SAĞLIK - 13 Aralık 2020 Pazar 10:05

Yapay zekayla Covid-19 teşhisi konulabilecek

A
A
A
Yapay zekayla Covid-19 teşhisi konulabilecek

Yapay zeka alanında Türkiye’deki en etkili bilim insanları arasında yer alan Doç.Dr. Rıdvan Şahin, yapay zeka ile akciğer filminden kişinin Covid-19 olup olmadığını belirleyen bir çalışma yürüttüklerini söyledi.

Gümüşhane Üniversitesi Doğa Bilimleri ve Mühendislik Fakültesi, Matematik Mühendisliği bölümünde akademisyen olarak görev yapan Doç.Dr. Rıdvan Şahin, son dönemde bilimin gittiği yer olan yapay zekanın artık hayatın her alanında, her yerinde karşılaşılan bir kavram olduğunu söyledi.

Türkiye’den 858 bilim insanının yer aldığı “Dünyanın En Etkili Bilim İnsanları” listesinde ilk 500 de yer alan, ayrıca Türkiye’de 156 bilim insanının değerlendirildiği “Yapay Zekâ ve Görüntü İşleme” alt bilim dalında da 89’uncu sırada yer alan 34 yaşındaki Doç.Dr. Şahin, Covid-19 salgınıyla yapay zekanın öneminin oldukça artmaya başladığını belirterek, “Karar noktasında hastalığın nereye gideceğini tahmin edebilmemiz gerekir. Yapay zekanın yapmak istediği karar vermekten ziyade tahmin etmektir. Hastalık boyutunun nereye gideceğini tam anlamıyla kestirmek zor” dedi.

“Hangi maskenin ideal olduğunu yapay zeka seçecek”

Yapay zekayla ilgili yaptıkları son çalışmaları paylaşan Şahin, “Birçok firmanın birçok farkta ürettiği maskeler var. Bunların Covid-19 için en ideal olanı hangisi olduğu problemini çözmeye çalıştık. Maskelerin hangisinin daha korunaklı olabileceğini farklı parametrelerle ölçmeye çalıştık” diye konuştu.

“Covid-19’lu hastaya teşhis filmlerden konulacak

Bu çalışmanın akabinde Covid-19’u akciğer filmlerinden nasıl belirleyebilecekleri konusunda görüntü işlemede bunun üzerine yoğunlaştıklarını aktaran Şahin, “Çeşitli çalışmalar şuanda yapılıyor. Sağlam bir kişiyle Covid-19’lu bir kişi ve bir de zatürreli kişi arasında nasıl bir bağlantı kurabiliriz, bir kişinin filmini aldıktan sonra Covid-19 olma yada olacak derecesini nasıl belirleyebiliriz üzerine çalışıyoruz. Bunlar zaten görülüyor ama hala acaba insan öksürüğü nedeniyle zatürremi, gripmi, covid-19 mu sorusu sürekli soruluyor. Biz de tam bu noktada çalışma yapıyoruz. Bu filmlerin ayrışmasını istiyoruz. Şuan verileri topluyoruz. Bulanık kümeler mantığıyla çalışan küme verileriyle biz çalışıyoruz” diye konuştu.

Sağlıkla matematiği, mühendisliği birleştirmeye çalışacaklarını ifade eden Şahin, “Covid-19 tutulmasıyla farklı bir kanser tutulması arasındaki farkı ölçmeye çalışacağız. Biz hastalıkları Covid-19 ve diğerleri diye ayırmaya çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

“Doktoru görmeden yapay zeka hastanelerde teşhis koyacak”

