Yozgat’ın Dayılı köyü Araplı çiftliğinde kış hazırlıklarına başlayan çiftçiler, topladıkları üzümleri kurdukları kazanlarda kaynatarak pekmez yapımına başladı.
Yozgat’ta kış aylarında sofraların vazgeçilmezi olan pekmez, bağ bozumu ile birlikte kaynamaya başladı. Anadolu’da yoğun olarak tüketilen pekmez, üzüm üreticilerinin meşakkatli uğraşları sonucunda hazırlanıyor. Sabahın erken saatinde üzüm bağlarının yolunu tutan üreticiler, üzümün pekmeze olan yolculuğunu başlatıyor. Bağlardan toplanan salkım salkım üzümler, ilk olarak özel pekmez toprağıyla buluşuyor. Ardından toprakla karışması için ezilen üzümler, kıvama geldikten sonra kaynatılmak üzere büyük kazanlara konuyor. Meşe odunu ateşinde 2-3 saat sürekli karıştırılarak kaynatılan üzümler, kıvama geldikten sonra süzgeçten geçiriliyor. Bekleme süresinin ardından kavanozlara alınan pekmez, satılmak üzere tezgahlardaki yerini alıyor.
Dayılı köyü Araplı çiftliğinde bulunan 85 dönüm bağda üzüm üreten gurbetçi kardeşler Mustafa Çınar ve Kenan Çınar da pekmez üretimine başladı. 7 yıldır pekmez ürettiklerini belirten Mustafa Çınar, bu süre içerisinde pekmez üretiminin en ince detaylarını öğrendiklerini söyledi.
Kaliteli üzüm pekmezi üretiminde 3 faktörün öneminden bahseden Çınar, "Pekmezin kaynatılmasında meşe odunu kullanıyoruz. Pekmezin kıvamını ayarlamak çok önemli ve bir de pekmezin toprağını doğru seçmek kaliteli pekmez üretmenin ince ayrıntılarından" dedi.
Bu yıl yaklaşık 2 ton pekmez üretimi yapacaklarını söyleyen Çınar, pekmezin kilosunu 25 TL’ye sattıklarını ifade etti. 85 dönümlük üzüm bağından normal şartlarda 400 ton üzüm elde etmeleri gerekirken Yozgat’ta hava şartları nedeniyle sadece 20 ton üzüm alabildiklerini dile getiren Çınar, Yozgat’ın aksine Manisa, Mersin ve Adana gibi yerlerde mevsim nedeniyle 400 ton ürün elde edildiğini de belirtti.
Pekmez üretiminde çalışan Behçet Bal ise, "Yozgat’ta pekmez mevsimi olduğu için pekmez üretiyoruz. Toplamasından ezilmesinden her türlü işlemi kendimiz yapıyoruz. 10 gün boyunca pekmez yapıyoruz" dedi.
Pekmez üreten işçilerden Hikmet Çınar da, "Pekmezin kıvamını biliyoruz, soğutuyoruz süzerek pekmezimizi hazırlıyoruz. Her sene yapıyoruz. Hem kışlık ihtiyacımızı çıkarıyoruz hem de kim isterse onlara da kiloyla satıyoruz" şeklinde konuştu.
