ÇEVRE - 23 Mart 2025 Pazar 14:13

Dünya Su Günü’nde bir damla umut için daldılar, torbalar dolusu çöp çıkardılar

A
A
A
Dünya Su Günü’nde bir damla umut için daldılar, torbalar dolusu çöp çıkardılar

22 Mart Dünya Su Günü’nde suyun insan eliyle kirletildiğine dikkat çekmek için Konyaaltı’nda çevre temizliği yapan öğrencilere destek veren Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, denizlerin alarm verdiğini söyledi. Gökoğlu, "Denizler bizim çöplüğümüz oldu. Marmara’yı kaybettik, Akdeniz’i kaybetmeyelim" ifadelerini kullandı.


Akdeniz Üniversitesi Sualtı Topluluğu, 22 Mart Dünya Su Günü kapsamında toplumsal farkındalık sağlayacak bir etkinliğe imza attı. Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu eşliğinde düzenlenen etkinlikte, Konyaaltı Plajı’nın ana su kaynaklarından biri olan "Arapsuyu 1" bölgesinde karada ve deniz altında temizlik çalışması yapıldı. Genç dalgıçlar, hem doğrudan suya karışan çöpleri hem de su kenarındaki atıkları tek tek elleriyle toplayarak çevre bilinci konusunda örnek oldu.


Etkinliğe katılan öğrenciler, sabah saatlerinde dalış ekipmanlarını kuşanarak Arapsuyu 1 kaynağında çalışma başlattı. Plastik atıklar, pet şişeler, poşetler, ambalaj kalıntıları ve sünger parçaları gibi çok sayıda çöp sudan çıkarıldı. Karada ise ellerine poşetleri alan gönüllüler, çevreye gelişigüzel atılmış çöpleri topladı.


"Su pırıl pırıl akıyor, ama biz kirletiyoruz"


Etkinlik sırasında önemli açıklamalarda bulunan Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, su kaynaklarının geldiği kritik noktaya dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı: "Biliyorsunuz su kaynaklarımızın neredeyse yüzde 80-90’ını kaybettik, sürekli kirleniyor. Özellikle plastik kirliliği had safhada. Su pırıl pırıl akıyor ama insanlar çöplerini bu su kaynağının içine ya da çevresine atıyor. Zihinde şöyle bir düşünce var: ‘Akar su alır götürür’. Ama nereye götürüyor? Denizlere. Denizler bizim çöplüğümüz oldu."


Gökoğlu, Marmara Denizi’nin Türkiye’yi doyurabilecek potansiyele sahipken yok oluşa sürüklendiğini vurgulayarak Akdeniz için uyarıda bulundu: "Marmara’yı Kaybettik diye söylüyoruz. Akdeniz’i kaybetmeyelim, Ege’yi kaybetmeyelim. Marmara ağır ağır can çekişiyor. Ölüyor Marmara. Karadeniz başka ülkelerden gelen kirlilikten nasibini alıyor. Akdeniz’de ise bu tür kaynaklardan boşalan sular kirleniyor, Akdeniz en çok kirlenen denizlerden bir tanesi. Allah’tan Antalya bölgesinde büyük sanayiler yok ama yine de dikkat etmezsek Akdeniz de bu felakete uğrayacak. Denizlere akan su kaynaklarını temiz tuttuğumuz zaman denizlerimiz tertemiz olur."


"Bu yüzyılın belası: Plastik kirliliği"


Plastik atıkların sucul yaşamı tehdit ettiğini söyleyen Prof. Dr. Gökoğlu, besin zincirinin en alt halkasından en üstteki canlılara kadar plastiğin etkisine dikkat çekti. Gökoğlu, "Planktonundan tutun, kaplumbağalar, balıklar, kuşlar, foklar bu kirlilikten nasibini alıyor. Her canlı plastiği yutuyor. Plastik kirliliği bu yüzyılın belası" dedi.


"Çöp poşetleriyle çıktığımızda insanlar şaşırıyor"


Sualtı Topluluğu Başkanı Musa Deniz Oruç, gerçekleştirdikleri her dalışta denizin dibinde aynı manzarayla karşılaştıklarını söyleyerek, şu ifadelere yer verdi: "Sürekli pet şişeler, poşetler, plastik atıklar çıkarıyoruz. Artık alıştık. Ama dalıştan çıktığımızda elimizde çöp poşetlerini gören sahildeki insanlar şaşırıyor. Amacımız bu şaşkınlığı bir farkındalığa dönüştürmek."


