EKONOMİ - 13 Ağustos 2025 Çarşamba 10:51

Şanlıurfa’da fıstık bahçelerini bekleyen büyük tehlike: Fitoplazma

A
A
A
Şanlıurfa’da fıstık bahçelerini bekleyen büyük tehlike: Fitoplazma

Şanlıurfa’da son yıllarda yaşanan iklim değişikliği ve hava sıcaklığının artması fıstık ağaçlarında fitoplazma hastalığının yayılmasına neden oldu. Ağaçların dal ve yaprak kısımlarının kurumasıyla başlayan hastalığın önüne geçilmediği takdirde 5 yıl içerisinde ağaçların yüzde 30’unun kuruyabileceği belirtildi.


Şanlıurfa’da son yıllarda yaşanan iklim değişikliği, bunaltıcı sıcaklar ve düşük yağış fıstık bahçelerini olumsuz etkiliyor. Önceki yıllarda fıstık ağaçlarının dal ve yapraklarında yaşanan kuruma, bu yıl birçok bölgeye yayıldı.



Ağaçların yüzde 30’u kuruyabilir


Ağaçların dal ve yaprak kısımlarının kurumasıyla başlayan fitoplazma hastalığının önüne geçilmediği takdirde 5 yıl içerisinde ağaçların yüzde 30’unun kuruyabileceği belirtildi. Yaygın bir şekilde görülmeye başlayan hastalık, üreticiye de büyük zarar veriyor. Genelde kurak ve yağışın az olduğu yıllarda daha fazla görülen hastalığı önlemek için herhangi bir ilaç da bulunmuyor. Çiftçiler, bu hastalığa karşı sadece kültürel mücadele yöntemlerini uygulayabiliyor.


Bahçesinde gözle görülür bir kuruma başlayan çiftçi Güli Akdemir, fıstık ağaçlarında kuruma olduğunu söyledi. Bir çok ağaçta kurt, yaprak biti olduğunu ve ağaçların pas tuttuğunu da aktaran Akdemir, bu durumun ağaçların büyümesini ve gelişmesini engellediğini belirtti.



Çiftçileri büyük bir tehlike bekliyor


Fıstık bahçelerinde inceleme yapan Ziraat Mühendisi Mehmet Bilgin, önlem alınmadığı takdirde 5 yıl sonra ağaçların yüzde 30’una yakınının kuruyabileceğini söyledi. Hastalığın sıcak ve kurak geçen yıllarda daha fazla görüldüğünü dile getiren Bilgin, "Fitoplazma hastalığı fıstık bahçelerinde yaprakların sararması ve dalların kurumasıyla meydana gelen bir hastalıktır. Bitki fluemlerinin yani soymuk borusundaki organik maddelerin bitki özüne taşındığı kısımda ortaya çıkardığı hastalık. Özellikle kurak ve yağışın az olduğu senelerde çok fazla yaygınlık gösteriyor. Şanlıurfa ilimizin 2022 yılındaki fıstık üretimini baz aldığımızda 239 bin ton üretimden yaklaşık 107 bin tonluk bir kısmıyla ilk sırada yer almaktadır. Bu hastalığın önüne geçilmezse yaklaşık 5 sene içerisinde fıstık bahçelerimizin yüzde 30’unu kurutabilir. Verimde ve rekoltede düşüş meydana getirecektir. Özellikle budama yapılırken aletlerin hipoklor su ile yıkanması ve steril edilmesi gerekiyor" diye konuştu.


Öte yandan Harran Üniversitesi’ndeki akademisyenlerin de hastalığın önlenebilmesine yönelik çalışma yürüttüğü belirtildi.



