KÜLTÜR SANAT - 22 Eylül 2025 Pazartesi 12:03

Dünyada eşi benzeri bulunmayan motifler takılarda yaşayacak

A
A
A
Dünyada eşi benzeri bulunmayan motifler takılarda yaşayacak

Anadolu’nun önemli mimari yapılarından Divriği Ulu Camisi’nin motifleri, Sivas Olgunlaşma Enstitüsü tarafından takılara işlenerek geleceğe aktarılıyor.


UNESCO tarafından Türkiye’de koruma altına alınan ilk kültürel miras olan Sivas’ta Divriği Ulu Camisi’nin üzerindeki motifler 8 asırlık yapının yanı sıra Sivas takılarında da yaşatılacak. Sivas Olgunlaşma Enstitüsü tarafından eşi benzeri bulunmayan bu motifler, "Bozkırda yükselen tarih Divriği Ulu Cami" adlı projeyle hem belgeleniyor hem de geniş kesimlere yayılarak geleceğe taşınıyor.


Proje kapsamında caminin tarihçesi, kimler tarafından yapıldığı, motiflerin anlamları ve çeşitleri araştırıldı. Yapılan çalışmaların ardından motifler, Sivas Olgunlaşma Enstitüsü bünyesinde vektörel olarak çizildi. Çizimler kuyumculuk atölyesi başta olmak üzere çeşitli atölyelere verilerek; küpe, broş, kolye ve benzeri takılar haline getirildi.


Camide yer alan sekiz köşeli yıldız, hayat ağacı ve diğer motifler, anlamlarına uygun şekilde farklı tarzlarda aksesuarlara dönüştürüldü. Ortaya çıkan ürünler, Sivas Olgunlaşma Enstitüsü ve Kültür-Sanat Merkezi bünyesindeki satış ofisinde ziyaretçilerin beğenisine sunuldu.


Burada vatandaşlar hazır ürünlerden alabilirken, kendi isteklerine göre sipariş de oluşturabiliyor.



8 asırlık motifler takılarda yaşayacak


Sivas Olgunlaşma Enstitüsü Halk Bilimi usta öğreticisi Didem Gülle önemli bir kültür hizmeti olan projeleriyle ilgili yaptığı açıklamada, "Divriği Ulu Cami üzerindeki motiflerin belgelenmesi ve gelecek nesillere aktarılması için biz böyle bir proje yaptık. Projemizin ismi bozkırda yükselen tarih Divriği Ulu Cami’ydi zaten. Proje kapsamında ilk olarak Divriği Ulu Cami hakkında veriler elde ettik. Divriği Ulu Camisi’nin tarihçesi, kimler tarafından yapıldığı, hangi motiflerin bulunduğu, motiflerin anlamları gibi şeyler araştırıldı. Daha sonra bunların vektörel çizimleri yapıldı. Vektörel çizimleri yapılan ürünler çeşitli atölyelere verilerek ürün haline getirildi. Kuyumculuk atölyesi bu atölyelerden bir tanesi. Anlamına uygun olarak Divriği Ulu Cami üzerinde bulunan sekiz köşeli yıldızı, hayat ağacı, bu gibi motifler kullanılarak çeşitli tarzda aksesuarlara dönüştürüldü. Sivas Olgunlaşma Enstitüsü ve bize bağlı olarak çalışan Kültür ve Sanat Merkezi’mizde bulunan satış ofisinde de bu ürünlerimizin satışı yapılmaktadır. Burada ziyaretçilerimizi ağırlayarak tercih ettikleri ürün yapılmaktadır. Aynı zamanda beğenilerine göre sipariş de oluşturulabilmektedir. Divriği Ulu Cami üzerindeki motiflerin böyle takılara nakşedilmesi görenlerin beğenisini kazanıyor. İnsanlar bunları alıp üzerinde taşımak, kullanmak, hediye etmek için rağbet gösteriyor. Takılarımızın yapılması büyüklüğüne ve küçüklüğüne kullanılan malzemeye göre değişebilmektedir" dedi.



Motiflerin dünyada eşi benzeri bulunmuyor


Divriği ilçesinde 8 asır önce inşa edilen yapı, Anadolu Selçukluları’nın bitişik nizamda yapılan ve bir kadın ve bir erkek tarafından inşa ettirilen tek yapı. UNESCO tarafından Türkiye’de koruma altına alınan ilk eser olan Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası, eşsiz mimari özelliklerine rağmen baş mimarının yaptığı tek eser olarak biliniyor. Baş mimar Muğis oğlu Ahlatlı Hürrem Şah’ın öncesinde ve sonrasında başka bir eseri bulunmuyor. İlk tecrübede ortaya çıkartılan ve aradan geçen 8 asıra rağmen benzeri dahi yapılamayan caminin gizemi çözülemiyor. Eserin en dikkat çekici özelliği ise üzerinde bulunan 10 binden fazla motifin hiçbirinin diğerine benzememesi ve hepsinin bilindik tekniklere aykırı olarak asimetrik olması.



