EKODOSD’un düzenlediği Çarşamba Söyleşileri’nin bu haftaki konuğu Prof. Dr. Tendü Hilal Göktuğ oldu. Göktuğ, "Dilek Yarımadası’nda Yangın Riski Altında Koruma" başlıklı sunumunda, iklim değişikliğine bağlı artan yangın riskleri karşısında milli parklarda alınması gereken önlemleri masaya yatırdı.
Sunumunda, Milli Park kavramı, Uzun Devreli Gelişim Planı ve yangınlarla mücadele stratejilerini ele alan Göktuğ, Dilek Yarımadası-Büyük Menderes Deltası Milli Parkı’nı örnek alarak önemli değerlendirmelerde bulundu. 2025 yılı boyunca Güney Amerika’dan Rusya’ya, Güney Kore’den Türkiye’ye kadar birçok ülkede orman yangınlarının ciddi boyutlara ulaştığını belirten Göktuğ, bu durumu artık "yeni normal" olarak tanımladı.
Yangın riski artıyor, müdahale zorlaşıyor
Göktuğ, Dilek Yarımadası’nda günlük araç giriş kapasitesinin 1500 olduğunu, ancak koylara giden tali yolların yangın durumunda müdahaleyi güçleştirecek biçimde araçlarla dolduğunu ifade etti. Bu durumun, muhtemel bir yangında tahliye sürecini zorlaştırabileceği ve can kaybı riskini artırabileceği uyarısında bulundu.
Ziyaretçi yönetim planı yeniden ele alınmalı
Göktuğ, milli parkın ziyaretçi kapasitesinin iklim değişikliğine bağlı yeni şartlar dikkate alınarak yeniden hesaplanması gerektiğini vurguladı. Ziyaretçilerin güvenliği ve ekolojik sürdürülebilirlik açısından, parkın riskli dönemlerde tamamen ya da kısmen kapatılabileceğini, sigara ve mangal gibi yangına sebebiyet verebilecek davranışlara karşı cezai yaptırımlar uygulanması gerektiğini belirtti.
Otopark park dışına, ulaşım elektrikli araçlarla
Milli Parklar ve belediyeler arasında kurulacak iş birliğiyle park dışına bir otopark alanı oluşturulmasının önemine değinen Göktuğ, park içi ulaşımın ağırlıklı olarak elektrikli shuttle araçlarla sağlanmasının çevresel açıdan da daha uygun olacağını kaydetti.
Uluslararası standartlar ve bilinçlendirme şart
Revize edilecek planın, "koruma" ilkesini temel alan uluslararası standartlara uygun hazırlanması gerektiğini belirten Göktuğ, yerel halk ve ziyaretçilerin yangın, doğa koruma ve milli park kuralları konusunda bilinçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Bu kapsamda, sivil toplum kuruluşları, üniversiteler, yerel yönetimler ve kamu kurumlarının ortaklaşa yürüteceği farkındalık kampanyalarının önemine dikkat çekti.
Yangın Eylem Alt Planı ile entegre olmalı
Plan revizyonunun mutlaka yangın eylem alt planı ile entegre hazırlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Göktuğ, bu şekilde hem ekosistemin korunabileceğini hem de insan güvenliğinin sağlanabileceğini ifade etti.
Sunumun ardından Prof. Dr. Tendü Hilal Göktuğ’a katkılarından dolayı Mete Göktuğ, Metin Göktuğ, Kuşadası Kent Konseyi Başkanı Mustafa Ünver ve Caferli Güzelleştirme ve Dayanışma Derneği Başkanı Nazlı Deniz Kuruoğlu tarafından EKODOSD teşekkür belgesi takdim edildi. Söyleşi, katılımcıların soruları ve karşılıklı fikir alışverişleriyle sona erdi.
