Aydın’ın Köşk ilçesine bağlı Ilıdağ köyünde yaşayan Hatice Kübra Tok, Cumhuriyet’in kurulduğu yıllarda dünyaya gelip halen hayatta olan nadir kişilerden biri. O dönemlerde kayıt tutulmadığı için nüfus kayıtlarında doğum tarihi gün ve ay belirtilmeden Rumi takvime göre 1340 yılı olarak yazılan Hatice Kübra Tok, hangi ayın hangi günü doğduğu bilinmediği için hiç doğum günü de kutlamıyor. Soranlara yaşını söylemeyen Hatice Kübra teyze, ülkede Kur’an-ı Kerim okumanın ve öğretmenin yasak olduğu günlerden İnönü döneminde evlerdeki Kur’an’ların toplatıldığı günlere kadar her şeyi hatırlıyor.
Zamanında kendi evlerine de baskın yapılıp Kur’an-ı Kerim arandığını anlatan Hatice Kübra Tok, artık duymaz hale gelen kulaklarını dünyada her olan bitenden haberdar olmamak için doktora gidip tedavi ettirmiyor.
Kendisine bayram ziyaretine gelenlere geçmişte yaşanan zor günlerden söz edip günümüz gençliğinde sabır, sadakat ve hoşgörü olmamasından dert yanan Hatice Kübra teyze, eski kıtlık yıllarından söz edip bugün herkesin şükretmesi gerektiğini söyledi.
“Eşim çok fedakardı, kendi elimle evlendirdim”
Genç yaşta köyün ileri gelen isimlerinden Ali Rıza Tok ile evlenen Hatice Kübra Tok, yıllarca evli kalmalarına rağmen çocukları olmayınca eşi istememesine rağmen eşine bir hanım daha alması ile de tanınıyor. Köyün kanaat önderi olan eşi Ali Rıza Tok’un hem dini hem de beşeri ilimlerde oldukça bilgili olduğunu belirten Hatice Kübra teyze, o zamanlar okul yaygın olmadığı için köyün çocuklarını eşinin okuttuğunu pek çok çocuğu da yüksek tahsil yapması için şehre gönderip okumasına yardımcı olduğunu belirtti. Bir süre köy muhtarlığı da yapan eşinin çocuk sahibi olması için üzerine bir hanım daha alan Hatice Kübra Tok, “Eşim çok fedakardı. Durumu da iyiydi. 1961 yılında beni hacca götürdü. Köyden ilk defa hacca giden kadın da ben oldum. Hacdan döndükten sonra eşimin çocuğu olması için bir hanım daha almaya karar verdim. Bunu anneme söylediğimde annem ’kızım ben o acıyı yaşadım, katlanamazsın yapma’ dedi. Ancak ben eşimin nesli devam etsin diye bizzat kendim beğendiğim bir hanım daha alıverdim. Hatta gidip ablalarımla istedim. Allah rızası için yaptım. İyi ki yapmışım” diye konuştu.
“İyi ki evlendirmişim”
Bugün çok eleştirilen hatta kabul edilemez gibi görünen bu davranışından dolayı hiç pişmanlık duymadığını, hatta bu davranışının mükafatını gördüğünü belirten Hatice Kübra teyze, kuması ile yaklaşık 70 yıllık ömürlerinin sorunsuz geçtiğini belirtti. Bir asrı geride bıraktığı hayatında bu kararından pişman olmadığını kaydeden Tok, şu anda eşine aldığı ikinci hanımdan olan çocuk sayesinde gül gibi yaşadığını belirtti.
Bir asrı geride bırakan Hatice Kübra Tok, hayatta unutamadığı en zor günlerin memlekette Kur’an-ı Kerim okumanın ve öğretmenin yasak olduğu günlerde evlerine yapılan baskınlar olduğunu belirtti. Kocası köyün çocuklarına Kur’an-ı Kerim okumasını öğrettiği için kendi evlerine de baskınlar düzenlendiğini belirten yaşlı kadın, kendisi ile bayramlaşmaya gelenlerle hasbihal ediyor. Ziyaretçiler bölgede 1 asır önce yaşanan pek çok olayı bizzat yaşayan Hatice Kübra Tok’un ağzından dinleme fırsatı buluyor.
İbrahim Kılınç
