TEKNOLOJİ - 13 Mart 2026 Cuma 09:49

Ceviz kabuğundan kedi kumu üretti

A
A
A
Ceviz kabuğundan kedi kumu üretti

Yaşar Üniversitesi’nden Hüseyin Gökmen Aksoy’un çalışmasıyla ceviz kabuğundan geliştirilen yerli ve organik kedi kumu, silika bazlı kumların yol açabileceği sağlık risklerine alternatif sunuyor. Ortaya çıkan ürün, çevre dostu yapısıyla da dikkat çekiyor.


Evcil hayvanların mineral bazlı kedi kumlarını yutması sonucu ortaya çıkabilen silikozis hastalığı akciğerlerde ve sindirim sisteminde ciddi hasara yol açıyor. Ceviz kabuğundan geliştirilen organik kedi kumu hem küçük dostlarımızın sağlığını koruyor hem de çevre dostu yapısıyla dikkat çekiyor.


Yaşar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Hüseyin Gökmen Aksoy’un hayvan sevgisiyle başlayan akademik araştırması, sağlık ve çevre odaklı yenilikçi bir ürüne dönüştü. Aksoy’un yürüttüğü çalışma sonucunda, ceviz kabuğundan üretilen doğal ve zararsız kedi kumu geliştirildi.



Silikozisi önlüyor


Geleneksel kedi kumlarında bulunan silika bazlı tozların, özellikle kumun yutulması veya solunması durumunda hayvanlarda ve insanlarda silikozis ve benzeri sağlık sorunlarına yol açabildiğine dikkat çeken Aksoy, geliştirdikleri ürünün bu riski ortadan kaldırmayı hedeflediğini belirtti. Kimyasal içermeyen yapısıyla öne çıkan organik kedi kumu, aynı zamanda yüksek emicilik ve koku kontrolü özellikleriyle de alternatif bir çözüm sunuyor.


Bilimsel yönüyle de öne çıkan proje, UNIDO (Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Teşkilatı) tarafından düzenlenen ve Türkiye ayağı TÜBİTAK tarafından yürütülen GCIP (Global Cleantech Innovation Programme) programında finale kalarak önemli bir başarı elde etti. Avrupa’da da bir ilk olan ürün, akademik araştırma sürecinin ardından ticarileştirilerek hayvanseverlerin tüketimine sunuldu.



İlhamı hayvan sevgisi oldu


Yaşar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Hüseyin Gökmen Aksoy, kendisinin ve ailesinin yıllardır sokak hayvanlarıyla ilgilendiğini, evlerinde de pek çok kediye ve köpeğe baktıklarını söyledi. Aynı zamanda ailesinin memleketi Çorum’da ceviz bahçesini bulunduğunu anlatan Aksoy, "Ceviz kabuğu endüstride pek çok alanda kullanılıyor, ben de doğal yapısı, bakterilerin ürettiği amonyaktan kaynaklanan kötü kokunun önüne geçmesi, çevreye zarar vermemesi ve her şeyden önemlisi geleneksel kedi kumlarında bulunan silika bazlı tozların, özellikle kumun yutulması veya solunması durumunda hayvanlarda silikozis gibi sağlık sorunlarına neden olmasından dolayı ceviz kabukları öğütülerek kedi kumu olarak değerlendirilebilir mi fikrinden yola çıktım. Özellikle yavru kedilerde görülen kedi kumu yeme alışkanlığından (PİKA sendromu) dolayı kedilerde oluşabilecek sağlık sorunları büyük tehlike oluşturuyor. Ceviz kabuğu kedi kumu, buğday, mısır veya çam peletlerinden yapılan kedi kumunun aksine fermente olmuyor ve bakteri üretmiyor. Ar-Ge yaptıktan sonra bunun mümkün olduğunu görünce projemizi geliştirdik ve ortaya ceviz kabuğu atıklarından kedi kumu çıktı" dedi.


Aksoy, KOSGEB’in destek olduğu çalışmada kullanılan Ar-Ge ekipmanlarının üniversite kampüsünde bulunduğu ve akademik araştırmalar için tüm akademik personelin kullanımına açık olduğunu da sözlerine ekledi.


Doğal kedi kumu, tarımsal atıkların katma değerli ürüne dönüştürülmesi açısından da örnek bir girişim olarak gösteriliyor.



