Artan nüfus, bilinçsiz su tüketimi, bozuk musluklar, kapatılan dereler ve küresel ısınma gibi bir çok farklı nedenle artık büyük şehirlerde daha fazla su sıkıntısı gündeme geliyor. İstanbul’da İSKİ verilerine göre barajların genel doluluk oranları yüzde 17 seviyelerine kadar geriledi. İstanbul’a eskisi kadar yağış almamasının nedeni artan nüfus ile birlikte doğal gaz kullanımına bağlı ısı adaları olarak gösterildi. Uzmanlar yağmur bulutları şehrin üzerine geldiğinde ısı adaları nedeniyle dağıldığını belirtiyor. Ayrıca şehirde küçük görünen bir çok unsurun kuraklığa davetiye çıkardığı ifade ediliyor. Bozuk musluklar, fazla harcanan lavabo suyu, araba temizliği gibi nedenler yıllık ortalamada büyük bir tüketim alanı dolduruyor. Deniz suyunun arıtılması ve gümüş iyodürü bulut tohumlama yapılarak yağmur yağdırılması en öncelikli gösterilen çözümler arasında yer alıyor.
"Susuzlukla karşı karşıya kalmanın eşiğindeyiz"
Şehrin yaşadığı su sorununu ve çözümlerinin bir an önce yapılması gerektiğini belirten İstanbul Çevre Konseyi Genel Sekreteri Zafer Murat Çetintaş, "İstanbul’daki barajların yüzde yüz dolu olması 5-6 ay yeter ancak. İstanbul’da su sorunu hiçbir zaman bitmedi ama bunun çözümleri de var. Her an susuzlukla karşı karşıya kalmanın eşiğindeyiz. İstanbul’da geçmişte 123 adet dere vardı bunların büyük bir bölümü kapandı, yok edildi veya üzerinden yol geçti. Yağmur sularının yüzde 70’i genellikle denizlere gidiyor oysa geçmişte barajlara gidiyordu. İstanbul’da yaklaşık 4,5 milyon bina var, bunlara iş yerlerini, sanayi bölgelerini de eklediğimizde sayı çok daha fazla oluyor. 4 kişilik bir aile tuvalete gittiğinde 16 litre su tüketiyor. Ayda 7 ton su tüketimi demek. Bozuk musluk sayısının 2 milyon olduğunu düşünün, bozuk bir musluk ayda 750 litre su tüketiyor. İstanbul’da kayıtlı yaklaşık 5 milyondan fazla araba var. Bunların temizlenmesi için de büyük bir su kaybımız oluyor" dedi.
"Dünya genelinde 125 şehirde deniz suyu arıtılarak kullanılıyor"
Su kıtlığı için İstanbul’u kötü bir geleceğin beklediğini ifade eden Çetintaş, "Dünya genelinde 125 şehirde deniz suyu arıtılarak kullanılıyor. İstanbul’da deniz suyunun arıtılarak kullanılması için en uygun noktalar Papuçdere ve Kazandere barajlarıdır. Buraya yapılan bir deniz suyu arıtma tesisi ile İstanbul’un su sıkıntısını çözülebilir. Çünkü Karadeniz’in tuzluluk oranı binde beş oranındadır. Bu nedenle kolay arıtılabilir. Bu bizim en büyük çözümlerimizden birisi olmalıdır. İSKİ’nin musluk bizden kampanyası başlatarak bozuk muslukların tamirini sağlayacak proje yapmalıdır. Tuvaletlerde sifon çekilirken daha az su kullanmak için içerisine 2 litre su şişesi konulmalıdır. Biz su varken her şeyi unutuyoruz sonra kuraklık kapıya dayandığında hatırlıyoruz " diye konuştu.
"Isı adası nedeniyle yağış bulutları dağılıyor"
Çetintaş sözlerini şöyle sürdürdü:
"İstanbul’daki yaklaşık 4,5 milyon konutun işyerinin hepsinin birden doğal gaz yaktığını düşündüğümüzde, biz İstanbul’un havasını ısıtıyoruz. Yağmur bulutlarının yağmasına engel oluyoruz. Yağmur bulutları şehre yaklaştığı zaman dağılıyor, çünkü oradaki ısı buharı onu yok ediyor. Isı adası nedeniyle yağış bulutları dağılıyor. İSKİ’nin bulutları tohumlayarak yağmur yağdırmaları gerekiyor. Gümüş iyodürü bulut tohumlama yapılarak yağmur yağdırılması gerekiyor. Yağmurun barajları doldurması için 28 gün kesintisiz yağması lazım. 10 gün yoğun bir kar yağışı olduğunda barajların dolmasına yardım eder."
Ahmet Faruk Sarıkoç - Murat Horoz
