ASAYİŞ - 22 Mart 2025 Cumartesi 12:36

Otopsi raporu dehşeti ortaya koydu: Trompet sanatçısına 48 bıçak darbesi

A
A
A

Antalya’da bisikletle gezdiği sırada bir kafeterya valesini bıçakla yaralayıp, 15 dakika sonra ise bir trompet sanatçısını bıçaklayarak ölümüne neden olan sanığın yargılanmasına başlandı. Sanığın tutukluluk halinin devamına karar verilen ilk duruşmada, akıl sağlığıyla ilgili resmi rapor beklendiği için dava ileri bir tarihe ertelendi. Antalya Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan otopsi raporunda ise hayatını kaybeden trompet sanatçısının 48 bıçak darbesiyle hayatını kaybettiği ortaya çıktı. Duruşmadan sonra açıklamalarda bulunan trompet sanatçısının annesinin sözleri yürekleri dağladı. Anne Fatma Akten, "Yokluğu çok büyük acı, ağlamadığım gün yok. O gün emniyette kıyafetlerini, eşyalarını verdikleri torba koyduğumuz gibi hala duruyor. Onu atınca sanki oğlumu atacakmışım gibi geliyor" dedi.

27 Eylül 2024 gecesi saat 01.00 sularında, Muratpaşa İlçesi’nde bulunan bir kafeteryaya giden Polat Dereli, vale olarak çalışan Osman Dere ile tartışmaya girdi ve bıçakla saldırdı. Yaralanan Osman Dere, hastaneye kaldırılırken, Dereli bisikletiyle olay yerinden uzaklaştı. Yaklaşık 15 dakika sonra ise Antalya Büyükşehir Belediyesi Bando ve Kent Orkestrası’nda trompet sanatçısı olarak görev yapan Deniz Akten ile tartışmaya giren sanık, Akten’i 48 bıçak darbesiyle ağır yaraladı. İhbar üzerine olay yerine gelen ekipler, Akten’in hayatını kaybettiğini belirledi.

Cinayet Büro ekiplerinin olay yeri incelemesi yaptığı sırada Dereli’nin olay yerinde olduğu ve çalışmaları izlediği fark edildi. Polisler tarafından yakalanan Dereli, çıkarıldığı mahkemece tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Polat Dereli hakkında hazırlanan iddianamede "kasten öldürme", "kasten öldürmeye teşebbüs", "genel güvenliği tehlikeye sokma" suçlarından yargılanması istendi. Savcılık, sanığın canavarca hisle hareket ettiğini ve rastgele insanlara saldırarak toplum güvenliğini tehdit ettiğini belirterek en ağır cezanın verilmesini talep etti.

Otopsi raporu dehşeti ortaya koydu: Trompet sanatçısına 48 bıçak darbesi

Otopsi raporu: 48 bıçak darbesi

Antalya Adli Tıp Kurumu tarafından hazırlanan otopsi raporunda, Deniz Akten’in vücudunda toplam 48 bıçak darbesi tespit edildi. Raporda, göğüs, sırt, boyun ve karın bölgelerindeki 12 kesici-delici alet yarasının öldürücü nitelikte olduğu belirtildi. Akten’in ölümüne, büyük damar yaralanmaları ve iç organ hasarı nedeniyle meydana gelen yoğun iç ve dış kanamanın sebep olduğu kaydedildi. Ayrıca, bazı yaraların göğüs kafesini delerek akciğer ve mideye ulaştığı tespit edildi. Akten’in vücudunda ateşli silah yarasına rastlanmadığı raporda yer aldı.

Katılma talebi

Deniz Akten’in annesi Fatma Akten ve babası Aydın Akten, avukatı Ömer Faruk Doğruyol aracılığıyla mahkemeye sunduğu dilekçede, sanığın canavarca hisle hareket ettiğini belirterek davaya katılma talebinde bulundu. Dilekçede, sanığın "toplum içinde rastgele insanlara saldırarak genel güvenliği tehlikeye attığı ve olaydan sonra yapılan incelemeleri izlediği" vurgulandı. Aile, sanığın en ağır cezayı almasını talep etti.

