KÜLTÜR SANAT - 19 Ekim 2025 Pazar 12:20

Bozok’un sessiz tanığı: 16. yüzyıldan günümüze Çerkez Bey Türbesi

A
A
A
Bozok’un sessiz tanığı: 16. yüzyıldan günümüze Çerkez Bey Türbesi

Yozgat’ın Çayıralan ilçesinde, Osmanlı döneminde Bozok Sancak Beyliği yapan Çerkez Bey adına 1587-1588 yıllarında inşa edilen türbe, tarihi dokusu ve mimarisiyle dikkat çekiyor. Dron ile kaydedilen görüntüler, asırlık yapının görkemini gözler önüne seriyor.


Tarihi kaynaklara göre türbe, 1542 yılında Bozok’ta tımar sahibi, 1557-1558 yıllarında ise Kırşehir Sancak Beyi olan Çerkez Bey için yaptırıldı. Çayıralan’da ‘Kümbetli Cami’ olarak bilinen yapının avlusunda yer alan türbe; kare kaide üzerine sekizgen gövde, içten kubbeli ve dıştan sivri külahlı mimarisiyle Osmanlı dönemi anıt mezarlarının ayakta kalabilmiş nadide örneklerinden biri olarak kabul ediliyor.


Ziyaretçilerin ortak şikayeti, türbenin kapalı olması. Türbeyi gezmeye gelen Faruk Demircan, Adana’dan geldiğini belirterek, "Adana’dan geldim. Türbeyi gezmeye geldim. Ama türbe biraz bakımsız geldi bana, kapıları kapalı. Bir vatandaş olarak kapıları en azından açık olmasını ve içerisini görmek isterdim. Değerlerimize sahip çıkılmasını istiyoruz" dedi.



"Çayıralan, Selçuklu ve Osmanlı’nın ilk yerleşim yerlerinden biridir"


Tarihi geçmişiyle dikkat çeken yapıya farklı şehirlerden ve hatta yurt dışından ziyaretçilerin geldiğini belirten Süleyman Kandemir ise türbenin hem Selçuklu hem de Osmanlı izlerini taşıdığını ifade etti. Kandemir, "Burası içinde bulunduğumuz mekan 1080 Selçuklu’nun Anadolu’ya fethinden sonraki kutsal mekan. Bir tarafta Selçuklu eseri. Burada da Osmanlı eseri var. 1080’de buradaki cami Selçuklular tarafından Anadolu’ya yapılan 10. camidir. İçinde bulunduğumuz ise Bozok Sancak Bey İsa Bey’in çocuğuna yaptığı türbedir. Burası gördüğünüz gibi Osmanlı usulüne göre yapılmış. Taç kapılı, mihrap kapılı, çok güzel bir kümbettir. Çayıralan Anadolu’da Selçuklu ve Osmanlı açısından ilk yerleşim yerlerinden birisidir. İki katlı altta türbe var. Üst kat ise zamanla medrese olarak kullanılmış. Ama son zamanlarda tamamen şu anda türbe olarak ziyarete açık. Anadolu’nun değişik yerlerinden yurt içinden, yurt dışından ziyaretçiler geliyor" dedi.


2005 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından tescillenerek koruma altına alınan türbe, mimari yapısı, süslemeleri ve taş işçiliğiyle tarihi değerini korurken vatandaşlar, bu kültürel mirasın daha iyi korunmasını ve tanıtılmasını talep ediyor.



Bozok’un sessiz tanığı: 16. yüzyıldan günümüze Çerkez Bey Türbesi

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
İzmir İzmir Büyükşehir: "Çankaya Otoparkı’nın kapatılması keyfi değil zorunlu" İzmir Büyükşehir Belediyesi, Çankaya Katlı Otoparkı’nın yasal zorunluluk gerekçesiyle hizmete kapatıldığını açıkladı. Bu konuda bazı kesimlerce gerçek dışı beyanlarda bulunulduğu belirtilen açıklamada, söz konusu uygulamanın keyfi değil, zorunlu bir işlem olduğu ifade edildi. Açıklamada, Çankaya Katlı Otopark ve Alışveriş Merkezi binasının yer aldığı taşınmazda İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin hissesinin yüzde 46,5 oranında olduğu kaydedildi. Geriye kalan yüzde 53,5 çoğunluk hissesinin ise Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Ziraat Bankası’na ait olduğu açıklandı. Söz konusu binada yaptırılan inceleme sonrası 7 Ocak 2021 tarihinde tapu siciline "6306 Sayılı Kanun Gereğince Riskli Yapı" şerhinin işlendiği, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü’nün 26 Mayıs 2022 tarihli yazısı ile de söz konusu taşınmazdaki riskli yapı tespitinin kesinleştiğinin bildirilmiş olduğu hatırlatıldı. Açıklamanın devamı şöyle: "Bu süreçte riskli yapı tespitine ve yapının yıkımına itiraz edilerek dava açılmış ancak İzmir 4. İdare Mahkemesi’nin 08.03.2023 tarihli kararı ile itiraz reddedilmiştir. Son olarak taşınmazın riskli yapı tespitine karşı açılan davanın İzmir Bölge İdare Mahkemesi 3. Dava Dairesi’nin 30.11.2023 tarihli kararı ile reddedilmesiyle birlikte temyiz yolu kapanmıştır. Sonraki aşamada ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İzmir İl Müdürlüğü’nün 29.07.2025 tarihli yazısı ile söz konusu taşınmazın ilgili kurumlarca elektrik, su ve doğal gaz hizmetlerinin durdurulması ve yıkım işlemlerine başlanılması gerektiği bildirilmiştir." Bu kapsamda elektrik dağıtım şirketi tarafından yapıya bağlantı hattının 08.09.2025 tarihinde iptal edileceği duyurusunun asıldığının belirtildiği açıklamada, "6306 Sayılı Kanun ve uygulama yönetmeliği kapsamında riskli yapı kararı kesinleştikten sonra maliklerce yapının yıkımı yerine güçlendirilmesi yönünde karar alınsa dahi gerek can ve mal güvenliği yönünden gerekse de yasal olarak yapının tahliye edilmesinin zorunluluğu tartışmasızdır. Ayrıca riskli yapının tapu kaydında yer alan ’riskli yapı şerhi’ yapı yıkıldıktan veya güçlendirildikten sonra kaldırılmaktadır. Bu doğrultuda yapının güçlendirilip ruhsat işlemleri tamamlandıktan ve tapudaki şerhin terkininden sonra kullanıma açılacağı da 6306 sayılı kanunda hüküm altına alınmıştır. Kamuoyunda sık sık gündeme gelen mahkemece riskli olduğu kesinleşmiş yapıda yürütülmekte olan otopark hizmetinin durdurulma nedeni yasal zorunluluktur. Binanın tapusundan riskli yapı şerhi kalkmadıkça, tekrar otopark işletmesi yapılması mümkün değildir. İzmir Büyükşehir Belediyesinin bu şartlar altında şerhi kaldırma yetkisi bulunmamaktadır." denildi.