KÜLTÜR SANAT - 04 Mayıs 2024 Cumartesi 09:05

Turuş Kaya Mezarlarında kazı ve temizleme çalışmaları başladı

A
A
A
Turuş Kaya Mezarlarında kazı ve temizleme çalışmaları başladı

Adıyaman’da Roma ve Bizanslılar tarafından kullanılan binlerce yıllık Turuş Kaya Mezarlarının turizme kazandırılması için kazı ve temizleme çalışmaları başladı.


Adıyaman-Şanlıurfa Karayolu üzerinde Kuyulu köyü sınırlarında bulunan Turuş Kaya Mezarları’da son üç yılda yapılan temizleme ve kazı çalışmalarında 60 mezar ortaya çıkartıldı. Bu yıl Nisan ayında başlayan kazı çalışmalarında şuana kadar 2 kaya mezar ortaya çıkartılırken, mezarlar yeniden temizleniyor.


İlk kazıların 1999 yılında yapıldığı Turuş Kaya Mezarlarının temizleme ve kazı çalışmaları 2021 yılına kadar ara verilmişti. Kommagene Canlandırma Projesi ile 2021 yılında yeniden başlayan çalışmalarda şuana kadar 10 dönümlük alan temizlendi. Mezarlarının içerisindeki taş ve toprak yığınları temizleniyor. Yağmur sularının mezarlara girmesini engellemek için üstte drenaj sistemi yapılıyor. Kazı ve temizleme çalışmalarının Eylül ayına kadar sürmesi bekleniyor.


Adıyaman’ın önemli tarihi yapılarından birisi olan Turuş Kaya mezarlarının her birisinde değişik mimari ve farklı kabartmalar, bezemeler, bukranyumlar bulunuyor. Yaklaşık 2 yıllık kaya mezarların Roma ve Bizans döneminde kullanıldığı biliniyor.


Kazı ve temizleme çalışmalarının başladığını söyleyen Adıyaman Müze Müdürü Mehmet Alkan, “Turuş Kaya Mezarlarında bu yıl kazıya başladık. 1999 yılında başlayan ve ara verilen kazılar 2021 yılında başladı. 3 yıl aralıksız devam eden kazılarda yaklaşık 10 dönüm bir alan temizliği yapıldı. Temizliğin yanında mezar odalarını ortaya çıkartıyoruz. Önceki dönemde 60 adet kaya mezarı çıkartmıştık, bu yıl ise şuana kadar 2 adet kaya mezarını ortaya çıkarttık” diye konuştu.



Turuş Kaya Mezarlarında kazı ve temizleme çalışmaları başladı

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Kahramanmaraş Saldırıda can veren çocukların mezarlarına bırakılan notlar duygulandırdı Kahramanmaraş’ta okulda düzenlenen silahlı saldırıda hayatını kaybeden Belinay Nur Boyraz, Bayram Nabi Şişik, Zeynep Kılıç ile Kerem Erdem Güngör’ün mezarlarına bırakılan notlar yürek burkuyor. Kahramanmaraş’taki okul saldırısında hayatını kaybeden aynı sınıfın öğrencileri, Şeyh Adil Mezarlığı’nda yan yana defnedilmişti. Öğrencilerin mezarlarına bırakılan not defterlerinin sayfaları birbirinden farklı duygusal notlarla dolmaya devam ediyor. Aileler, arkadaşları ve vatandaşlar, kabir başlarına çiçekler bırakıp, dualar edip, not defterini dolduruyor. Mezar başına bırakılan defterlerde yer alan notlarda şu ifadelere yer verildi: "Belinay ben Ela. Mekanın cennet olsun arkadaşım seni çok seviyorum ve iyi ki varsın. Gül, çiçek ve şekerleri biz bıraktık ve seni seviyoruz ve seni Allah’a emanet ediyorum. Güle güle hepimizi sen çok seviyoruz." Bir başka notta ise, "Tatlı Belinay’ım canım gittiğin yerde mutlusundur. Bir gün biz de oraya geleceğiz ve ben ilk senin yanına geleceğim. Seni karalar giyinip yeşile sarmaya devam edeceğiz. Cennetin en güzel köşesinde meleklerle birlikte hayatını kaybetmiş minnoş bebeklerle birlikte çok seviyoruz. Seni çok özlüyorum ve özlemeye devam edeceğim ama bir gün elbet buluşacağız. Senle çok güzel hayallerimiz vardı. Gezecektik beraber aktivite yapacaktık. Senle yaşadığım her an bana kazanç kattı. Biliyorum seni çok seviyorum gittiğin yerde yalnız değilsin" ifadeleri yer alıyor. Not defterindeki bir diğer yazı ise şu şekilde: "Sizi tanımadım ve siz de beni tanımadınız. Ben sadece bir babayım. Sizin güzelliğinizi az çok gördük. Sizin gibi insan olmak çok güzel görünüyor. Böyle bir durumda korktunuz ağladınız. Biz yetişkinler sizi emin ve güvenilir bir ortamda tutamadığımız ve koruyamadığımız için çok ama çok özür dileriz." Notlarda yer alan ifadeler, saldırının ardından geride kalanların duyduğu derin üzüntü ve özlemi gözler önüne sererken, mezarlıkta duygusal anlar yaşandı. "Bir sorumsuz anne ve babanın ortaya çıkardığı çocuğun yapmış olduğu vahşet" Mezarlığı ziyaret eden Kenan Toy, "9 can kaybımız var, 9’u da bizim canımız. 3 çocuk da benim var evde. İnsanların da psikolojisi bozulmuş durumda, depremi yaşadık, afet yaşadık bir deprem acısı gibi oldu bizim için. Milletimizin başı sağ olsun. Ölen ailelerimize Allah sabır versin. Bir sorumsuz anne ve babanın ortaya çıkardığı çocuğun yapmış olduğu vahşet" dedi.