Şanlıurfa’da fıstık bahçelerini bekleyen büyük tehlike: Fitoplazma

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Eskişehir Patlama sesleri gelen gecekondu bahçesinde çıkan yangın yan binaya sıçradı Eskişehir’de bir gecekondunun bahçesinden gelen patlama seslerinin ardından çıkan yangın yan binaya sıçradı. Alevler, itfaiye ekiplerinin müdahalesiyle söndürüldü. Olay, Hayriye Mahallesi Ulutaş Sokak üzerinde meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, bahse konu sokak üzerindeki bir gecekondu bahçesinden gelen patlama seslerinin ardından yangın çıktı. Büyüyen yangın gecekondunun yanına bulunan binaya da sıçradı. Paniğe kapılan vatandaşların ihbarı üzerine olay yerine itfaiye, sağlık ve polis ekibi sevk edildi. Ekipler yangının sıçradığı binayı boşaltıp, sokağa giriş çıkışı engelleyerek güvenlik tedbirlerini aldı. İtfaiye ekiplerinin çalışmasıyla yangın söndürüldü. Ayrıca alevlerin sıçradığı binada yaşayan M.G. dumandan etkilenerek hastaneye kaldırıldı. Şahsın sağlığının iyi olduğu belirlendi. Yangını söndürme çalışmalarına polis de dahil oldu Öte yandan olay yerinde bulunan bir polis memurunun da alevlere müdahale ettiği görüldü. Yoğun dumanın içerisinde kalarak itfaiye hortumlarını yönlendiren ve tahliye çalışmalarına destek veren polis, facianın büyümesini engelledi. "Yangın nedeniyle dairemin aralığa bakan camları ve pimapenleri zarar gördü" Metin Gülcü isimli vatandaş, "Yangın alt katlarda, muhtemelen garajda veya yan taraftaki hurdacıda başladı. Bahçedeki ağaç çok eski olduğu için alevler adeta bir baca gibi yukarıya, çatıya kadar ulaştı. Ben yanan yerin hemen üzerindeki dördüncü katta oturuyorum. Yangın nedeniyle dairemin aralığa bakan camları zarar gördü" dedi.
Mersin Silifke’de sezonun ilk üzümü hasat edildi, kilosu 600 TL’den ihraç edildi Mersin’in Silifke ilçesinde sezonun ilk örtü altı üzüm hasadı gerçekleştirildi. Atakent Mahallesi’nde üretici Mustafa Sak’a ait 6 dönümlük seradan toplanan Yalova incisi cinsi üzümler, kilosu 600 liradan Ortadoğu ve Avrupa ülkelerine ihraç edildi. Silifke’de yılın ilk üzüm hasadı Atakent Mahallesi’nde yapıldı. Örtü altında yetiştirilen üzümlerin kesimine başlanırken üretici Mustafa Sak, sezonun bereketli geçmesini temenni etti. Hasat sırasında açıklamalarda bulunan Sak, "Silifke’de üzümde ilk hasadı gerçekleştirdik. Hayırlı, uğurlu ve bereketli olmasını diliyorum" dedi. 6 dönümlük serasında üretim yaptığını belirten Sak, yaklaşık 17 ton rekolte beklediklerini ifade ederek, "Örtü altı üzüm yetiştiriciliği yapıyorum. Bu yıl 6 dönümden 17 ton ürün bekliyoruz. Türkiye’de ilk hasat burada yapılıyor. Ürünlerimiz iç piyasanın yanı sıra Ortadoğu ve Avrupa ülkelerine gönderiliyor. Fiyatlardan memnunuz" diye konuştu. Ziraat Mühendisi Deniz Gürbüz ise turfanda üzüm üretiminde Mersin’in önemli bir merkez olduğunu belirterek, "Turfanda üzüm denildiğinde Silifke, Erdemli ve Mezitli ilçeleri öne çıkıyor. Önceleri küçük alanlarda yapılan üretim, bugün Mersin genelinde yaklaşık 2 bin 500 dönüme ulaştı. Yıllık üretim ise 8-10 bin ton civarında. Ürünler Rusya başta olmak üzere Arap ülkeleri ve kısmen Avrupa’ya ihraç ediliyor" dedi. Gürbüz, fiyatlara da değinerek, iç piyasada üreticiden 300-350 TL’ye çıkan üzümün tüketiciye 500-600 TL arasında ulaştığını, ihracatta ise kilogram fiyatının 600 TL’ye kadar çıktığını kaydetti. Öte yandan Silifke’de üzüm üretiminin özellikle Uzuncaburç Mahallesi ile Göksu Vadisi’ndeki Keben, Sabak, Karakaya, Kargıcak, Evkafçiftliği, Gündüzler ve Kepez mahallelerinde yoğun olarak yapıldığı bildirildi.