağlıklı olmadığını belirterek, açıklanması beklenen ’Gayrimenkul Sertifikası’ programını takip etmelerini önerdi. Sertifika ile metrekare satın alınabiliyor. Proje bitiminde metrekare toplamı bir ev almaya yetiyorsa ev alınıyor, yetmiyorsa alınan metrekareler elden çıkarılıp satılabiliyor.
"Ortak daire alacak vatandaşlar Gayrimenkul Sertifikası’ programını beklemeli"
Vatandaşların genel olarak yatırımını konuta yaptığını söyleyen Gayrimenkul Yatırım Uzmanı Olcay Selvi, "Ev almak isteyen vatandaşlar yeni yollara da başvuruyor. Son dönemde benimde sosyal medyada üzerinden gelişmeleri takip ettiğim yapılanmalar var. Hisseli gayrimenkul satışları söz konusu. Burada özellikle sosyal medyadan, ’tek başınıza bir ev alamıyorsanız, bunu 52 haftaya bölerek alın ve evden gelecek kiradan kendi haftanızın karşılığını alın’ diye altyapısı olmayan hisseli gayrimenkul satışları olarak biliniyor. Bir dönem çok sık olan devre mülk satışlarına benziyor. Vatandaşlar, hükümetin açıklamasını yapmasını beklediğimiz Gayrimenkul Sertifikası programını takip etmesi gerekiyor. Gayrimenkul Sertifikası’nda metrekare satın alabiliyorsunuz. Yeni başlayacak veya başlamak üzere olan projeler de yapılacak. Aylar boyunca devam eden inşaat döneminde elinizdeki peşinatı kullanarak metrekare satın alacaksınız. İnşaat bitiminde de eğer elinizdeki metrekare toplamı bir ev almaya yetiyorsa ev alacaksınız, yetmiyorsa aldığınız metrekareleri elden çıkarıp satabileceksiniz. Başlangıç fiyatıyla teslimat fiyatı arasındaki kardan sizde faydalanacaksınız" açıklamalarında bulundu.
"Hem kentsel dönüşüm hem de yeni konut üretimiyle ilgili çalışmalar yapılıyor"
Selvi, "Konut her zaman bir yatırım aracı oldu. Konut arzı, Şubat ayında yaşadığımız acı depremden sonraki göç dalgasıyla birlikte de azaldı. Tüm dünyada meydana gelen ekonomik yansımalarının bizi de etkilemesiyle konuta ulaşım daha da azaldı. Bu anlamda bir takım çalışmalar var. Hem kentsel dönüşüm ayağında hem de yeni konut üretimiyle ilgili çalışmalar yapılıyor" diye konuştu.
Öte yandan Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2023 yılı Eylül ayı konut satış istatistiklerini açıkladı. Buna göre, Türkiye genelinde konut satışları Eylül ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 9,5 azalarak 102 bin 656 oldu.
Olcay Selvi, "Eylül ayında 102 bin civarında konut satılmış oldu. Azalışın çeşitli sebepleri var. Özellikle ipotekli satışlar yüzde 8,2 civarında gerçekleşti. Bu da iki sebebe dayanıyor. Kredi faizlerinin ciddi oranda yüksek olması ve ikinci konut alırken, sadece yüzde 22,5 civarında bir kredi kullanımı olmasıdır. Burada, konuta gerçekten ihtiyacı olan veya konutu olmayan ve kirada oturan insanların konuta erişiminin sağlanması amaçlandı. Burada yapılması gereken asıl adımlardan bir tanesi de konut arzının yükseltilmesidir. Toplam satışların 70,3’ü ikinci el konutta yapıldı. Sıfır konuttaki üretim sıkıntısı ve arsaların ciddi oranda pahalı olması konut üretimini azaltan nedenler arasında gösterilebilir" dedi.
Yabancıya satışta da bir azalma söz konusu olduğunun altını çizen Selvi, "Yabancılara yapılan konut satışları Eylül ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 42 azaldı" ifadelerini kullandı.
Muhammed Fırat Aksoy - Uğur Çetin
