Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı tarafından düzenlenen uygulamalı bilim alanlarında öğrencileri araştırmaya teşvik etmek ve proje kültürünü kazanmalarını amaçlayan 48. Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri İstanbul Asya Bölge Yarışması Gebze Teknik Üniversitesinde başladı. 12 ayrı bölgede tüm yurt çapında aynı anda düzenlenen proje yarışmaları 12 alanda yapılıyor. Yarışmaya İstanbul Asya Bölgesi, Kocaeli, Sakarya ve Düzce’den bu sene toplam 600 proje sunuldu.
600 proje arasında yapılan değerlendirmeler sonucunda 100 proje ise İstanbul Asya Bölge Yarışmasında yarışma hakkı kazandı.
İstanbul Asya Bölge Yarışmasında yarışma hakkı kazanan 100 proje arasında ise liseli öğrencilerin yapmış olduğu birbirinden değerli buluşlar var. Yarışmanın en dikkat çekici projeleri ise “Deniz Yüzeyine Dökülen Petrolün Emilimini ve Geri Dönüşümünü Sağlayan Mekanik Sistem”, “Kalp Krizini Bildiren Bileklik", “Akıllı Kemer” ve “Deprem Enkazlarında Arama Kurtarma Ekiplerine Yardımcı Tam Otonom Örümcek Robot” projeleri bulunmakta. Bu dört projeye, yarışmanın yapıldığı alanı ziyaret etmeye gelen vatandaşlar yoğun ilgi gösteriyor.
“Tavuk tüyünün yüzde 81 oranında petrolü emdiğini gördük”
“Deniz Yüzeyine Dökülen Petrolün Emilimini ve Geri Dönüşümünü Sağlayan Mekanik Sistem” projesini geliştiren Bahçeşehir Koleji öğrencisi Ahmet Turan Karakoç, “Proje hayata geçirildiğinde, rafineri üretimi ya da tanker kazaları sonucu denize dökülen petrolü temizlemeyi sağlayacak. Bu tip kazalar sonucunda oluşan kirliliklerin nasıl temizleriz diye düşündük. Bu yolda çıktığımız araştırmalarda doğal atık olan maddelere araştırmalarımızda yer verdik. İnsan saçı, tavuk tüyü ve mısır koçanının emme özelliklerini araştırdık. Emici özelliklerde baktığımız nokta sadece petrolün emilmesiydi. Araştırmalarımız sonucunda tavuk tüyünün yüzde 81 oranında petrolü emdiğini, suyu emmediğini gördük. Bir şerit elde ettik ve bu şeridi de 'ostrea' isimli merdanemizde kullandık. Merdaneli bir sistem ostrea. 3 merdane bulunuyor. Tavuk tüyünden elde ettiğimiz kumaşımızı, petrolü emdikten sonra, belirli düzeylerde merdanelerde sıkımı gerçekleştikten sonra geri dönüşümünü sağlıyoruz” dedi.
“Bizim sitemimizde yapılan hileler algılanıyor”
Bir başka ilgi çeken proje ise “Akıllı Kemer” projesi oldu. Bu proje hayata geçirildiğinde emniyet kemeri kullanımı zorunlu olacak ve sahte kemer tokaları tarih olacak. Emniyet kemeri üzerinde yapılan hileler tamamen yok olacak. Akıllı Kemer projesini geliştiren Sakarya Geyve Meslek Lisesi Elektrik Elektronik sınıfı öğrencileri Ahmet Bulut ve Hüseyin Arıcı, “Projemizdeki temel amaç emniyet kemerini insanlara zorunlu hale getirmek. Bu sayede alışkanlık kazandırmak ve bunun sonucunda kazalarda yaralanma ve ölüm oranını en aza indirmek. Son zamanlarda kullanılan emniyet kemer sistemlerinde ne yazık ki hileler yapılabiliyor. Bizim sistemimiz sayesinde emniyet kemeri takmak zorunlu hale gelecek. Bizim sistemimiz yapılan hileleri algılıyor ve kemer takma ikazına devam ediyor. Araçlarda sistem kemer soketinde biz bu sistemi kemer makarasına yerleştirdik” şeklinde konuştu.
“Robot, üzerindeki bulunan sensör ve kamera ile yön buluyor”
Yarışmanın en ilgi çekici buluşu ise Kadıköy Anadolu Lisesi öğrencilerinin geliştirdiği “Deprem Enkazlarında Arama Kurtarma Ekiplerine Yardımcı Tam Otonom Örümcek Robot” projesi oldu. Bu proje kapsamında yapılan robot sayesinde deprem sonrasında arama kurtarma çalışmaları hız kazanacak. Proje hakkında bilgiler veren Kerem Zaman ve Özgür Kara, “Depremler Türkiye’nin kanayan yarası. Bu yüzden buna bir çözüm bulmak istedik ve bu robotu geliştirdik. Robotumuzda örümcekten ilham aldık. Bu sayede deprem sahasında daha iyi hareket etmesini sağladık. Üzerinde bulunan sensör ve kamera ile yön buluyor. Çevresindeki ses sensörleri sayesinde sesleri algılıyor. Üzerindeki karbondioksit sensörü ile çevresinde canlı varsa onu tespit ediyor. Örümcek şeklinde yapmamızın sebebi yapısal olmayan alanlarda kullanılacak” ifadelerini kullandı.
Öğrenciler, Deprem Enkazlarında Arama Kurtarma Ekiplerine Yardımcı Tam Otonom Örümcek Robotu ile yarışmaya katılanlara ve yarışma alanını ziyaret edenlere küçük bir gösteri yaptı.
Kaan Kızıl
