KÜLTÜR SANAT - 24 Eylül 2024 Salı 14:47

Türkiye’de bir ilk: Tek parça halinde 84 metrekarelik mozaik gün yüzüne çıkarıldı

A
A
A
Türkiye’de bir ilk: Tek parça halinde 84 metrekarelik mozaik gün yüzüne çıkarıldı

Elazığ’da bir tarla sahibinin fidan dikmek için çukur açarken tesadüfen bulduğu, Roma ile Erken Bizans Dönemi’ne ait olduğu değerlendirilen 84 metrekarelik tek parça taban mozaiği gün yüzüne çıkarıldı. Üzerinde onlarca hayvan, ağaç ve bitki türleri tasvir edilen mozaiğin, büyüklüğü, bordürler ve geometrik desenleriyle Türkiye’de ilk olma özelliği taşıdığı değerlendiriliyor.


Kent merkezine 14 kilometre uzaklıkta bulunan Salkaya köyünde tarlasında yaklaşık bir yıl önce fidan diken Mehmet Emin Sualp, tesadüfen üzerinde çeşitli desenlerin yer aldığı mozaik desenli yapı olduğunu fark etti. Bulduğu yapının tarihi bir kalıntı olabileceğini düşünen tarla sahibi, durumu Elazığ Müze Müdürlüğü ile jandarmaya bildirdi. Ekiplerin bölgede yaptığı inceleme sonucunda Roma ile Erken Bizans Dönemine ait olduğu değerlendirilen tarihi bir yapının taban mozaikleri olduğu tespit edildi. Kültür ve Turizm Bakanlığı koordinesinde Elazığ Müze Müdürlüğü tarafından kazı ve kurtarma çalışmaları başlatıldı. Bu süre zarfından yapılan kazı ve kurtarma çalışmaları neticesinde geniş alan yayılan çalışma sonucunda tek parça halinde 84 metrekarelik bir taban mozaiği gün yüzüne çıkarıldı. Tek parça halinde olması ve üzerinde aslan, dağ keçisi, ördek, tazı, geyik, sülün, domuz, ayı, kaz, Anadolu leoparı, kuş gibi hayvan figürleri ile ağaç ve bitki türlerinin tasvir edildiği taban mozaiğin, Türkiye’de büyüklüğüyle ilk olduğu değerlendiriliyor. Öte yandan, bölgede kilise ve şarap mahzeni de gün yüzüne çıkarıldı.



“Bölgede hemen hemen en büyük mozaik parçalarından biri”


Alanda incelemelerde bulunan Elazığ Valisi Numan Hatipoğlu, “Şu anda Elazığ merkeze bağlı Salkaya köyündeyiz. Salkaya köyünde bir vatandaşımız tarlasında fidan dikimi sırasında bir katıntılara rastlıyor. Sonrasında müzeye haber veriyor. Burada yaptığımız kazılar neticesinde bölgede hemen hemen en büyük mozaik parçalarından birisi ortaya çıkıyor. Yaklaşık 84 metrekare genişliğinde bölgedeki hayvan varlıklarını resmetmiş olan bir mozaik. Tek parça halinde ve muazzam bir eser. Tarla sahibi başta olmak üzere vatandaşımız kutluyorum. Bölgede araştırmalarımız neticesinde eğer tekrar kazı çalışması yapmamız gereken alanlar ortaya çıkarsa bunlarla ilgili olarak da çalışacağız. Yapacağımız çalışmaların neticesinde eğer bölgede sergi ve teşhire uygun miktarda tarihi eser ortaya çıkarsa burası ile ilgili farklı strateji geliştireceğiz. Olmazsa da bu tarihi eseri Elazığ merkezimizde sergilemeye hazırlayacağız. Mozaiğin üzerinde Anadolu’ya ait çeşitli hayvanlar olan ayı, domuz Anadolu leoparı ve yine bölgede çokça bulunan geyik türleri ile av tazıları resmedilmiş. Çok da canlı bir şekilde resmedilmiş. Yine aynı zamanda bölgenin ağaç dokusu ile ilgili figürler de var. Yakpare halde Roma dönemi ve erken Bizans dönemi diyebileceğimiz bir döneme ait olduğu değerlendiriliyor” dedi.