Sanık, suçlamaları reddetti

Antalya 3. Ağır Ceza Mahkemesi’nde ilk kez hakim karşısına çıkan sanık Polat Dereli, savunmasında suçlamaları kabul etmedi. Dereli, olay gecesi denize girdiğini ve geceyi sokakta geçirdiğini söyleyerek, "Olay tarihi öncesinde 1,5 aydır sokakta arabamda kalıyordum, olay günü arkadaşlarımla Karpuz Kaldıran Askeri Kampının bulunduğu bölgede denize girmiştim, hava soğuduğu için arabamın bulunduğu kaldığım Çarşamba pazarına doğru yürümeye başladım, yürürken bir sivil bir araç beni durdurdu, polis olduğunu söylediler, beni gözaltına aldılar. Elimde bıçak yoktu. Maktul Deniz Akten ve huzurda bulunan Osman Dere’yi tanımam, kendilerine yönelik herhangi bir yaralama ve öldürme eyleminde bulunmadım, olayı ben gerçekleştirmedim hatırlamıyorum. Beraatimi ve tahliyemi talep ederim" dedi.

Sanığın avukatı da, "Müvekkilim bipolar bozukluk hastasıdır. Ruhsal durumu detaylıca incelenmelidir. Adli Tıp Kurumu’ndan gelecek rapor, yargılamanın seyrini değiştirebilir" şeklinde beyanda bulundu.

"Yüz felci geçirdim"

Olay sırasında bıçaklı saldırıya uğrayan müşteki Osman Dere, mahkemede yaşadıklarını detaylı bir şekilde anlattı. O gece kafeteryada çalıştığını, valelik yaptığını ve olay anında arkadaşlarıyla iş yerinin önünde oturduğunu belirten Dere, şu ifadeleri kullandı: "Polis arabası geldiğinde, benden kahve istediler. Kendilerine kahve verdim. O sırada sanık vale masasındaydı ve polisleri görünce geri çekildi. Ortam kalabalık olduğu için bir şey hissetmedim ve arkadaşlarımın yanına geri döndüm. Ancak bir süre sonra sanık geçerken bana doğru bakmaya başladı. Yanımda bulunan arkadaşım Berkay, sanığın bana baktığını fark etti ve beni uyardı. Bunun üzerine ben de sanığa ’Buyur abi, bir şey mi istiyorsun?’ diye sordum. Bana ’Sen biliyorsun’ dedi. Ben de ’Ne biliyorum?’ diye sordum. ’Bir şey söyleyeceğim’ dedi. Sadece soru soracağını düşündüğüm için yanına gittim. Tam o sırada birden bıçağını çekerek sol kulak altıma sapladı. Şoke oldum ve hemen geri çekildim, fakat sanık hızla göğsüme de bıçağı sapladı. Can havliyle içerideki kalabalığa doğru kaçtım. Yaralandığımı görenler hemen müdahale etti. Sanık ise olay yerinden hızla kaçtı."

Osman Dere, saldırının ardından yüz felci geçirdiğini ve uzun süre iş göremez hale geldiğini belirterek, ameliyat olmak zorunda kaldığını söyledi. Sanıktan şikayetçi olduğunu vurgulayan Dere, "Davaya katılma talebim var. Sanığın en ağır şekilde cezalandırılmasını istiyorum" dedi.

"Acıyı tarif edemem"

Deniz Akten’in anne ve babası Fatma ve Aydın Akten de mahkemeye katılarak sanığın en ağır cezayı alması gerektiğini belirtti. Baba Aydın Akten, "Oğlumun kimseyle bir husumeti yoktu. Gece sadece arkadaşına gitmek için evden çıkmıştı. Sanık hiçbir sebep olmaksızın oğlumu öldürdü. Bir baba olarak bu acıyı tarif edemem. Sanığın en ağır cezayı almasını istiyorum" dedi.

Otopsi raporu dehşeti ortaya koydu: Trompet sanatçısına 48 bıçak darbesi

"Hayatımın en büyük acısını yaşıyorum"

Anne Fatma Akten ise gözyaşları içinde "Deniz’imi benden koparan bu caninin en ağır cezayı almasını istiyorum. Hayatımın en büyük acısını yaşıyorum. Her gün oğlumun sesini duymayı bekliyorum ama artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak. Adaletin yerini bulmasını istiyorum" diye konuştu.

