Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) Başsavcısı Karim Ahmad Khan, 20 Mayıs’ta Gazze’de savaş suçu ve insanlığa karşı suçlardan İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarılmasını istemişti.
Lahey merkezli uluslararası mahkemenin I Nolu Ön Yargılama Dairesi, bugün İsrail’in 26 Eylül’de başvuruda bulunduğu 'İsrail’in mahkemenin yetkisini kabul etmemesi ve Netanyahu ile Gallant hakkında tutuklama emri çıkarılması' dahil tüm işlemlerin durdurulmasını da içeren talepleri hakkında karar verdi. Mahkemenin İsrail’in uluslararası mahkemenin yargı yetkisini reddetmesine ilişkin başvurusuna dair kararında, İsrail’in mahkemenin yetkisini tanımasına gerek bulunmadığına, zira mahkemenin Filistin toprakları üzerindeki yargı yetkisi temelindeki yetkilerini kullanabileceği ifade edildi. I Nolu Ön Yargılama Dairesi, İsrail’in mahkemenin yargı yetkisi olmadığı gerekçesiyle yaptığı itirazları oy birliğiyle reddederek, Roma Statüsü’nün 18. ve 19. maddeleri uyarınca savaş suçları ve insanlığa karşı işlenen suçlar nedeniyle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkardı.
Bu suçların 8 Ekim 2023 tarihinden Savcılığın tutuklama emri başvurularını yaptığı tarih olan 20 Mayıs 2024’e kadar işlenen suçları kapsadığını belirten mahkeme, kararda 21 Ekim 1949 doğumlu Netanyahu’nun İsrail Başbakanı olarak ve 8 Kasım 1958 doğumlu Yoav Gallant’ın iddia edilen eylemler sırasında İsrail Savunma Bakanı olarak bir savaş yöntemi olarak insanları aç bırakmak suretiyle savaş suçu işledikleri, aralarında cinayet, zulüm ve diğer insanlık dışı eylemlerin yer aldığı insanlığa karşı suçlar işledikleri ve bu suçların ortak failleri olarak cezai sorumluluk taşıdıklarına dair makul gerekçeler bulunduğunun tespit edildiğiin bildirdi. Mahkeme ayrıca, Netanyahu ve Gallant’ın sivil nüfusa karşı kasıtlı saldırı düzenlemek suretiyle savaş suçu işledikleri için cezai sorumluluk taşıdıkları yönünde makul gerekçeler de bulunduğuna hükmetti.
Kararda Netanyahu ve Gallant’ın Gazze’deki sivil halkın yiyecek, su, ilaç, tıbbi malzemeler, yakıt ve elektrikten kasıtlı bir şekilde mahrum bırakılmaları ve insancıl hukukun ihlal edilmesi suretiyle insani yardımların ihtiyaç sahiplerine ulaşmasının engellenmesinde rol aldıkları ve bu şekilde Gazze’deki sivil nüfusun bir kısmını yok etmeye yönelik yaşam şartları oluşturduklarına inanmak için makul gerekçeler bulunduğu ifade edildi.
Hamas lideri için de tutuklama emri
Mahkeme ayrıca, Hamas'ın silahlı kanadı İzzeddin El Kassam Tugayları'nın lideri Muhammed Deif aleyhinde de savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar nedeniyle tutuklama emri çıkardı. İsrail’in ağustos ayında öldürüldüğünü açıkladığı ancak Hamas’ın bu açıklamayı yalanladığı Deif’in hayatta olup olmadığı bilinmiyor.
Hollanda: “UCM kararını uygulamaya hazırız”
Hollanda, kararın açıklanmasından kısa bir süre sonra yaptığı açıklamada UCM’nin kararını uygulamaya hazır olduklarını açıkladı. Hollanda basını, Dışişleri Bakanı Caspar Veldkamp’a dayandırdığı haberinde gerekmesi durumunda Hollanda’nın harekete geçmeye hazır olduğunu duyurdu.
İbrahim Aydoğan