Gümüşhane Üniversitesinde akademisyenliğinin yanısıra Genel Sekreter Yardımcısı ve Kelkit Aydın Doğan Meslek Yüksekokul Müdürü olarak görev yapan Doç.Dr. Şahin, devam eden bir çalışmalarında ise bir kişinin hastaneye gittiğinde hiçbir kişiyle temas kurmadan tamamen yapay zeka yardımıyla teşhis konulabileceği bir uygulama üzerinde çalıştıklarını belirterek, “Bir kişi hastaneye gittiğinde şikayetlerini söylüyor, tahlilleri yapılıyor, gerekli filmleri çekiliyor ve bu kişi hastanenin diğer kapısından hangi hastalık yada ne tür bir problemi olduğu sonucuna varılıp ilaçları yazılıp gönderiliyor. Hiçbir kişiyle, doktorla temas etmeden hastaneden çıkabilecek. Yavaş yavaş oraya doğru gidiyoruz. Otomobil üreten fabrikalar nasıl robotlaştıysa diğer sektörlerde yavaş yavaş böyle olacak. Yapay zekanın en son gideceği yer buralar” dedi.

“Telefonlardaki asistanlar anlamlı cevaplar verinceye kadar yapay zeka gelişecektir”

Yapay zekanın nereye gittiğiyle ilgili soruyu cevaplandıran Şahin, “Benim kızım telefondaki asistanla konuşurken bazen “Bu beni anlamıyor” diyor. Telefonlarımızdaki asistanlar sorulan bütün sorulara anlamlı ve bizi tatmin edecek cevaplar verinceye kadar bu yapay zeka gidecektir. Her sektör artık yapay zekayla beraber insan gücünü minimize edip makine gücünü maksimum seviyeye çıkarmaya çalışıyor. İnsan gücünün gelecekte nerelere gideceğini kestirmek çok zor” şeklinde konuştu.