"Vuruldum’ diye bağırdı"

Duruşmada tanık olarak dinlenen Yiğitcan Günaçtı, olay gecesi müşteki Osman Dere’nin yanında olduğunu belirtti. Olayın nasıl gerçekleştiğini anlatan Günaçtı, "Osman’ı görmek için kafeteryaya gittim. Birlikte oturuyorduk, o sırada Osman bir şeyler söyledi ve ayağa kalktı. Sonra bir anda içeri girdi ve ‘Vuruldum’ diye bağırdı. Yüzü ve göğsü kan içindeydi. Sanık o sırada hala dışarıdaydı ve elinde bir bıçak vardı. Onu kesin olarak teşhis ediyorum" dedi.

Mahkemeden ara karar

Mahkeme heyeti, sanığın işlediği suçların kanunda belirtilen ağır suçlar arasında yer aldığını ve olayla ilgili güçlü deliller bulunduğunu belirterek, tutukluluk halinin devamına, müşteki Osman Dere’nin yüzündeki sabit iz için kesin rapor alınmasına, sanığın akıl sağlığının tespiti için İstanbul Adli Tıp Kurumu’ndan gelecek raporun beklenmesine karar verdi. Bir sonraki duruşmanın 28 Mayıs 2025 tarihinde yapılacağı açıklandı.

Acılı anne konuştu: "Müziğe ben onu teşvik etmiştim, notalarını kendi yazardı"

Duruşmanın ardından İhlas Haber Ajansı’na konuşan acılı anne Fatma Akten, gözyaşları içinde yaşadığı acıyı anlattı. Oğlunun sadece bir arkadaşına gitmek için dışarı çıktığını, ancak hayatını kaybettiğini belirten Akten, şu sözleri kaydetti: "Çok üzgünüm. Bir evlat kaybı. Ama sanığın ‘Ben yapmadım’ diyerek mantıklı cevaplar vermesi beni şaşırttı ve üzdü. Deniz, arkadaşına gitmek için evden çıktı. O gece başka bir yerde çalışan arkadaşı henüz gelmemişti, bu yüzden bandodaki diğer arkadaşlarının çaldığı mekana uğradı. Onlarla vakit geçirdi, sohbet etti, hatta oradan çektiği bir videoyu arkadaşına gönderdi. Telefonla haberleşti. Sonra yolda bu korkunç olay yaşandı. Böyle hastaların tedavi edilmeden toplum içinde bırakılmaması gerektiğini düşünüyorum. Bir can gitti, gencecik bir çocuk gitti. Ailemiz dağıldı, bizi parçaladı. Çok üzgünüz."

Otopsi raporu dehşeti ortaya koydu: Trompet sanatçısına 48 bıçak darbesi

Fatma Akten, yaşadığı derin üzüntünün hayatına olan etkisini de anlatarak, "O günden bu yana çok kilo aldım, üzüntüden çok kötü oldum. Deniz tek evladımdı. Onu büyütmek için her şeyi yaptım, okulunu başarıyla bitirmesi için hep takip ettim. Çok başarılıydı, notalarını kendisi yazardı. Arkadaşları onu anlat anlat bitiremiyor. Müziğe ben onu teşvik etmiştim. Yokluğu çok büyük acı, ağlamadığım gün yok. O gün emniyette kıyafetlerini, eşyalarını verdikleri torba koyduğumuz gibi hala duruyor. Onu atınca sanki oğlumu atacakmışım gibi geliyor" ifadelerini kullandı.