"Arsayı 120 bin TL’ye aldık ancak şu an değer biçilemez"


Fidan dikerken mozaiği ilk fark eden tarla sahibi Mehmet Emin Sualp ise “2020 yılında bu arsayı bağ ve bahçe için satın aldık. Fidan dikmeye başlarken bu taban mozaiğini fark ettim. Bunun da bilincinde olarak müzeye başvurduk. O günden bugüne ben de sahadayım, çalışıyorum, elimden geleni yapıyorum. Mozaiğe 10-15 tane hayvan figürü ile 4 tane ağaç tasvir edilmiş. O zamanlar bu arsayı 120 bin TL’ye aldık ancak şu an değer biçilemez. Tabi bunun en doğrusunu müzemiz bilir, zaten burası ve yanındaki 19 parsel tescilli yapıya girdi” diye konuştu.



Türkiye’de bir ilk: Tek parça halinde 84 metrekarelik mozaik gün yüzüne çıkarıldı

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Mersin Mersin’de yeşil alanlar iklim dostu uygulamalarla büyütüldü Mersin Büyükşehir Belediyesinin, 2025 yılı boyunca kent genelinde yaklaşık 2 milyon 200 bin bitkiyi toprakla buluşturduğu, kurakçıl peyzaj, otomatik sulama ve kavşak rehabilitasyonlarıyla yeşil alanları iklim dostu uygulamalarla güçlendirdiği bildirildi. Belediye Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı, 2025 yılı boyunca kentin yeşil alanlarını korumaya ve geliştirmeye yönelik kapsamlı çalışmalar yürüttü. Stratejik Eylem Planı ve Master Peyzaj Planı doğrultusunda sürdürülen uygulamalarla, kent genelinde yaklaşık 2 milyon 200 bin metrekarelik yeşil alanda bakım, onarım, yenileme, ağaçlandırma ve bitkilendirme çalışmaları gerçekleştirildi. Mersin Büyükşehir Belediyesinin, yeşil alanların yalnızca oluşturulmasını değil, korunmasını ve düzenli bakımını da öncelik olarak ele aldığı çalışmalarda, 2025 yılı içerisinde yaklaşık 2 milyon 200 bin bitki toprakla buluşturuldu. Parklar, bahçeler, refüjler ve kavşaklar binlerce ağaç ve rengarenk çiçeklerle daha estetik ve canlı bir görünüme kavuşturuldu. Küresel iklim değişikliği dikkate alınarak planlanan uygulamalarda, özellikle kurakçıl peyzaj çalışmalarına ağırlık verildi. Bu kapsamda il genelinde yaklaşık 80 kavşak yeniden dönüştürüldü ve rehabilite edildi. Su tasarrufunu artırmak amacıyla sulama altyapıları geliştirilerek otomatik sulama sistemlerinin oranı yüzde 60-65 seviyelerine çıkarıldı. Park ve Bahçeler Dairesi Başkanlığı 2026 yılı hedefleri doğrultusunda Kültür Park ve Atatürk Parkı’nda yapılan çalışmaların uluslararası düzeyde taçlandırılması amacıyla, ‘Yeşil Bayrak’ akreditasyonu için başvuru hazırlıklarına da başladı. "Çok verimli bir çalışma dönemi geçirdik" Mersin Büyükşehir Belediyesi Park ve Bahçeler Dairesi Başkanı Vedat Doğan, 2025 yılı içerisinde çok verimli bir çalışma dönemi geçirdiklerini ifade ederek, "Stratejik Eylem Planımız çerçevesinde, daha önce hazırladığımız Master Peyzaj Planımıza sadık kalarak çalışmalarımızı devam ettirdik. Bu anlamda 2 milyon 200 bin metrekarelik yeşil alanda tamir, bakım, onarım, yeşillendirme, ağaçlandırma ve bitkilendirme çalışmalarımız son derece verimli geçti. Bu yeşil alanları yapmak kadar korumak ve bakmak da çok önemli. Bu çerçevede yaklaşık 2 milyon 200 bin adet bitkiyi 2025 yılı içerisinde toprakla buluşturduk" dedi. Küresel iklim değişikliği çerçevesinde çalışmalar yapıldığına değinen Doğan, özellikle kurakçıl peyzaj çalışmalarına ağırlık verdiklerini 2025 yılında kapsamlı çalışmalar gerçekleştirdiklerine dikkat çekti. Doğan, "Bu kapsamda il genelinde yaklaşık 80 kavşağımızın yeniden dönüşümünü ve rehabilitesini sağladık. Yapmış olduğumuz çalışmalar büyük oranda memnuniyet alıyor. Bütün amacımız; vatandaşlarımızı daha yeşil ve daha temiz bir ortamda; Akdeniz’in maviliğini, Mersin’in yeşilliği ile bütünleştirmek" diye