Fırat Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği 4. sınıf öğrencisi Nurettin Çek (24), lise zamanında elektrikle çalışan oyuncaklarının pilinin bitmesi ve alacak parasının olmaması üzerine pil yapmaya karar verdi. Ardından araştırmalar yapan Çek, alüminyum, bakır, inşaat silikonu ve sodyum hidroksitin bir arada kullandığı elektrik üreten bir pil yaptı. Çek, ardından "İstenilen Güçte Elektrik Üreten Elektrik Üreteci" adlı projesi ile patent başvurusunda bulundu. Değerlendirilmesi Rus Patent Ofisi tarafından yapılan projenin raporları, 6 yılın sonunda Türkiye’ye gönderildi. Raporları inceleyen Türk Patent ve Marka Kurumu, Çek’in projesini ‘İncelemeli Patent’ olarak tescilledi. Yakıt kaynağı sodyum hidroksit adı verilen bir sıvı olan pil, 1 yıl tükenmeden elektrik üretebilirken,tipik pillere göre daha az ağır metal içerdiği ve doğada geri dönüşümünün mümkün hale getirilmesiyle dikkat çekiyor. Seri üretime geçmek isteyen Çek, Türkiye'nin yerli pilini ortaya çıkarmak istiyor.
"Daha verimli, ucuz ve çevre dostu"
Bir yakıt pili imal ettiğini belirten Nurettin Çek, “Benim yaptığım yakıt pili, yakıt kaynağı olarak sodyum hidroksiti kullanıyor. Burada anot olarak alüminyum, katot olarak bakır, elektrolit olarak da inşaat silikonu kullanılıyor. Burada çeşitli kimyasal reaksiyonlar sonucu bir elektrik akımı üretiliyor. Üretilen elektrik akımı, yakıt kaynağı var olduğu ve bir bozulma meydana gelmediği müddetçe devam ediyor. Bunun ortalama ömrünün 1 yıl olduğunu testlerimiz de gördük. Yaptığımız yakıt pili dünyada yapılan diğer yakıt hücrelerinde göre daha verimli, daha ucuz ve daha çevre dostudur" dedi.
"Hedefim Türkiye'nin yerli pilini ortaya çıkartmak"
Türkiye’nin enerji ihtiyacını karşılamak için gereken pilleri, aküleri yerli üretime kavuşturmak istediğine değinen Çek, "Dünya ile rekabet edebilir AR-GE ürünü ortaya çıkarmaktır. Ben şahsi olarak ve kendi çabamla bunu başardığıma inanıyorum. Devlet büyüklerimizden ve firmalardan bu konuda desteklerini bekliyorum. Hedefimiz en kısa zamanda seri üretime geçmek ve Türkiye’nin yerli pilini ortaya çıkarmaktır” dedi.
Çalışmalarına lise döneminde başladığına da değinen Çek, oyuncak arabalarının ve elektrikle çalışan oyuncaklarının pillerinin erken bitmesi ve pil alacak parasının olmamasının projesinde büyük etken olduğunu kaydetti.
"İncelemeli Patent Belgesi verildi"
Yenilenebilir teknolojileri araştırmasıyla bu pili bulduğuna dikkat çeken Çek, "Daha sonra bu araştırmalar sonucunda yakıt hücresi teknolojisiyle karşılaştım. Deneyleri yaptım ölçtüm ve üniversiteye gidip bazı akademisyenlerden bilgi edindim. Çalışmamı tamamladıktan sonra bunun patentini araştırdım. Ardından patent almaya karar verdim. Bunun araştırma raporu, Rus Patent Ofisi tarafından yapılarak, Türk Patent Enstitüsü’ne gönderildi. Gelen raporlara göre dünya çapında yapılan değerlendirmede , daha önce bakır, inşaat silikonu, alüminyum ve sodyum hidroksit’in bir arada bulunduğu bir elektrik üreticine rastlanılmadığı belirtilerek bundan dolayı bana bir patent verilmesi gerektiği kanaati oluştu. Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından bana 'İncelemeli Patent Belgesi' verildi" diye konuştu.
Pilinin yakıt kaynağını sodyum hidroksit adı verilen bir sıvı olduğunu da dile getiren Çek, şunları kaydetti:
“Sodyum hidroksit Türkiye’de kolay bulunabilen ve ucuz bir malzemedir. Sisteme sodyum hidroksit döktüğümüz zaman elektrik üretimine başlıyor. Su ve çeşitli maddelerde de elektrik üretiliyor. Ancak bir çok sıvı kimyasalı denedik ve en iyisinin sodyum hidroksit olduğunu gördüğümüz için sodyum hidroksiti tercih ettik."
Rıdvan Yeşilırmak
