İstanbul’da 16-17 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirilen Beşinci Türkiye-Afrika Ekonomi ve İş Forumu ortak bildirisi yayımlandı.
Beşinci Türkiye-Afrika Ekonomi ve İş Forumu ortak bildirisinde, "Beşinci Türkiye-Afrika Ekonomi ve İş Forumu, ’Küresel Ekonomik Belirsizlikte Yol Almak: Türkiye-Afrika Ortaklığını Güçlendirmek’ temasıyla 16-17 Ekim 2025 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenmiştir. Forum, Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı ev sahipliğinde, Afrika Birliği Komisyonu (AUC) ve Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) iş birliğiyle, Türkiye-Afrika arasındaki stratejik ekonomik iş birliğini derinleştirmek ve dayanıklı, karşılıklı faydaya dayalı bir ortaklık yoluyla sürdürülebilir kalkınmayı ilerletmek amacı doğrultusunda gerçekleştirilmiştir" denildi.
Forumun Türkiye ile Afrika arasında dayanıklı ve kapsayıcı ekonomik ortaklıkların inşa edilmesi için önemli olduğu vurgulanan bildiride, "Foruma; Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanı Sayın Prof. Dr. Ömer Bolat, Afrika Birliği Komisyonu Ekonomik Kalkınma, Ticaret, Turizm, Sanayi ve Madenlerden Sorumlu Komiseri Sayın Francisca Tatchouop Belobe ile Afrika Birliği Üye Devletlerinden ticaret, ekonomi ve maliye bakanları katılım sağlamıştır. Jeopolitik gerilimler, tedarik zinciri aksamaları, enflasyonist baskılar ve iklim kaynaklı risklerin şekillendirdiği mevcut küresel ekonomik belirsizlik ortamında, Forum, Türkiye ile Afrika arasında dayanıklı, kapsayıcı ve dönüştürücü ekonomik ortaklıklar inşa etmenin önemini vurgulamıştır. Forum, ekonomik dönüşüm, sanayileşme ve bölgesel entegrasyon konularında ortak vizyonu vurgulayarak, Afrika Birliği’nin 2063 Gündemi ile Birleşmiş Milletler 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi’ne olan bağlılığını yeniden teyit etmiştir" ifadelerine yer verildi.
Gıda egemenliğinin ve dayanıklı sistemlerinin öneminin vurgulandığı bildiride, şunlar kaydedildi:
"Forum, gıda egemenliği ve dayanıklı gıda sistemlerinin önemini vurgulamıştır. Tarımsal verimlilik, sulama, kaliteli girdilere erişim, gıda işleme ve mekanizasyon alanlarında iş birliğinin artırılması çağrısında bulunmuştur. Türkiye’nin tarımsal yenilik ve tarıma dayalı sanayi gelişimi konusundaki deneyimi, Afrika genelinde gıda sistemlerinin güçlendirilmesine yönelik önemli bir katkı olarak öne çıkmıştır. Forum, sivil havacılığı, Türkiye ile Afrika arasında bağlantısallığı, ticareti ve turizmi artıracak stratejik bir sektör olarak tanımlamıştır. Güvenli, güvenilir ve sürdürülebilir hava taşımacılığı bağlantılarının güçlendirilmesi hedefiyle, uçuş hatlarının genişletilmesi, hava trafik hizmetleri, havacılık eğitimi, bakım altyapısı ve düzenlemelerin uyumlaştırılması alanlarında iş birliği yapılması teşvik edilmiştir. Forum, bölgesel ilaç üretim kapasitesinin ortak girişimler, teknoloji transferi ve Ar-Ge iş birlikleri yoluyla geliştirilmesi çağrısında bulunmuştur. Türkiye’nin Afrika’nın temel tıbbi malzeme ve ilaç ürünlerine erişimini artırma yönündeki taahhüdünü memnuniyetle karşılamıştır. Bu destek kıta genelinde sağlık sistemlerini güçlendirmek, acil tıbbi ihtiyaçlara yanıt vermek ve genel halk sağlığını iyileştirmek açısından hayati bir adım olarak değerlendirilmiştir. Forum, Afrika Kıtası Serbest Ticaret Alanı (AfCFTA) kapsamında ticaretin kolaylaştırılmasında entegre lojistik sistemlerinin kritik önemini kabul etmiştir. Türkiye-Afrika arasında limanlar, demiryolları, gümrük modernizasyonu ve çok modlu ulaşım altyapısı aracılığıyla bağlantıyı güçlendirecek lojistik merkezleri ve koridorların oluşturulması desteklenmiştir."
Sanayileşmenin ve ekonomik çeşitlenmenin teme unsurunun enerji ve maden olduğu vurgulanan bildiride, "Forum, sanayileşme ve ekonomik çeşitlenmenin temel unsuru olarak enerji ve maden kaynaklarının stratejik rolünü vurgulamış; yenilenebilir enerji, elektrik üretimi, şebeke genişletme ve temiz enerji teknolojilerine yatırımları teşvik etmiştir. Ayrıca Forum, sürdürülebilir madencilik, ortak arama faaliyetleri ve kritik madenlerin işlenmesindeki fırsatlara katma değer oluşturma ve çevresel ile sosyal standartlara uyum gereği vurgusuyla dikkat çekmiştir. Forum, özellikle ulaşım, enerji, su ve dijital altyapı alanlarında Afrika’nın altyapı finansmanı açığının kapatılmasının aciliyetini vurgulamıştır. Türkiye’nin finansal kurumları ve özel sektörünün, kamu-özel iş birliği (KÖİ) modelleri, karma finansman ve yenilikçi finansman araçları yoluyla sermaye seferberliğinde kilit ortaklar olduğu memnuniyetle not edilmiştir. Forum ayrıca, yatırım yapılabilir projeleri teşvik etmek amacıyla proje hazırlık araçlarının ve risk azaltma mekanizmalarının önemine dikkat çekmiştir" denildi.