konuştu. "2025 yılında kendi seralarımızda, çelik ve tohumlama yöntemleriyle üretimi artırdık" Yapılan çalışmaların temelini fidanlık üretim alanlarının oluşturduğunu belirten Doğan, 2025 yılında kendi seralarında çelik ve tohumlama yöntemleriyle üretimi artırdıklarını ifade etti. İklim değişikliği doğrultusunda kurakçıl peyzaj için biyobozunur viyollerle üretim yapıldığını bu sayede su tüketiminin azaltılması, çevresel etkinin en aza indirilmesi ve daha verimli üretim hedeflendiğini vurgulayan Doğan, bu uygulamanın Türkiye’de öncü çalışmalardan biri olduğunu ve daha da geliştirileceğini söyleyerek, "Fidanlık alanımızda bulunan atölyelerimizde kavşaklarda, refüjlerde, oyun alanlarında, parklarda kullandığımız figürleri, bankları, piknik masalarını, kamelyaları üretiyoruz. Yaptığımız çalışmalarda, 1000 adet figür ve çeşitli materyal üretildi. Mersin merkezde nasıl hizmet veriyorsak, diğer ilçelerimizde de aynı hizmeti veriyoruz" ifadelerine yer verdi. 2026 yılı içerisinde Kültür Park ve Atatürk Parkı içerisinde yaptıkları çalışmaları taçlandırmak istediklerini sözlerine ekleyen Doğan, "Bu kapsamda mavi Akdeniz’i yeşil bayrakla buluşturmak üzere, uluslararası akreditasyon firmaları tarafından verilen ‘Yeşil Bayrak’ almak için müracaatımız olacak" diyerek sözlerini tamamladı.
Bursa Osmangazi’de 30 kilogramlık Kıbrıs bal kabağı yetiştirildi Osmangazi Belediyesi iştiraki olan Gazi Tarım A.Ş. tarafından yürütülen ata tohumu çalışmalarında 30 kilograma ulaşan ağırlıklarda ilaçsız, kimyevi gübresiz doğal yöntemlerle Kıbrıs bal kabağı yetiştirildi. Çiftçiye ve kırsala yönelik çalışmalar yürütmek, tarımsal kalkınmayı desteklemek amacıyla geçen yıl kurulan Gazi Tarım A.Ş, Osmanlı döneminden bu yana tarım sektörüne önemli katkılar sunan Hamidiye Tarım Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesine ait 10 dönümlük alanda deneme ve tohum üretimi yapıyor. Ata tohumundan, ilaçsız ve kimyevi gübresiz yetiştirilen doğal sebzeler Osmangazi Belediyesi Kent Lokantaları’nda tüketilirken, elde edilen tohumlar özenle korunuyor. Gazi Tarım A.Ş. Genel Müdürü Arca Atay, Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’ın tarımsal üretime ve çiftçinin refahının artırılmasına büyük önem verdiğini belirterek, bu çerçevede yerel tohum çeşitlerinin üretilip vatandaşlara sunulması, geliştirilmesi ve korunması amacıyla yaptıkları çalışmalarda bu yıl onlarca ata tohumunun üretimini yaptıklarını anlattı. Bunlardan biri olan Kıbrıs bal kabağının tohumunu yurt dışı gezisinde bulup getirdiğini aktaran Atay, "Alanımızda ektik ve iyi verim aldık. Doğal yöntemlerle 30 kilograma ulaşan farklı ağırlıklarda Kıbrıs kabağı ürettik." dedi. Kıbrıs bal kabağının çorbası ve böreğinin güzel olduğunu akaran Atay, "Şimdi bunların tohumlarını alacağız. Kıbrıs bal kabağı ile birçok ürünümüzün tohumlarını hazırlıyoruz. Osmangazi Belediyesi olarak ilk kez düzenlenecek mart ya da nisandaki tohum takas şenliğinde tohumlarımızı meraklılarıyla, üreticilerle buluşturacağız" diye konuştu. Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın ise 62 bin hektar yüzölçüme sahip ilçenin yaklaşık 16 bin hektarının tarım alanı olduğunu belirterek, bu potansiyelin en iyi şekilde değerlendirilmesi, çiftçilerin gelirinin artırılması için çalışmalar yürüttüklerini söyledi. Tohum üretimiyle, pazarlama imkanlarının oluşturulması ve çiftçinin ürettiği üründen kazanmasının sağlanması amacıyla Belediye iştiraki Gazi Tarım ile bazı projeleri hayata geçirdiklerini dile getiren Aydın, ilkbaharda tohum ve fide destekleriyle çiftçinin yanında olmayı sürdüreceklerini kaydetti.