"Pet şişe atıkları denizin altını kaplamış durumda"


Etkinliğe katılan Akdeniz Üniversitesi öğrencisi Hatice Eraslan ise sualtı kirliliğinin boyutunu gözler önüne serdi. Eraslan, "Denizin altında çok fazla atık var. Özellikle pet şişeler ağırlıkta. Biz topluluk olarak sık sık bu tür temizlikler yapıyoruz. Bugün de 22 Mart Dünya Su Günü’nün anlamına uygun olarak böyle bir etkinlik gerçekleştirdik" diye konuştu.



Dünya Su Günü’nde bir damla umut için daldılar, torbalar dolusu çöp çıkardılar

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Kars Kars’tan tarihi sınır hamlesi: "Doğukapı açılırsa Kars Kafkasya’nın ticaret merkezi olur" Kars Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Kadir Bozan ve meclis üyeleri, Türkiye-Ermenistan normalleşme sürecinin önemli isimlerinden Serdar Kılıç ile bir araya geldi. Gerçekleşen görüşmede, Doğukapı Sınır Kapısı’nın yeniden açılması ve bunun Kars ekonomisine sağlayacağı katkılar kapsamlı şekilde değerlendirildi. "Doğukapı için yeni dönem mesajı" Toplantının ana gündem maddesini, Türkiye ile Ermenistan arasında devam eden normalleşme süreci oluşturdu. Görüşmede konuşan Büyükelçi Serdar Kılıç, iki ülke arasında son dönemde önemli diplomatik ve ticari adımların atıldığını belirtti. Özellikle İstanbul-Erivan uçuşlarının başlamasının sürecin en somut gelişmelerinden biri olduğuna dikkat çekilirken, doğrudan ticaretin önünü açacak bürokratik hazırlıkların da büyük ölçüde tamamlandığı ifade edildi.Yetkililer, Ermenistan’ın gümrük işlemlerinde "077" ülke koduyla tanımlanmasının ticari işlemlerin daha doğrudan ve şeffaf yürütülmesine katkı sağlayacağını vurguladı. "Kars’ın ekonomik geleceği değişebilir" Görüşmede, Doğukapı Sınır Kapısı’nın açılmasının yalnızca iki ülke arasındaki geçişleri kolaylaştırmayacağı, aynı zamanda Kars’ın ekonomik yapısında da köklü değişimler oluşturacağı ifade edildi. Kapının açılmasıyla birlikte; Bölgesel ticaret hacminin büyümesi, Turizm hareketliliğinin artması, Lojistik sektörünün güçlenmesi, Yeni yatırımların bölgeye yönelmesi, İstihdamın artması ve Göçün azaltılması gibi birçok alanda önemli kazanımlar elde edilmesinin beklendiği kaydedildi. "Ermenistan tarafında altyapı hazırlıkları sürüyor" Edinilen bilgilere göre Türkiye tarafı sınır kapısının açılması konusunda önemli ölçüde hazır durumda bulunuyor. Ancak Ermenistan tarafında altyapı, teknik düzenleme ve yatırım süreçlerinin tamamlanması gerektiği değerlendiriliyor. Uzmanlar, teknik eksikliklerin giderilmesiyle birlikte Doğukapı’nın Kafkasya hattında stratejik bir geçiş noktası haline gelebileceğini ifade ediyor. Kadir Bozan: "Bu süreç Kars’ın geleceğidir" Kars Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Kadir Bozan, Doğukapı Sınır Kapısı’nın açılmasının Kars açısından tarihi bir fırsat olduğunu söyledi. Bozan, "Doğukapı Sınır Kapısı’nın açılması Kars için sadece bir sınır kapısının faaliyete geçmesi değildir. Bu adım; ticaretin canlanması, turizmin güçlenmesi, yeni yatırımların önünün açılması, istihdamın artması ve göçün azaltılması anlamına gelmektedir. Kars’ın geleceği açısından bu sürece hep birlikte sahip çıkmalıyız" dedi. "İş dünyası için yeni iş birliği çağrısı" Toplantıda ayrıca, Karslı iş insanları ile Ermenistan’daki iş çevreleri arasında karşılıklı ziyaretlerin kısa süre içerisinde başlatılması gerektiği görüşü öne çıktı. Kurumlar, meslek birlikleri, dernekler ve özel sektör temsilcileri arasında ortak çalışma alanlarının oluşturulmasının iki ülke arasındaki ekonomik ilişkileri hızlandıracağı ifade edildi. Kars Ticaret ve Sanayi Odası’nın önümüzdeki süreçte Ermenistan’daki kurum ve iş dünyası temsilcileriyle temaslarını artıracağı öğrenildi. "Doğukapı açılırsa Kars bölgenin ticaret üssü olabilir" Ayrıca Doğukapı Sınır Kapısı’nın açılması, Kars’ı yalnızca Türkiye’nin doğusunda değil, Kafkasya hattında da önemli bir ticaret ve lojistik merkezi haline gelecek. Normalleşme sürecinin başarıyla ilerlemesi halinde Kars’ın; turizm, taşımacılık, dış ticaret ve yatırım alanlarında yeni bir ekonomik döneme girmesi bekleniyor.