Begüm Aksoy

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Aydın Aydın’ın Nisan ihracatı yüzde 23,3 arttı Aydın’ın 2026 yılı Nisan ayı ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 23,3 artarak 173,7 milyon dolar oldu. Son 12 aylık ihracat ise 1 milyar 963 milyon dolara yükseldi. Aydın Sanayi Odası tarafından paylaşılan faaliyet illerine göre ihracat verilerine göre, kent Nisan ayında en fazla ihracat yapan iller arasında 22’nci sırada yer aldı. Aynı dönemde ithalat ise yüzde 45,9 artışla 47,5 milyon dolar olarak gerçekleşirken, son 12 aylık ithalat 422,8 milyon dolara ulaştı. Aydın, ithalatta ise Türkiye genelinde 26’ncı sırada yer aldı. Aydın’ın Türkiye ihracatından aldığı pay Nisan ayında yüzde 0,68 olarak gerçekleşti. Teknolojik sınıflandırmaya göre ihracatta en büyük payı 108,8 milyon dolar ile düşük teknolojili ürünler aldı. Orta-yüksek teknoloji ürünleri ihracatı ise 47,5 milyon dolar olarak kaydedildi. Kentten Nisan ayında toplam 135 ülkeye ihracat yapıldı. En fazla ihracat yapılan ülke 14,6 milyon dolar ile İtalya olurken, ABD 14,5 milyon dolar ile ikinci, Hollanda 13,2 milyon dolar ile üçüncü sırada yer aldı. Çin ise 8,6 milyon dolarlık ihracat hacmiyle dikkat çekti. İlk 10 ülkenin toplam ihracattaki payı yüzde 50,6 oldu. Ülke grupları bazında bakıldığında Avrupa Birliği ülkelerine yapılan ihracat yüzde 29 artışla 70,6 milyon dolara yükseldi. AB ülkeleri, yüzde 40,6 pay ile Aydın ihracatında ilk sırada yer aldı. Avrupa Birliği’ni Orta Doğu ve Uzak Doğu ülkeleri takip etti. Sektörel bazda ise gıda ürünleri ve içecek sektörü 52,1 milyon dolar ile en fazla ihracat yapan sektör oldu. Makine ve teçhizat sektörü 30,5 milyon dolar ile ikinci sırada yer alırken, taş ocakçılığı ve diğer madencilik sektörü 13,6 milyon dolar ihracat gerçekleştirdi. Ekonomik faaliyetlere göre ihracatta en yüksek payı yüzde 77,7 ile imalat sanayi aldı. İmalat sanayisini madencilik ve taş ocakçılığı ile tarım ve ormancılık sektörleri izledi.
İzmir Teleferik’te yaz tarifesi başladı Balçova Teleferik Tesisleri’nde yaz dönemiyle birlikte ziyaret saatleri uzatıldı. İzmir Büyükşehir Belediyesi, tesisin kapanış saatini 20.00’ye çekti. Körfez ve baraj manzarası eşliğinde hizmet veren tesis, 25 Mayıs Pazartesi hariç Kurban Bayramı süresince ziyaretçilerini ağırlayacak. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin işlettiği kentin önemli turistik noktalarından Balçova Teleferik Tesisleri’nde yaz saati uygulamasına geçildi. Körfez ve Balçova Barajı manzarasıyla hem İzmirlilerin hem de kent dışından gelen ziyaretçilerin ilgi gösterdiği tesiste, 19.00 olan kapanış saati 20.00’ye uzatıldı. Böylece ziyaretçiler gün batımında İzmir’in eşsiz manzarasını izleme fırsatı bulacak. Tesis, pazartesi günleri hariç her gün 12.30-19.00 saatleri arasında hizmet verirken, son iniş ve tesis kapanış saati ise 20.00 olarak uygulanacak. Teleferik, 25 Mayıs Pazartesi hariç Kurban Bayramı boyunca da ziyaretçilerini ağırlamayı sürdürecek. İzmir ayaklarınızın altında İzmir’de 1974’te kurulan, 2015 yılında AB standartlarına uygun olarak yenilenen tesiste, 810 metrelik hatta saatte bin 200 yolcu taşınabiliyor. 20 adet 8’er kişilik kabinler ile yapılan yolculuk süresi yaklaşık 3 dakika sürüyor. İzmir’in eşsiz Körfez manzarasının kuş bakışı görülebilmesi için kabinden indikten sonraki giriş bölümünde seyir terasları bulunuyor. Bu alanda dürbünlerle manzara seyrediliyor. İzmirlilerin yanı sıra yerli ve yabancı turistlerin büyük ilgisini çeken tesisleri her ay binlerce kişi ziyaret ediyor.
