Genç neslin kitaplar konusunda dijitalleşmeye ayak uydurmadığını dile getiren Devran Gökay, sahafların genç kuşağa uyum sağlamasını ve yeni nesil sahaflığa geçiş yapılması gerektiğini ifade etti.
Eskişehir’de uzun yıllardır sahaflık yapan Devran Gökay, dijitalleşmenin her alanda olduğu gibi kitaplarda da olduğunu söyledi. E-kitap ve sesli kitap gibi yeniliklerin ortaya çıktığını ama sahaflara etkisi olmadığını dile getiren Gökay, bu durumun genç nesil üzerinde etkisi olmadığını ifade etti. Gökay, genç kuşağın sahaflara daha çok ilgili olduğunu ve sahafların yönünü değiştirebileceklerini belirtti.
E-kitapların vatandaşların somut olarak kitap alma arzularını engellemediğini söyleyen Devran Gökay, “Kitapla ilgili her şeyi seven bir kitle var. Kitapla ilgili satın alabilecekleri ürünlere merak gösteriyorlar. E-kitap, sesli kitap gibi kitapla ilgili yeniliklere sıcak davranıyorlar. Yeniliklere de mutlaka bir ilgi gösteriyorlar, ama bu vatandaşların genel sevgisi kitap olduğu için çok büyük oranda bir kitap satışının düşüşün etkilerinin olduğunu düşünmüyorum. E kitaplara ilgi bu anlamda mutlaka oldu. İşin yasal olan ve yasal olmayan bir boyutu var. Yasal olan boyutunda kitaba erişmek tamamen yayınevlerine kalmış bir durum. Yayınevi kitabı E-kitap olarak piyasaya sürerse vatandaşlar bunlara sitelerden ulaşabilir. Yayınevleri genelde E-kitap olarak ürünleri piyasaya sürmeye çalışıyorlar ama yeteri kadar stokları var oluğunu düşünmüyorum. O yüzden vatandaşların somut olarak kitap alma isteklerini engellemesi zor. Daha mobilize insanlar için iyi bir kitap okuma aracı olmuş olabilir. Sürekli seyahat etmek zorunda olan vatandaşların kitap okuma okuma arzularını iyi yönde karşılamıştır. Özellikle gençler üzerinde bir etkisi olmadığını söyleyebiliriz. Tam tersine günümüzde genç nesil sahaflara daha çok ilgili ve sahafların yönünü değiştirecek gibi gözlemleniyor” dedi.
“Dükkânın içini yeniden dizayn edip, gençlere de hitap etmesini sağlıyoruz”
Gökay, dijitalleşmenin yanış sıra müşterilerinin genelinin genç nesil olduğunu ve dükkânını onlara göre dizayn ettiğini şu cümlelerle dile getirdi:
“Dijital çağın sahaflara iki yönde etki edebileceğini düşüyorum. Kent üzerinde yerel bir satıcı olmaktan çıkıp, ülke genelinde isteyen herkese ulaştırılabilir. Bu herkesin yapabileceği bir şey olduğu için rekabete dönüşür. Rekabet olduğu zaman da fiyatlar da düşer, böylelikle de vatandaş kitaba daha kolay erişir. Dezavantaj olarak baktığımızda ise bir şeyin internetten satılması, internet satışının artması, gerçek dükkânlarda bir süre sonra depo satışı olmaya başlar. Birinci dereceden sahafla iletişim kurduğumuz versiyon azalır, gerçek sahaf dükkânı açmak isteyenlerde de azalma görülür. Depo üzerinden satış yapmak isteyen vatandaşların sayısı artar. Bu sahaflığın kendisine çok büyük olmamakla birlikte zarar verir. Sahaflığın kaybolacağını düşünmüyorum ama bir şekil değişmeye de ihtiyacı var. Türkiye’de geleneksel sahaflık belli bir yaş grubunu dışarıda tutuyor. Sattıkları kitaplardan ya da fiyatlardan ötürü belli bir yaş grubuna hitap etmeyen sahaflar mevcut. Bizim çabaladığımız, yapmak istediğimiz hatta kendimizi adlandırdığımız sahaflık, yeni nesil sahaflık olarak geçiyor. Yeni neslin dükkânın içinde gezmesini, gezerken keyif almasını sağlayacak şekilde dizayn yapıp, ürünler getiriyoruz. Çok eski baskı kitaplarında yanı sıra biraz daha kolay elde edilebilir kitaplara da yer veriyoruz. Dükkâna genç nesle hitap edecek ürünler getirmeye çalışıyoruz, kitaplar dışında da kartpostallar, stickerlar, duvar süslemeleri gibi ürünlere de yer veriyoruz. Dükkânın içini yeniden dizayn edip, gençlere de hitap etmesini sağlıyoruz. Dijitalleşmenin genç nesil üzerinde etkisinin olmadığını ve müşterilerin genelini genç neslin oluşturduğunu söyleyebilirim. Genç kitle sahaflara tekrar yön veriyor diyebiliriz.”
“Yeni nesil sahaflık artık şart”
Genç kuşağın orta yaş grubuna kıyasla daha tutkulu olduğunu, sahaflığın artık kitlesinin değiştiğini ifade eden Gökay, “Orta yaş grubunu yeni nesil ile kıyasladığımız zaman, yeni nesil daha tutkulu. Genç kuşağın sahaflara yönelmesi, sahaflarında onlara yönelik bir şeyler getirme konusunda isteklerini arttırıyor. Daha genç yaşlardaki sahaflarda yavaş yavaş artmaya başlıyor. Sahaflık artık emeklilerin, çıraklıktan başlayıp dükkân açmış kişilerin işi olmaktan çıkıyor. 20-30 yaşlarında kitap sevgisi olanlarında sahaf dükkânı açtığı bir şeye dönüşmeye başladı ve bunun motivasyonunu bu yaştaki kitlede etkiliyor. Genç kitle sahafları da değiştiriyor. Filmlerin ve dizilerinde büyük etkisi ile genç nüfus sürekli artmaya başladı ve sahafların dinamiğini de etkiliyorlar. Gençlerin orta yaş grubundan daha az bütçesi olmasına rağmen eşyalarla bağ kurmaya daha tutkulu oldukları için kendi bütçesini aşarak alımları yapıyor. Eski neslin yeni nesle ayak uydurması lazım. Yeni nesil sahaflık artık şart” diye konuştu.