Hatay Depremin izlerinin silindiği İskenderun sahili ücretsiz nostaljik trenle şenlendi Hatay’ın İskenderun ilçesinde depremde zarar gören ve ihya çalışmalarıyla yeniden hayat bulan sahil, İskenderun Belediyesi’nin hizmete aldığı ücretsiz elektrikli gezi treniyle şenlendi. Asrın felaketinde kayma yaşanan İskenderun sahili, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın çalışmalarıyla yeniden hayat bulmuştu. Birkaç ay öncesine kadar deprem nedeniyle yürünmesi dahi zor olan, birçok noktasında hasar ve söküklerin bulunduğu sahil bandı bugün ise vatandaşların nefes aldığı, ailelerin vakit geçirdiği modern bir yaşam alanına dönüştü. Bölgeyi eski günlerine kavuşturmayı hedefleyen İskenderun Belediyesi, sahil bandında ücretsiz elektrikli gezi trenini hizmete aldı. İskenderun Belediyesi tarafından hayata geçirilen proje kapsamında 3 buçuk kilometrelik sahil boyunca hizmet verecek olan tren; özellikle yaşlıların, çocukların ve hamile kadınların sahili rahatça gezebilmesine imkan sağlıyor. İskenderun Belediye Başkanı Mehmet Dönmez, ilk seferde kara trenin direksiyona geçerek vatandaşlarla birlikte sahil turu yaptı. Başkan Dönmez, deprem sonrası İskenderun’un hızlı bir toparlanma sürecine girdiğini belirterek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başta olmak üzere Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ve emeği geçen tüm kurumlara teşekkür etti. Depremin ardından büyük acılar yaşayan şehirde bugün insanların yeniden sahilde yürüyebildiğini, çocukların oynayabildiğini ve ailelerin güvenle vakit geçirebildiğini ifade eden Dönmez, "Birkaç ay önce burada insanlar yürümekte zorlanıyordu. Bugün ise sahilde gezi treniyle vatandaşlarımız keyifli vakit geçiriyor. Bu tablo, İskenderun’un yeniden ayağa kalktığının en önemli göstergelerinden biridir" dedi. Avrupa’daki turistik sahil kentlerinden ilham alınarak hazırlanan proje sayesinde sahilin daha canlı ve sosyal bir yapıya kavuştuğunu belirten Başkan Dönmez, "Artık İskenderun sahili sadece bir yürüyüş alanı değil, insanların vakit geçirmekten keyif aldığı modern bir yaşam merkezi haline geliyor. Üstelik gezi trenimiz tamamen ücretsiz olacak" diye konuştu. Vatandaşların yoğun ilgi gösterdiği "Gezi Treni", ilk günden itibaren sahilde oluşan yeni sosyal yaşamın sembollerinden biri olarak dikkat çekti.
İstanbul Kurban Bayramı’nda görünmeyen risk: Sessiz protein yükü Kurban Bayramı’nda artan kırmızı et tüketimi, düzensiz öğünler ve uzun süren sofralar sindirim sistemini zorlayabiliyor. Ancak uzmanlara göre bayram döneminde yalnızca fazla yemek değil; yüksek protein yükü, lif yetersizliği ve sosyal yeme baskısı da sağlığı olumsuz etkileyebiliyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Deniz Pirçek, özellikle son yıllarda yaygınlaşan yüksek protein odaklı beslenme alışkanlıklarının bayram sofralarında kontrolsüz şekilde artabildiğine dikkat çekerek önemli uyarılarda bulundu. Bayram döneminde kırmızı et ve hamur işi tatlı tüketimi artarken, fiziksel aktivitenin azalmasının sindirim sistemi üzerinde ciddi yük oluşturabildiğini belirten Medicana Çamlıca Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Deniz Pirçek, özellikle liften fakir beslenmenin bağırsak dengesini olumsuz