Muğla Köyceğiz’de veteran raketler buluştu Muğla’nın Köyceğiz ilçesinde düzenlenen 5. Ulusal Veteran Masa Tenisi Turnuvası, 225 sporcunun katılımıyla tamamlandı. Muğla’nın Köyceğiz ilçesinde 5. Ulusal Veteran Masa Tenisi Turnuvası gerçekleştirildi. Geleneksel hale gelen Ulusal Veteran Masa Tenisi Turnuvası Köyceğiz Kapalı Yeni Spor Salonunda yapıldı. Bu yıl 5.’si düzenlenen Köyceğizspor Ulusal Veteran Masa Tenisi Turnuvası’na Türkiye’nin her bölgesinden ve yurt dışından 225 Veteran sporcu katıldı. Köyceğizspor Kulübü 5. Veteran Masa Tenisi Turnuvası düzenlenen madalya ve kupa seremonisi ile başarıyla tamamlandı. Veteran Masa Tenisi Turnuvası için Köyceğiz’e gelen sporcular ilçe genelinde hareketlilik oluşturdu. Köyceğiz esnafına katkı sağlayan sporcular, çevre gezileri yaparak zamanı güzel hatıralarla değerlendirdi. Köyceğizspor Kulübü tarafından yapılan açıklamada, "Köyceğizspor Kulübü 5. Veteran Masa Tenisi Turnuvamız bugün düzenlenen madalya ve kupa seremonisi ile sona erdi. Katılan tüm masa tenisi dostlarımıza teşekkür eder, dereceye giren tüm sporcularımızı kutlarız. Turnuvamıza destek veren Muğla Büyükşehir Belediyesi, Köyceğiz Kaymakamlığı, Muğla Gençlik ve Spor İl ve İlçe Müdürlüğü’ne teşekkür ederiz. Turnuva mimarlarımız Veteran Masa Tenisi Kurulumuz Ahmet Şahan, Halis Bozdoğan, Mustafa Baydemir ve Osman Günal ile Baş Hakemimiz Tuncer Sarıyar ve Turnuva Maç Organizasyonunu yürüten Metin Sabri Şahan, Halis iştirak eden Masa tenisi İl Temsilcisi Selin Görmek ve Masa Tenisi Federasyonu Yönetim Kurulu Üyesi Ali İnan’a, turnuvada emek veren üniversiteli gençlerimiz ve salon görevlilerimiz ile tüm yönetimdeki arkadaşlara çok teşekkür ederiz" ifadeleri kullanıldı.
Bursa Nilüfer Belediyesi "Anne Taksi" filosunu genişletti Hamile ve çocuklu kadınların hayatını kolaylaştıran "Anne Taksi" uygulamasında araç sayısı artırıldı. Filoyu genişleten Nilüfer Belediyesi, hizmetten yararlanma yaş sınırını da 0-2 yaş olarak güncelledi. Nilüfer Belediyesi’nin sosyal belediyecilik anlayışıyla hayata geçirdiği "Anne Taksi" uygulaması, ilçedeki anne ve anne adaylarından gelen talepler doğrultusunda büyümeye devam ediyor. 10 Şubat 2026 tarihinde hizmete giren ve kısa sürede 500’den fazla anne ve anne adayına hizmet veren uygulama için araç sayısı artırılarak filo genişletildi. Vatandaşların ulaşım ihtiyaçlarına daha hızlı cevap verebilmek amacıyla Anne Taksi sayısı 2’ye çıkarıldı. Bu genişlemeyle birlikte hizmetin kapsamı da esnetildi; daha önce 0-1 yaş arası çocuğu olan anneleri kapsayan hizmetin sınırları, 0-2 yaş arası çocuğu olan anneleri de kapsayacak şekilde revize edildi. Kadın şoförlerin görev yaptığı Anne Taksiler, özellikle hamilelik ve bebekli dönemlerde yaşanan ulaşım zorluklarını ortadan kaldırmayı hedefliyor. Hizmetten yararlanmak isteyen anne ve anne adayları, bir gün öncesinden randevu oluşturarak evlerinden alınıyor ve randevuları bulunan devlet hastanelerine güvenle ulaştırılıp, sonrasında evlerine bırakılıyor. Uygulama, annelerin farklı ihtiyaçları da gözetilerek titizlikle yürütülüyor. Araçlarda standart olarak bulunan bebek koltuğunun