Kulu İlçe Sağlık Müdürü Rıza Sönmez, okulların açılmasıyla birlikte öğrenciler arasında uyuz görülme sayısında artışlar yaşanabileceğini belirterek, bu konuda öğretmenlerin ve velilerin uyanık olması gerektiğini söyledi. Uyuz hastalığı konusunda bilinmesi gerekenler hakkında bilgi veren Sönmez, “Uyuz, bir tür parazitin neden olduğu, deri altına yerleşerek kaşıntıya neden olan bir deri hastalığıdır. Bu hastalığa neden olan böcek çok küçüktür ve ancak mikroskop yardımıyla görülebilir. Ellerde, koltuk altlarında, parmak aralarında, karın bölgesinde, parmak aralarında yara ve kaşıntıya neden olur. Kaşıntı sonucu iltihap oluşabilir. Halk arasında uyuz hastalığının pislikten dolayı meydana geldiği gibi yanlış bir düşünce vardır. Bu hastalığa neden olan parazit, temiz ortamda da üreyebilir” dedi.
"UYUZ HASTALIĞI HER YAŞTA ORTAYA ÇIKABİLİR"
Uyuz hastalığının her yaşta ortaya çıkabilen bulaşıcı bir hastalık olduğunu ifade eden Sönmez, “Kış aylarında ve sonbaharda daha fazla görülür. Okullarda, askeriyede, toplumun bir arada yaşadığı yerlerde görülme ihtimali fazladır. Uyuz paraziti, insanın derisine yerleşerek, tüneller şeklinde ilerleyip delikler açar. Bu şekilde deri altında yumurtlayarak ürer. Vücuda girdikten 15 gün sonra birçok yeri sarar ve deri yüzeyine çıkar. Deride kabarma ve yaralara ve kıl köklerinde iltihaba neden olur. Hayatı boyunca insan derisinde yaşar. Uyuz, uyuz parazitinin bulaşmış olduğu kişiden sağlıklı olan başka bir kişiye bulaşır. Yayılma ihtimali oldukça fazladır ve salgına yol açabilir. En çok birlikte yaşayan ailelerde, beraber uyuyan kişilerde bulaşma daha fazla görülür. Çocuklarda görülme ihtimali yüksektir. Yakın temasta bulunmak, el sıkışmak uyuzun diğer bulaşma yollarıdır. Hastanın yatak, kıyafet gibi eşyalarının başkaları tarafından kullanılması hastalığın bulaşmasına neden olabilen diğer yollardır” diye konuştu.
UYUZUN BELİRTİLERİ
Sönmez, uyuzlu hastalarda en çok görülen belirtileri de şu şekilde sıraladı:
“Geceleri artarak görülen kaşınmadır. Bu kaşıntı elde, parmak aralarında, göbek bölgesinde sıktır. Kalçalar, bacak arası bölge, bacaklar da kaşıntı ve yaraların görüldüğü yerlerdir. Kişiyi uykusundan uyandırır. Göğüs ve sırt bölgesinde, ayrıca yüzde kaşıntı ya da yara görülmez. Sadece bebeklerde tüm vücudu sarabilir. Uyuz, deride kıvrımlı ya da çizgi şeklinde tüneller meydana getirir. Bu tünellerin üstü deride siyah noktalarla kaplıdır. Hastalığın önemli bir belirtisidir.”
UYUZ TEDAVİSİ
Uyuz tedavisinin kolay olan bir hastalık olduğunu da ifade eden Sönmez, “Genelde krem şeklinde ilaçlar kullanılır. Kremler uygulanmadan önce banyo yapılarak vücut temizlenir. Daha sonra özellikle geceleri krem sürülür ve sabah tekrar banyo yapılır. Bu kremler kükürtlü olabilir. Krem sürerken dikkat edilmesi gereken bazı şeyler vardır. Kremi sürerken cildin kuru olmasına dikkat edilmeli, en az 8-10 saat vücutta kalmalıdır. Bütün vücuda krem sürülür ve ellerin yıkanması gereken durumlarda krem tekrar sürülmelidir. Bu şekilde 10 gün süren bir tedavi uygulanır ve kontrol edilir. Hastalık devam ediyorsa tedaviye devam edilir. Bu yöntemde kullanılan ilaçların yanma şeklinde yan etkisi olabilir. Tedaviden sonra ilk birkaç hafta kaşıntı devam edebilir. Diğer tedavi şekillerinden biri de vücuda solüsyon sürülmesidir. Yine krem gibi bu solüsyonda 8-10 saat vücutta kalmalıdır. Haftada bir kere gereken dozda uygulanır. Fazlası zarar verebilir. Solüsyonlar hamilelere, bebeklere, küçüklere, sinirsel bir hastalığı olanlara, bebek emziren annelere uygulanmaz. Bütün aile bireyleri tedavi edilmelidir. Hatta uyuz hastası olan bir kişiyle yakın teması olanlarda tedaviye dahil edilmelidir. Herkes tedavi edilmediği takdirde hastalığın kontrol altına alınması çok zordur. Ayrıca hastanın bütün eşyaları yıkanmalıdır” ifadelerini kullandı.
UYUZDAN KORUNMAK İÇİN YAPILMASI GEREKENLER
Uyuzdan korunmak için yapılması gerekenler hakkında da bilgi veren Sönmez, “Uyuz hastalarının yatak, örtü, kıyafet gibi bütün eşyaları başkaları tarafından kullanılmamalıdır. Hastanın bütün eşyaları kaynar suda yıkanmalı ve sıcak ütü ile ütülenmelidir. En önemlisi uyuzlu kişilerle yakın temastan kaçınmak gerekir. Elini bile sıkmak hastalığın bulaşmasına yol açabilir. Yakınında uyuz hastası olan kişilerin de tedavi olması gerekir. Evde yıkanması zor olan eşyaların ilaçlanması gerekir. Okul, yurt gibi bir arada bulunulan ortamlarda hasta buradan uzaklaştırılmalıdır. Bütün kıyafetler banyodan sonra değiştirilmelidir” dedi.
UYUZLU KİŞİLERİN DİKKAT ETMESİ GEREKENLER
Tedavi için sadece doktorun tavsiye ettiği ilaçların kullanılması gerektiğini vurgulayan Sönmez, “Vücutta uyuzun yol açtığı yara ya da kabarcıkların sabunla ya da deterjan gibi maddelerle ovuşturarak yıkanması hastalığın kötüleşmesine neden olur. Tedavi iki kere tekrar edildikten sonra hala geçmiyorsa tekrar tedaviye başlamadan önce doktora başvurulmalıdır” şeklinde konuştu.
ÖMER KELEŞ
