Türkiye’de ilk defa ışık dalga boyu analizörü (Monokromatör)cihazı Fırat Üniversitesi Fen Fakültesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof.Dr. Fahrettin Yakuphanoğlu, tarafından üretildi. Gelişen teknolojiyi takip eden Prof.Dr. Yakuphanoğlu, ürettiği monokromotör cihazı ile ışığı mekanik olarak dalga boylarına ayıran optik bir sistem üretti. Dalga boyu 400 nanometre ile bin 100 nanometre arasında olan bir beyaz ışığın, cihaz sayesinde 0,1 nanometre dalga boyu çözünürlüğüne indirilebileceğini belirten Prof. Dr. Yakuphanoğlu, cihazın Raman ve UV-VIS spektrometresi cihazları için kullanılabileceğini aktardı. Cihazın sadece yurt dışında üretildiğini aktaran Prof. Dr. Yakuphanoğlu, ürettiği cihazın bütün kalibrasyon testlerini kendi laboratuvarında yaparak mevcut standart değerler ile karşılaştırdığı monokromotör cihazının kullanılarak kolaylıkla bir ürün üretilebileceğini kaydetti.
Ürettiği monokromatör cihazının tüm optik sistemlerde kullanılan bir cihaz olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Fahrettin Yakuphanoğlu, “Üretmiş olduğumuz cihazın ismi monokromotör. Monokromotör ışığı mekanik olarak dalga boylarına ayıran optik bir sistem. Örneğin beyaz bir ışığınız var. Beyaz ışığın dalga boyu 400 nanometre ile bin 100 nanometre, siz bu dalga boylarını teker teker almak istiyorsanız, bu beyaz ışığı monokromotör dediğimiz cihazdan geçirmeniz gerekir. Monokromotörümüz ışığı 0,1 nanometre dalga boyu çözünürlüğü ile 400 nanometre ve bin 100 nanometre arasındaki bütün dalga boylarına ayırabilen bir optik sistemdir. Bu optik sistem özellikle Raman spektroskopisi, UV-VIS spektroskopisi, fotolüminesans, fotoelektron spektroskopisi gibi farklı cihazlarda kullanabilirsiniz. Ben bir fotolüminesans cihazı üretmek istiyorsam, fotolüminesans dediğim şey bir malzemenin üzerine ışık düştüğünde belli bir renkte ışıma yapar. Bu ışımanın rengini yani dalga boyunu ben ölçmek istiyorum bunun için bizim bir monokromatör’e ihtiyacımız var. Işığı öncelikle malzemenin üzerine düşürürüz, ışık malzemeden yansıdıktan sonra dalga boylarına ayrılır. Biz mevcut dalga boyu spektrumunu üretmiş olduğumuz spektrometreyle kolaylıkla analiz edebiliriz'' dedi.
''Patentini ya Türk Patent Enstitüsünden ya Avrupa’dan ya da Amerika’dan alacağız''
Monokromatör cihazının sadece yurt dışında üretilmekte olduğunu ifade eden Prof. Dr. Yakuphanoğlu, ''Bildiğimiz cihazlara örnek verecek olursak UV-VIS spektroskopisinde yaygın olarak kullanılır. X-Ray fotoelektron cihazında yaygın olarak kullanılır. Bu cihaz bir optik sistemin temel cihazı yani siz diyelim bir UV-VIS spektroskopisini üretmek istiyorsanız bir malzeme ışığı ne kadar absorbe eder bunun absorbansını, optik geçirgenliğini (transmittans), yansımasını (reflektansını) ölçmek istiyorsanız sizin kesinlikle bir monokromotör’e ihtiyacınız var. Üretmiş olduğumuz bu cihaz şu anda patent yazım aşamasında. Patentini yazdıktan sonra bunun patentini ya Türk Patent Enstitüsünden ya Avrupa’dan ya da Amerika’dan alacağız. Şu anda üretmiş olduğumuz monokromotör ile kolaylıkla bir spektrometre üretebilirsiniz. Cihazın bütün kalibrasyon testleri, FYTRONIX kalibrasyon laboratuvarımız da yapılarak, mevcut standart değerler ile karşılaştırıldı. Bu değerlerle karşılaştırıldıktan sonra şu anda monokromatörümüzle ile çok kolaylıkla bir ürün üretebilirsiniz” diye konuştu.
Sedat Erbak