yanı sıra, ikiz bebeği olan anneler için çift bebek koltuğu hazır bulunduruluyor. Ayrıca hamile anne adaylarının yolculuklarını daha güvenli hale getirmek amacıyla araçlarda özel hamile kemerleri yer alıyor. Böylece hem annenin hem de bebeğin güvenliği yolculuk boyunca üst düzeyde tutuluyor. "Amacımız kadınların hayatını kolaylaştırmak" Filonun genişletilmesi ve yeni düzenlemelerle ilgili açıklamalarda bulunan Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, Nilüfer’in bir kadın kenti olduğuna vurgu yaparak, "Sosyal belediyecilik anlayışımız gereği kentimizdeki annelerin ve kadınların hayatını kolaylaştırmak istiyoruz. Anne Taksi uygulamamız, başladığı günden itibaren çok büyük ilgi görüyor. Biz de bu talebe cevap vermek için Anne Taksilerin sayısını 2’ye çıkardık. Ayrıca yeni dönemde, 0-2 yaş arası çocuğu olan kadınlara da hizmet vereceğiz" açıklamasında bulundu.
Erzincan Geleceğin coğrafya öğretmenlerinden Kuzeydoğu Anadolu’da saha araştırması Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği Ana Bilim Dalınca, Kuzeydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki üniversitelerin iş birliğiyle 11 ili kapsayan saha araştırması gerçekleştirildi. 11-18 Mayıs 2026 tarihlerinde düzenlenen arazi çalışmasına akademisyenler ile coğrafya ve sosyal bilgiler öğretmen adayları katıldı. Proje, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği Ana Bilim Dalı öğretim üyeleri Prof. Dr. Ali Balcı, Dr. Öğr. Üyesi Salih Yıldırım ve Arş. Gör. Yusuf Mert Üstün koordinasyonunda yürütüldü. Çalışmaya ayrıca aynı fakültenin Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Ana Bilim Dalından Arş. Gör. Hamit Çalışkan ile Trakya Üniversitesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Ana Bilim Dalından Arş. Gör. Ertuğrul Alper Kurban katıldı. Araştırma kapsamında Giresun, Trabzon, Rize, Artvin, Ardahan, Kars, Iğdır, Ağrı, Erzurum ve Erzincan’da fiziki ve beşeri coğrafyaya ilişkin incelemeler yapıldı. Ekip, Göksu Travertenleri ve Mavi Göl’de jeomorfolojik oluşumları incelerken, Sümela Manastırı çevresi ile ladin ormanlarının ekolojik yapısını değerlendirdi. Arazi çalışmaları kapsamında Uzungöl ve Ayder Yaylası çevresindeki turizm faaliyetlerinin mekansal etkileri ile yapılaşma süreçleri de analiz edildi. Kars’ta Rus döneminden günümüze uzanan ızgara planlı şehir yapısını inceleyen ekip, Iğdır’daki Tuzluca Tuz Mağaraları’nda kaya tuzu oluşumu ve bölgenin ekonomik potansiyeline ilişkin gözlemler yaptı. Çalışmanın son duraklarından Erzincan’da ise Girlevik Şelalesi bölgesinin jeolojik yapısı yerel akademisyenlerin katkılarıyla incelendi. Arazi çalışmaları boyunca farklı üniversitelerden akademisyenler de ekibe rehberlik ederek bölgenin coğrafi, jeolojik ve sosyoekonomik yapısına ilişkin bilgi verdi. Prof. Dr. Ali Balcı, saha çalışmalarının coğrafya eğitiminin temel unsurlarından biri olduğunu belirtti. Coğrafyanın yalnızca sınıf ortamında öğretilemeyeceğini ifade eden Balcı, "Arazi çalışmaları coğrafya eğitimi için en temel ve vazgeçilmez metodolojidir. Doğa, şehirler, ormanlar, vadiler, sanayi ve turizm alanları coğrafyanın laboratuvarıdır." değerlendirmesinde bulundu. Program kapsamında öğretmen adayları için uygulamalı harita çalışmaları, yön bulma etkinlikleri ile klimatolojik analiz ve grafik çizim uygulamaları da gerçekleştirildi.