etkileyebileceğini söyledi. Sürekli kırmızı et ağırlıklı beslenmenin bağırsak mikrobiyotasını etkileyebildiğini ifade eden Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, "Fazla kırmızı et tüketimi bağırsaktaki faydalı bakterilerin azalmasına neden olabilir. Özellikle lif tüketiminin yetersiz olduğu bayram sofralarında şişkinlik, hazımsızlık ve kabızlık gibi sorunlar daha sık görülebiliyor. Bu nedenle et tüketimini sebzeler, yeşillikler ve tam tahıllarla dengelemek oldukça önemli" dedi. Etin yanında lif kaynaklarına yer açın Et tüketiminin yanında lif açısından zengin besinlerin mutlaka sofrada bulunması gerektiğini belirten Uzm. Dyt. Deniz Pirçek; özellikle roka, maydanoz, semizotu ve marul gibi yeşilliklerin sindirim sistemini desteklediğini söyledi. Brokoli, enginar, karnabahar ve brüksel lahanası gibi yüksek lifli sebzelerin de bayram sofralarında daha fazla yer alması gerektiğini belirterek beyaz pirinç yerine bulgur, karabuğday veya kinoa gibi kompleks karbonhidratların tercih edilmesini önerdi. Kuru baklagillerin de önemli bir lif kaynağı olduğunu ifade eden Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, "Mercimek, nohut, barbunya gibi besinler hem bağırsak sağlığını destekler hem de öğünlerin daha dengeli olmasına katkı sağlar" diye konuştu. Protein sağlıklı ama fazlası vücudu yorabiliyor Bayram sofralarında kontrolsüz şekilde artan protein tüketiminin vücutta sessiz bir yük oluşturabileceğini söyleyen Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, özellikle aşırı kırmızı et ve sakatat tüketiminin sindirim sistemini zorlayabildiğine dikkat çekti. Pirçek, "Kırmızı et gibi yoğun protein kaynaklarının sindirimi daha uzun sürer. Lif tüketiminin yetersiz kalmasıyla birlikte gaz, şişkinlik ve kabızlık gibi sorunlar ortaya çıkabilir. Ayrıca fazla protein tüketimi karaciğer ve böbreklerin çalışma yükünü artırabilir" ifadelerini kullandı. Aşırı protein tüketiminin ürik asit seviyelerini yükselterek gut ataklarını tetikleyebileceğini de belirten Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, "Bayram sonrası hissedilen halsizlik ve ağırlık hissi yalnızca tatlı tüketiminden değil yoğun protein yükünden de kaynaklanabiliyor" dedi. "Bir tabak daha ye" ısrarı fark edilmeden fazla yemeye neden olabiliyor Bayram sofralarının yalnızca yemek değil; aynı zamanda gelenek, paylaşım ve sosyal bağ anlamı taşıdığını da belirten Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, sosyal yeme baskısının da kontrolsüz tüketimi artırabildiğini söyledi. "‘Bir tabak daha al", "bayramda diyet mi olur?’ gibi cümleler çoğu zaman masum görünse de kişiler üzerinde fark edilmeden baskı oluşturabildiğini söyledi ve özellikle aile ortamlarında ikramı reddetmenin bazı kişilerde suçluluk hissi oluşturabileceğine dikkat çekti. Bu durumun ise fiziksel açlıktan çok duygusal nedenlerle yeme davranışını tetikleyebildiğini belirten Pirçek, "Bayram sonrası hissedilen suçluluk duygusu çoğu zaman yeni bir kısır döngüye yol açabiliyor. Oysa önemli olan kusursuz beslenmek değil, dengeyi koruyabilmek ve bedenin sinyallerini fark edebilmek" şeklinde konuştu. Bayram tabağı dengeli olmalı Bayram sofralarında amaçlanan şeyin yalnızca protein tüketmek değil, öğünü dengelemek olduğunu vurgulayan Pirçek, ideal bir bayram tabağında etin yanında mutlaka sebze, salata ve kompleks karbonhidrat kaynaklarının bulunması gerektiğini belirtti. Uzm. Dyt. Deniz Pirçek, "Et tüketiminin yanında bol yeşillik, sebze ve yeterli su tüketimi sindirim sistemini destekler. Bayram boyunca küçük porsiyonlarla ilerlemek, öğün dengesini korumak ve fiziksel aktiviteyi tamamen bırakmamak da oldukça önemlidir" dedi.