Dünyada eşi benzeri bulunmayan motifler takılarda yaşayacak

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Zonguldak Zonguldak’ta asrın felaketinde hayatını kaybedenler anıldı Kahramanmaraş merkezli "asrın felaketi" olarak nitelendirilen 6 Şubat depremlerinin üçüncü yıl dönümünde Zonguldak’ta anma programı düzenlendi. Saatler 04.17’yi gösterdiğinde Madenci Anıtı önünde toplanan kalabalık, hayatını kaybedenleri dualar ve karanfillerle andı. Zonguldak Demokrasi Platformu tarafından organize edilen anma programı, depremin gerçekleştiği saat olan 04.17’de başladı. Saygı duruşu ile başlayan etkinlikte, katılımcılar ellerindeki karanfilleri deprem bölgesinde büyük kahramanlık gösteren madencileri simgeleyen Madenci Anıtı’nın önüne bıraktı. "Acılarımız hala taze" Platform adına açıklama yapan sözcü Erdoğan Kaymakçı, felaketin boyutlarına dikkat çekerek bilim ve denetim vurgusu yaptı. Kaymakçı, "6 Şubat 2023’te tarihimizin en yıkıcı felaketini yaşadık. 53 binden fazla canımızı yitirdiğimiz bu büyük acı hala tazedir. Şehirler sadece beton yığınları değildir; planlamalar kültürel mirası ve halkın ihtiyaçlarını gözeterek yapılmalıdır. Bilim ve mesleki etik ilkelerinden taviz verilmemesi, bu felaketlerin tekrar yaşanmaması için tek yoldur" ifadelerini kullandı. Madencilerin kahramanlığı unutulmadı Anma törenine katılan GMİS Genel Sekreteri Yener Arslanbuğa ise deprem bölgesinde görev yapan maden işçilerine teşekkür etti. Arslanbuğa, "Depremin ardından Türkiye Taşkömürü Kurumu ve MTA bünyesinden yaklaşık 4 bin madenci kardeşimiz gönüllü olarak bölgeye gitti. Bir cana, bir aileye umut olmak için yerin metrelerce altında edindikleri tecrübeyi enkaz altında sergileyen tüm arkadaşlarımıza yürekten teşekkür ediyorum" dedi. Anma programı açıklamanın ardından sona erdi.
Muğla Sele kapılan otomobil sürücü, 3 saatlik çalışmanın sonunda ölü olarak bulundu Muğla’nın Marmaris ilçesinde dereden aracıyla geçmeye çalıştığı esnada sele kapılan Zekeriya Şahin, yaklaşık 3 saatlik çalışmanın ardından aracının 100 metre aşağısında bir yağmur suyu aktarma borusunun altında sıkışmış halde ölü olarak bulundu. Marmaris’te etkili olan sağanak yağış sonrasında birçok bölgede su baskınları yaşanırken, derelerde de taşkınlar meydana geldi. Edinilen bilgiye göre Osmaniye Mahallesi’ndeki derede de su seviyesi yükseldi. O esnada bölgede bulunan Zekeriya Şahin de aracıyla dereden yolun karşısına geçmek istedi. Araçta yolcu konumunda bulunan şahıs, Şahin’in ’geçmeyelim’ sözünü dinlememesi üzerine araçtan indi. Geçmekte ısrar eden ve aracıyla dereye inen Şahin, bir anda sele kapıldı. Talihsiz adamın aracıyla birlikte sürüklenerek gözden kaybolmasının ardından ihbar üzerine bölgeye itfaiye, jandarma, AFAD ve sağlık ekipleri sevk edildi. Kısa sürede bölgeye gelen ekipler, yaptıkları çalışma sonucunda dere yatağında kalan aracı buldu. İçerisi suyla dolan araçta Şahin’e ulaşılamazken, şoförün bulunması için STK ve gönüllü vatandaşların da katılımıyla arama kurtarma çalışması başlatıldı. Hızla bölgeye giden ve incelemelerde bulunan Marmaris Kaymakamı Nurullah Kaya koordinesinde yürütülen yaklaşık 3 saatlik çalışmalar sonunda Zekeriya Şahin, aracından yaklaşık 100 metre aşağıda bir borunun altında bulundu. Yapılan kontrollerde talihsiz adamın hayatını kaybettiği belirlenirken, Şahin’in cansız bedeni sıkıştığı yerden çıkarıldı. Belediyede temizlik işleri personeli olarak çalıştığı öğrenilen Zekeriya Şahin’in ani ölümü ailesi ve sevenlerini yasa boğarken, cansız bedeni Adli Tıp Kurumu’na sevk edildi.