Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) lideri Nikos Hristodulidis, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun Lübnan’ın başkenti Beyrut’ta bir araya geldi. İki liderin temasları kapsamında taraflar arasında Doğu Akdeniz’deki petrol ve doğal gazın çıkarılmasına ilişkin yaklaşık 20 yıllık çıkmazın çözümlendiği bir deniz sınırları anlaşmasına imza atıldı. Aoun, Hristodulidis ile gerçekleştirdiği ortak basın açıklamasında, anlaşma kapsamında iki tarafın da açık sularda doğal kaynak arama faaliyetleri gerçekleştirebileceğini ve ikili işbirliğinin güçlendirileceğini belirtti. Aoun ayrıca, gelecekte telekomünikasyon, turizm ve güvenlik projeleri gibi alanlarda ortak girişimlerde bulunulabileceğini aktardı.
Hristodulidis’den "tarihi anlaşma" ifadesi
Hristodulidis de anlaşmayı "stratejik bir kazanım" olarak değerlendirerek, iki ülke için gelecekte yeni fırsatlara kapı açabileceğini ve enerji alanında bölgesel işbirliğinin güçlendirilebileceğini aktardı. Hristodulidis, "Bu tarihi deniz sınırları anlaşması Orta Doğu’nun Avrupa için bir alternatif enerji koridoru haline gelme ihtimalini artırıyor" ifadelerini kullandı. Rum lider ayrıca iki ülke arasındaki elektrik ara bağlantısına ilişkin görüşmeleri de memnuniyetle karşıladığını belirterek, gelecek hafta Dünya Bankası’nın uygulanabilirlik çalışmaları için Dünya Bankası’nın desteğine başvuracaklarını bildirdi.
Daha önce varılan karar onanamamıştı
Lübnan ve GKRY, uzun süredir doğal kaynak keşifleri için önemli bir bölge olan Doğu Akdeniz’de münhasır ekonomik bölge hakları elde etmek için deniz sınırlarını resmileştirmek için çaba sarf ediyordu. İki ülke, 2007 yılında açık denizlerdeki sınırlarına ilişkin ön anlaşmaya varmış ancak, kararın Lübnan parlamentosunda onanması ülke siyasetindeki iç bölünme ve deniz bölgelerindeki anlaşmazlıklar yüzünden ertelenmişti. Tarafların daha önceki denemeleri bölgesel anlaşmazlıklar ve üst üste gelen bölgesel hak iddiaları nedeniyle başarısız olmuştu. Ancak, yenilenen diplomatik yaklaşımlar ile iki ülke arasında deniz hudutlarının belirlenmesi konusunda ortak karara varılan bir anlaşmanın sağlanmasını mümkün kılındı.
Lübnan, İsrail ile deniz sınırları konusunda ABD’nin arabuluculuğuyla 2022 yılında anlaşmaya varmıştı. Bu gelişmeyle birlikte Lübnan’ın deniz sınırlarını henüz kesin olarak belirlemediği tek komşusunun Suriye olduğu biliniyor.
