Yozgat’ta çiftçiler, fare popülasyonunun yoğun olarak görüldüğü tarım alanlarında, kendi imkan ve yöntemleriyle mücadele ediyor. Hububatları ve köklerini yiyerek beslenen tarla fareleri ekili alanlara ciddi zarar verirken üreticiyi de kara kara düşündürüyor.
Hava sıcaklığının mevsim normallerin üzerinde seyrettiği Yozgat’ta son yıllarda fare popülasyonunda artış gözlendi. Hava sıcaklığı nedeniyle kış uykusundan erken uyanan tarla fareleri, besin bulmak için ekili hububat alanlarını istila etti. Çiftçiler ise ekin alanlarını delik deşik eden tarla farelerine karşı zehirli yemlerle mücadele başlattı. Tarlalarda hububatları ve köklerini yiyerek ciddi zararlara neden olan farelere karşı mücadelede yetersiz kalan çiftçiler, yetkililerden yardım bekliyor. Uzmanlar ise son yıllarda mevsime bağlı olarak fare popülasyonunun arttığını söyleyerek farelerle etkin mücadele edilmezse çiftçiler için ilkbahar mevsiminde sonuçlarının daha vahim olacağını belirtiyor.
“Tarla fareleri bizi çok uğraştırıyor”
Yozgat merkeze bağlı Bahçecik köyü muhtarı Şükrü Kaya, farelerin ekonomik olarak ciddi zararlara yol açtığını belirterek, “Tarla fareleriyle mücadele için yuvalarını motorla eziyoruz ve ilaçlama yapıyoruz. Fareleri ekinlere büyük zararı oluyor, tarlaları delik deşik ediyorlar, bitkileri yiyorlar. Mücadelede bizi uğraştırıyorlar” dedi.
“Tarlalarımızda yüzde 70 oranında hasar oluştu”
Son aylarla tarla fareleriyle büyük oranda mücadele ettiklerini söyleyen Bahçecik köyü sakinlerinden çiftçi Sümmani Akgül ise, “Son birkaç senedir böyle bir fare olayı görmedik. Ekin ektiğimiz 10. aydan itibaren biz farelerle mücadele ediyoruz, bir fare istilası var sanki. Traktörle fare deliklerini eziyoruz, yuvarına ilaç bırakıyoruz ama fayda etmiyor, yetkililerimizden yardım bekliyoruz, önlem bekliyoruz. Biz çiftçi olarak elimizden geleni yapıyoruz ama tarla fareleri başımıza bela oldu, böyle giderse mahsullerde yüzde 70 oranında kayıp olabilir. Şu an genel olarak yüzde 70 tarlalarımızda hasar var” şeklinde konuştu.
“Son yıllarda fare popülasyonu arttı”
Kış mevsiminin sıcak geçmesiyle fare popülasyonunda bu yıl artış yaşandığını söyleyen Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Başkanı Doç. Dr. Gamze Pekbey, “Özellikle kış aylarının sıcak geçmesi nedeniyle kışın uykusunda olması gereken bu canlılar, maalesef erken uyanıyorlar ve aç uyandıkları için de özellikle besin bulabilecekleri yerlerde çok daha fazla popülasyonlarının yükseldiklerini görüyoruz. Bunlar yem bitkileri başta olmak üzere sebze ve meyve gibi her türlü alanlardan beslenebiliyorlar. Özellikle toprak altı aksamda bitki köklerine de zarar verebiliyorlar” ifadelerine yer verdi.
“Zehirli yemleri farelerin beslenme deliklerine bırakmak çok önemli”
Tarla fareleri ile mücadele edilmediği takdirde zararlarının ciddi oranda yüksek olacağını da belirten Pekbey, “Tarla fareleriyle biz küçük alanlarda kültürel mücadeleyi öneriyoruz. Derin toprak sürümleri gibi, görülen fare deliklerinin kapatılması, küçük alanların su ve duman altıda bırakılması yöntemleri ile tuzaklardan da mücadelede yararlanabiliriz. Yine doğal düşman varlığı çok önemli, kedilerin, tilkilerin, yırtıcı kuşların varlıkları farelerin popülasyonlarının kontrolünde son derece önemlidir. Son olarak kimyasal mücadeleyi de çiftçilerimize öneriyoruz. Genellikle zehirli yemler ve çeşitli mikro kapsüller şeklindeki pelet halindeki besinler mücadelede kullanılıyor. Bu mücadele çerçevesinde ise tarla farelerinin toprağa 3 tane delik açtığını bilmemiz gerekiyor. Bunlarda birisi besinleri taşıdıkları besin delikleri, bir tanesi dışkılama deliği ve diğeri de hafriyat delikleridir. Biz zehirli yemleri mutlaka beslenme deliklerinin içerisine ve diğer hayvanların ulaşmayacakları şekilde bırakmamız gerekiyor” diye konuştu.
