Muş’un Murat Paşa Mahallesi’nde bulunan ve 1823 yılında dönemin sancak beyi Murat Paşa tarafından yaptırılan cami, 1940’lı yıllarda CHP döneminde alınan karar doğrultusunda yıkılarak harap hale gelmişti. Uzun yıllar atıl durumda kalan tarihi yapı, Vakıflar Bölge Müdürlüğü’nün yürüttüğü titiz çalışmalar sonucu aslına uygun biçimde yeniden ayağa kaldırıldı.
Programa katılan Muş Valisi Avni Çakır, cami açılışında yaptığı konuşmada tarihi yapıların şehirlerin kimliğini ve ruhunu yansıttığını belirterek, "Elbette ki insanların yaşantısı, ticaret hayatı ve diğer unsurlar şehrin önemli parçalarıdır ancak geçmişin izlerini taşıyan bu tür tarihi yapılar, şehirlerin kimliğini oluşturan en kıymetli değerlerdir. Yaklaşık 80 yıl boyunca ibadetten uzak kalmış bu caminin yeniden açılması, toplum hayatındaki manevi rolünü de ortaya koymaktadır. Bu tür yapılar bulundukları mahallelere ruh ve kimlik katıyor, dolayısıyla şehrimizin de kimliğini güçlendiriyor. Bu nedenle camimizin yeniden ibadete kazandırılmasını çok anlamlı buluyorum. İnşallah diğer tarihi eserlerimizle birlikte bu çalışmaları sürdüreceğiz. Vakıflarımızın uhdesinde olan, yeniden ayağa kaldırılmayı bekleyen her bir esere sırayla dokunacağız. Maşallah ilimizin dört bir yanında, hem hayırseverlerimizin desteğiyle hem devletimizin imkanlarıyla, gerek yatırımlar anlamında gerekse ibadet mekanlarının ihyası noktasında şehrimizi adeta nakış nakış işliyoruz" dedi.
Yaklaşık 80-85 yıl aradan sonra yeniden ibadete açılan caminin hem mahalle hem de şehir açısından önemli bir değer olduğunu belirten Muş İl Müftüsü İbrahim Yavuz, "80-85 yıl kadar ibadete ara vermiş olmasına rağmen yeniden ihya edilerek ibadete açılan bu camimizin, başta mahallemize ve şehrimize olmak üzere milletimize, memleketimize hayırlı ve uğurlu olmasını diliyorum. İslam medeniyeti, cami merkezli bir medeniyettir. Sevgili Peygamberimiz, Medine’ye hicret ettiklerinde ilk işi bir mescit inşa etmek olmuştur. Hatta daha Medine’ye varmadan önce, yaklaşık on gün kadar konakladığı Kuba’da da ilk mescidi bizzat kendileri çalışarak inşa etmiş ve medeniyetin merkezine camiyi yerleştirmiştir" ifadelerini kullandı.
Açılış programına katılan Bitlis Vakıflar Bölge Müdürü Ali Osman Ayan, Murat Paşa Camisi’nin uzun ve hüzünlü bir geçmişe sahip olduğunu belirtti. Yıllarca "yıkık cami" olarak anılan yapının hikayesinin 2017 yılına kadar sürdüğünü ifade eden Ayan, o yıl mahallede yapılan kazılar sonucunda caminin temel kalıntılarının ortaya çıkarıldığını söyleyerek, "Muş’ta ‘yıkık cami’ olarak bilinen Murat Paşa Camisi’nin bu hüzünlü serüveni 2017 yılına kadar devam etti. 2017 yılında mahallede yapılan kazılar sonucunda yapının temel kalıntıları ortaya çıkarıldı. Ardından tescil işlemleri gerçekleştirildi ve uzun, meşakkatli bir sürecin ardından 2022 yılında temeli atılarak, 2025 yılı itibariyle camimizi yeniden ibadete açmış bulunmaktayız. Camimizin Muş’a hayırlı olmasını diliyorum. Murat Paşa Camisi’nin, Alaaddin Bey Camisi, Ulu Cami ve Hacı Şeref Camisi gibi önemli yapılar arasında ‘yıkık cami’ olarak anılmasından büyük üzüntü duyuyorduk. Bu duyguyu yerel halkla ve burada görüştüğümüz vatandaşlarla da sık sık paylaşıyorduk" şeklinde konuştu.
Muratpaşa Mahallesi sakinlerinden Mehmet Özdemir, caminin 1940’lı yıllarda dönemin Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) yönetimi ile dönemin Muş Valisi Tevfik Sırrı Gür tarafından yıkıldığını ifade etti. Özdemir, "Bu camimiz Murat Paşa döneminde inşa edildi. Yaklaşık 80 yıl boyunca yıkık halde kaldı. 1940’lı yıllarda dönemin CHP yönetimi ve valisi tarafından yıkılmıştı. Günümüzde ise yeniden onarılarak vatandaşların hizmetine sunuldu" diye konuştu.
İshak Güngör
