Osmanlı İmparatorluğu döneminde yaptırılan ve Balkan Savaşları sırasında Edirne’nin savunulması için karargâh olarak kullanılan tarihi tabyalar, günümüzde yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.
Edirne’de yoğun tahribatta uğrayan Arnavutköy Tabyası ile hemen yakınında bulunan başka bir tabya, bakımsızlık sebebiyle yok oluyor.
Dönemin en önemli askeri savunma hatlarından çok sayıda toplar, cephanelikler ve diğer savunma malzemeleri terkedilmiş tabyalarda yer alıyordu.
Çağının en önemli koruma hatlarından birisi olarak Edirne tabyaları günümüzde ise nerdeyse yok oluyor. 35 tabyadan sadece 2 tanesi restore edilerek müzeye dönüştürüldü.
Müzeye dönüştürülen Hıdırlık ve Şükrü Paşa’nın bulunduğu Kıyık Tabyası her yıl binlerce ziyaretçi ağırlarken unutulmaya yüz tutmuş diğer tabyalar ise definecilerin tahribatına uğrayarak kendi haline terk edildi.
Bir yandan da şehirleşme tehdidi altında olan tabyaların korunması için hiç bir adım atılmadığı görüldü.
Geriye kalan 2 tabyanın izine bile rastlanmazken, diğer 31 tabya ise definecilerin yanı sıra olumsuz şartlar sebebiyle tahribatlar görmeye devam ediyor.
Tarihçiler ise bir an önce bu Tabyaların koruma altına alınarak, restore edilmesi gerektiğini ifade ediyor.
Tabyaların Edirne için önemli kültür miraslarından biri olduğunu ifade eden Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Başkanı Prof. Dr. Engin Beksaç, Edirne’nin savunması açısından önemli bir kültür mirası olduğunu belirterek, “Her ne kadar Balkan Savaşlarında tabyalar elden çıkmışsa da tabyaların önemli rol oynadığını biliyoruz. Edirne’nin tabyaları ne kadar acı bir geçmişi de olsa korunması gerekiyor.
Sadece 2 tabya onarılarak, müze olarak kullanıma açıldı. Geriye kalan diğer iki tabya ise izi dahi kalmadı ve yok olup gitti” dedi.
Tabyaların şehirleşme tehdidi altında olduğunu söyleyen, Prof. Dr. Engin Beksaç “Yeni yapılaşmanın altında kalan tabyalar tehdit ediliyor. Çok enteresan bir biçimde 20. yüzyılda bir binada define aramak kadar saçma sapan bir şey yok. Sadece 2 tabyanın değil diğer tabyalarında ele alınması gerekiyor. Edirne’de bir sürü müze açıldı, bunlarda değerlendirilebilir. Bu tabyalar önemli bir sürecin temsil ederek karşımızda durmaktadır” diye konuştu.