Recep Ergin
 

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Balıkesir Kamp yaparken kaybolan Elif Kumal’ın yengesi konuştu Balıkesir’in Erdek ilçesi Kapıdağ Yarımadası’nda kamp yaptığı sırada kaybolan Elif Kumal’ı arama çalışmaları 6. gününde sürerken, Elif Kumal’ın yengesi Fatma Kumal, "O akşam bu bölgede silah sesleri duyulduğu söyleniyor. Ya yaraladılar, bir yere sakladılar ya da bir itiş kakış sırasında zarar verdiler. Nerede olduğunu onlar biliyor. Benim kapıma da getirip bıraksınlar kardeşimi" dedi. Kapıdağ Yarımadası’nda kamp yaptığı sırada kaybolan Elif Kumal’ı arama çalışmaları 6. gününde sürerken, Elif Kumal’ın yengesi Fatma Kumal, yaşanan sürece ilişkin açıklamalarda bulundu. Fatma Kumal, Enis G. ile olay günü yaşanan telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı: "Enis beni Messenger üzerinden aradı. Benim sosyal medyamda ekli değil, numarası da yoktu. Aramasını gördüm, geri döndüm. Yanlışlıkla mı aradın, bilinçli mi diye sordum. Bana Elif’in kayıp olduğunu söyledi. Saat 11.23’tü." Elif’in kaybolduğu sürece ilişkin Kumal, "(Enis G.) Gece bir tartışma olduğunu, Elif’in ortamdan ayrıldığını söyledi. Eve gittiğini iddia etti ama bizim evimizin girişinde kamera var, herhangi bir giriş çıkış yok. ‘Sabaha kadar dağda aradım’ diyor ama beni saat 11.23’te arıyor. Olay gece oluyor. Bu vakte kadar neden beklendi? Bunun saati mi var şüpheli bir vaka bu" dedi. Fatma Kumal, "Altı gündür bu dağlarda elimiz boş dönüyoruz. Ne araba var ne kardeşimiz. Kuş olup uçmadı, yer yarılıp içine girmedi. Yemek yok, uyku yok. Gözünü kapatınca bile açmak istiyorsun. Kabustan uyanmak istiyorum" dedi. Olayın üzerinin örtülmeye çalışıldığını iddia eden Kumal, "Bu şahıs darbettiği halde eli kolu serbest geziyor. Benim içim bunu kaldırmıyor. Bu ülkenin de kaldırmasını istemiyorum. Herkes bildiğini konuşsun. Saklayan olabilir. Bugün bize, yarın size" diye konuştu. Silah sesleri iddialarına da değinen Kumal, "O akşam bu bölgede silah sesleri duyulduğu söyleniyor. Ya yaraladılar, bir yere sakladılar ya da bir itiş kakış sırasında zarar verdiler. Nerede olduğunu onlar biliyor. Benim kapıma da getirip bıraksınlar kardeşimi" dedi. Kumal, "İzlemekle yaşamak çok farklı. Ben iki küçük çocuğumu evde bırakıp geldim. Burada dondurucu bir soğuk var. AFAD, jandarma, gönüllüler herkes sahada ama alan çok büyük. Sahalar genişletilmeli. Lütfen destek olun" ifadelerini kullandı. Öte yandan Elif Kumal’ın kamp yaptığı alan, gölet bölgesi ve çevresi Bayraktar TB2 insansız hava aracı ile sürekli olarak havadan taranırken, helikopter destekli aramaların da aynı bölgelerde aralıksız sürdüğü öğrenildi. Kara, hava ve su altı unsurlarının koordineli şekilde yürüttüğü çalışmalara gönüllü off-road grupları da destek veriyor. Yetkililer, arama kurtarma faaliyetlerinin çok yönlü olarak devam ettiğini bildirirken, soruşturma kapsamında adli sürecin sürdüğü kaydedildi.
Antalya Alanya Eğitim ve Araştırma Hastanesi 2025’te 1 milyon 857 bin hastaya sağlık hizmeti sundu Alanya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Prof. Dr. Banu Karakuş Yılmaz, 2025 yılında 2 bin 124 sağlık personeliyle birlikte toplam 1 milyon 857 bin 740 hastaya ayaktan sağlık hizmeti verildiğini açıkladı. 2025 yılı sağlık hizmeti verilerini değerlendiren Başhekim Prof. Dr. Karakuş Yılmaz, "Hastane olarak tüm sağlık çalışanlarımızla birlikte, hasta ve hasta yakınlarımıza bilimin ışığında gelişen teknolojik altyapımızla kaliteli sağlık hizmeti sunmak adına çalışıyoruz. Acil servis dâhil olmak üzere 2025 yılında toplam 1 milyon 857 bin 740 hastamızın ayaktan tedavisini gerçekleştirdik. Acil serviste 430 bin 463 hastamızın muayenesi yapıldı. Hastanemizde 30 bin 122 hastamız yatarak tedavi gördü. 32 bin 156 hastamızın ise başarılı bir şekilde ameliyatını gerçekleştirdik" ifadelerini kullandı. Doğum hizmetlerine de değinen Prof. Dr. Yılmaz, "Hastanemizde bin 402 bebek dünyaya gözlerini açtı. Anne ve baba olma heyecanı yaşayan ailelerin mutluluklarına ortak olduk" diye konuştu. Diyaliz ve fizik tedavi hizmetleri hakkında da bilgi veren Karakuş Yılmaz, bin 88 diyaliz hastasına 10 bin 441 seans hizmet verildiğini, 2 bin 505 hastaya anjiyo işlemi uygulandığını, Fizik Tedavi Ünitesi’nde ise 145 bin 85 seans FTR hizmeti sunulduğunu söyledi. Yılbaşı gecesi bin 641 hastaya sağlık hizmeti verildi Yılbaşı dönemine ilişkin verileri de paylaşan Prof. Dr. Yılmaz, "31 Aralık 2025 gecesi ve 2026 yılının ilk gününde acil servisimizde bin 641 kişi sağlık hizmetinden faydalandı. Bu hastalardan 54’ünün yatışı yapılarak tedavilerine servislerimizde devam edildi, 10 hastamızın ise başarılı bir şekilde operasyonu gerçekleştirildi" dedi. 2026 yılına ilişkin hedeflerini de dile getiren Yılmaz, "2026 yılında 884 hekim ve toplam bin 240 sağlık personelimizle, insan hayatının kutsallığından ve kaliteden ödün vermeden; hasta ve hasta yakınlarımıza umut olmaya, sağlıklarına kavuşmalarına ortak olmaya, onlarla birlikte yeni hikayeler yazmaya devam edeceğiz" ifadelerini kullandı.