Bugün sabah saatlerinden itibaren Google, Android ve bağlı servislerde kesinti yaşanmıştı. Ortalama 1 buçuk saat süren kesinti, Türkiye ve Avrupa genelindeki kullanıcıları etkiledi. Aralarında YouTube, Gmail, Google Drive ve Google Haritalar gibi Google alt yapısını kullanan abonelik hizmetlerine de ulaşım sağlanamadı. Kullanıcılar, Google şirketinin 27’nci kuruluş yıldönümü olan 4 Eylül’de yaşanan kesintinin bir itibar saldırısı olabileceğini düşündü. Dijital pazarlama ve yazılım işleri yürüten Bilişim Uzmanı Melih Aşıcı ise, yaşanan kesintiye ilişkin İhlas Haber Ajansı (İHA) muhabirine değerlendirmelerde bulundu.
"Zincirleme reaksiyondan kaynaklandığını tahmin ediyoruz"
Google’a sabah saat 10.00 civarı erişim problemi yaşandığını belirten Aşıcı, "Biz de halihazırda Google üzerindeki toplantıdaydık. Hatta ilk başta komple internetin gittiğini düşündük. Çünkü farklı illerde, farklı ekiplerle toplantılar halindeydik. Fakat incelediğimizde Google’nin tüm verilerinin sistemi çökmüştü. Ulaştırma Bakanlığı’nın paylaştığı verilere baktığımızda Türkiye, Orta Anadolu, Avrupa’nın belli bir kısımlarında erişim problemi yaşandı. Google’ın bu bölgedeki data centerlarında bir veri problemi olduğu ve kesinti olduğu söz konusu ki Ulaştırma Bakanlığı zaten bu konuda teknik bir rapor istemiş Google’dan. Şöyle bir varsayımda bulunabiliriz. Google belli alanlarda, belli data centerlarda belli verilerle çalışır. Hepsinde birden benzer bir zincirleme reaksiyonu olması durumunda söz konusu. Peş peşe bir problem yaşandı. Bu saldırıdan da kaynaklanabilir, kendi teknik problemlerinden kaynaklanabilir. Bir zincirleme reaksiyondan kaynaklandığını tahmin ediyoruz" ifadelerini kullandı.
"Milyar dolarlar bandında bir zararı olduğunu tahmin ediyoruz"
Kendileri gibi birçok kişinin remote iş yaptığına değinen Aşıcı, "Saat 10.00’da yaptığımız toplantı, 1 buçuk saat içinde gelse bile hepsi aynı anda gelmedi servislerin. Belli aşamalarla geldi. Bunu net bir rakam söyleyemeyiz ama milyar dolarlar bandında bir zararı olduğunu tahmin ediyoruz. Google’ın API servislerini kullanan özellikle harita servislerini kullanan birçok uygulama var. Kurye sistemleri var. Harita tabanı çöktüğü için ve özellikle bir emlak, sarı ilan dediğimiz sitede de haritalar çöktü. Yani zincirleme bir reaksiyonla birçok siteye etkileyerek bir çökme var. Kendi şirket uzantılı mailleri Gmail’de kullanan insanlar var. Böyle söz konusu olduğunda çok ciddi bir veri bir süre kaybının olduğunu söyleyebiliriz. Buradaki en kritik konu şu. Google yabancı bir servis, yurt dışı kaynaklı bir servis ve burada nasıl bir veri sızıntısı oldu veya veri sızıntısı oldu mu? Bir verilerimizin dışa kaynaklı bir sızıntısı oldu mu?" diye konuştu.
"Hayatımızı sabit bir sisteme bağlamamamız lazım"
Aşıcı, bu tarz kesintilerde insanların hayatın durduğuna dikkati çekerek, "Hayatımızı komple sabit bir sisteme bağlamamamız lazım. Dijitalden normal hayata dönük bir hayat sergilememiz gerektiğini bu sistem gösteriyor" şeklinde konuştu.
"İtibar saldırısı olduğunu biz de ilk aşamada düşündük"
Aşıcı, Google’ın kuruluş yıl dönümünde yaşanan kesintiye ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Bunlar çok milyar, trilyon dolarlık şirketler. Çok ciddi rakamlı şirketler. Rakipleri de bunlara karşı sonuçta bir saldırı düzenleyip, itibar zedelenmesi yaşadı şu anda Google. Özellikle büyük şirketlerde. Bir rekabet savaşı gibi de olabilir bu durum. Ama tabii ki öyle bir durumda aklımıza ilk gelen zaten bir saldırı olduğu. Saldırı sonucunda böyle bir şey olduğu ve bir itibar saldırısı olduğunu biz de ilk aşamada düşündük."
"Yerli ve millilik önemli"
Türkiye’nin yerli ve milli uygulamalar geliştirmesi gerektiğinin önemine değinen Aşıcı, "Bir noktada çeşitlilik olmalı. O yüzden de bence Türkiye’de de bu tip sistemleri yapacak çok güzel, çok büyük şirketler de var. Çok büyük ciddi bir gücümüz de var. Yerli ve millilik önemli diyebiliriz" dedi.
"Saatlik kesintiler çok normal değil"
Böyle bir kesintiyi daha önce görmediğini aktaran Aşıcı, "Böyle bir şey ben de daha önce görmedim. Sonuçta çok basit bir şey diyemeyiz böyle bir saatlik iki saatlik kesintilere. Çok basit 5 dakikalık, 2 dakikalık tamam onları telafi ederiz ama böyle saatlik kesintiler çok normal şeyler değil zaten" diye konuştu.
Bilal Sarıkavak - Ece Nur Öztürk - Tolga Başer