Ceviz kabuğundan kedi kumu üretti

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
İstanbul Univar Solutions, SI Group ile iş birliğini sürdürüyor Univar Solutions, SI Group ile ortaklığını genişlettiğini duyurdu. Univar Solutions LLC’nin iştiraki olan Univar Solutions B.V., performans malzemeleri alanında faaliyet gösteren SI Group ile genişletilmiş bir dağıtım anlaşması yaptığını duyurdu. SI Group ile yapılan anlaşma, belirli EMEA pazarlarında plastik ve yapıştırıcılar, antioksidanlar, stabilizatörler, UV ışık stabilizatörleri ve darbe mukavemet arttırıcıları için katkı maddeleri portföyünü içeriyor. Univar Solutions ve SI Group arasındaki büyüyen iş birliği, şirketlerin plastik ve kauçuk sektörleri için yenilikçi, yüksek performanslı ve sürdürülebilir özel çözümler sunma konusundaki kararlılığını pekiştiriyor. SI Group’un gelişmiş katkı maddesi teknolojilerini Univar Solutions’ın dağıtım ağı ve teknik desteğiyle eşleştiren müşteriler, dayanıklılığı, verimliliği ve çevresel sorumluluğu artırmak için tasarlanmış daha geniş bir malzeme yelpazesine kolay erişim elde edecekler. Şirketler birlikte, yeni nesil polimer, antioksidan ve stabilizatör çözümleriyle endüstriyel üretim performansını hızlandırmayı hedefliyor. Univar Solutions Performans Malzemeleri Küresel Kıdemli Başkan Yardımcısı Matthew Oliver, "SI Group ile ortaklığımız heyecan verici şekillerde gelişmeye devam ediyor. SI Group’un kauçuk ve plastik katkı maddesi teknolojilerine EMEA’da erişimin genişletilmesi, müşterilerin işleme verimliliğini, termal kararlılığı, ürün ömrünü, korumayı ve genel ürün dayanıklılığını iyileştirmek için ihtiyaç duydukları yüksek kaliteli performans malzemelerini sunma becerimizi güçlendiriyor. Bu genişleme aynı zamanda polimer, katkı maddesi ve plastik üreticileri için daha da geniş bir yelpazede özel çözümler sunma stratejimizi de destekliyor" dedi. SI Group satış ve iş geliştirme kıdemli başkan yardımcısı Paul Tilley, "Univar Solutions’ın Ingredients + Specialties ekibiyle iş birliği içinde, Türkiye’deki müşterilere yüksek performanslı kauçuk ve plastik çözümlerinin yanı sıra İberya’da gelişmiş plastik çözümleri sunmaya odaklandık. Bu anlaşma, performans malzemeleri konusunda derin uzmanlığa sahip güvenilir bir ortakla birlikte büyüyen bir pazarda geniş bir yelpazede özel ürünler geliştirme ve ticarileştirme becerimizi güçlendiriyor" diye konuştu.
Denizli DSO AB Bilgi Merkezi, Dünya Kadınlar Günü’nde kadın çiftçileri bir araya getirdi Denizli Sanayi Odası AB Bilgi Merkezi tarafından, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü ve 2026 yılı "Kadın Çiftçi Yılı" teması kapsamında düzenlenen "Kadın Çiftçiler Sürdürülebilir Gelecek İçin Buluşuyor" etkinliğinde kadın üreticiler, girişimciler ve sektör temsilcileri bir araya gelerek tarımda kadın emeğinin önemi ve kırsal kalkınmadaki rolünü ele aldı. Tarım alanında faaliyet gösteren kadınların bir araya geldiği etkinlikte, DSO Yönetim Kurulu Üyesi Levent Çaputçu, DSO 1. Meslek Grubu (Gıda ve İçecek) Komite Başkanı Enderay Bozbay, DSO Genel Sekreteri Dr. Sezgi Akbaş, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) Denizli İl Koordinatörü Bilal Taştepe, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü Müdür Yardımcısı Şehla Akpınar ile TOBB Kadın Girişimciler Kurulu İl İcra Kurulu Başkanı Ayla Taşçıoğlu yer aldı. Dokuz Eylül Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yaşar Uysal’ın konuk konuşmacı olduğu etkinlikte Avrupa Birliği ve IPARD fonlarından yararlanan veya bu desteklerden faydalanmayı hedefleyen kadın çiftçiler, kooperatifler ve girişimciler deneyimlerini paylaşma ve iyi uygulamaları değerlendirme fırsatı buldu. Kadın üreticilerin emeği tarıma değer katıyor Programın açılış konuşmasını yapan DSO Yönetim Kurulu Üyesi Levent Çaputçu, tarımın sürdürülebilirliği ve kırsal kalkınma açısından kadın emeğinin vazgeçilmez bir güç olduğunu vurgulayan Çaputçu, kadın üreticilerin ortaya koyduğu emeğin yalnızca ekonomik değer oluşturmakla kalmadığını, aynı zamanda yerel üretimin güçlenmesine ve kırsal bölgelerde kalkınmanın hız kazanmasına katkı sağladığını ifade etti. Bu tür buluşmaların kadın emeğini daha görünür kıldığını belirten Çaputçu, yerelden doğan başarı hikayelerinin çoğalmasına zemin hazırladığını ve kadın üreticilerin dayanışma içinde hareket etmesinin üretimde kaliteyi ve katma değeri artıracağını söyledi. Denizli’nin tarımsal üretim gücüne de değinen Çaputçu, 2025 yılı itibarıyla bitkisel ve hayvansal ürünler ile ağaç ve orman ürünlerini kapsayan tarım ihracatının 365 milyon dolara ulaştığını belirterek, bu başarının arkasında kadınların emeği, bilgisi ve kararlılığının önemli bir paya sahip olduğunu vurguladı. Kadınların üretimin farklı aşamalarında üstlendikleri rolün kırsal kalkınmanın en güçlü dayanaklarından biri olduğunu ifade etti. IPARD desteklerinde kadın üreticilere öncelik TKDK Denizli İl Koordinatörü Bilal Taştepe, Denizli’de IPARD Programı kapsamında yatırım desteklerinin sürdüğünü belirterek, son dönemde programa yoğun bir başvuru talebi olduğunu ifade etti. Başvuruların değerlendirilmesi sürecinde kadın yatırımcılara öncelik verildiğini vurgulayan Taştepe, hibe destek oranlarında yapılan artışlarla kadın girişimcilerin teşvik edildiğini, bu sayede kadın yatırımcıların ve kadın çiftçilerin yatırımlara daha kolay ve etkin şekilde ulaşmasının amaçlandığını söyledi. Değişen Dünyada tarım ve kadınların rolü Programın konuk konuşmacısı, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yaşar Uysal, "Değişen Dünya, Değişen Tarım ve Kadın Çiftçilerin Artan Önemi" başlıklı sunumunda, tarım sektöründeki dönüşümün kadınların rolünü giderek kritik hale getirdiğini vurguladı. Uysal, bir ülkenin kalkınmasının kadınların toplumsal konumuyla yakından ilişkili olduğunu belirterek, "Bir toplumun gelişmişlik düzeyini anlamak için kadının toplumdaki yerine bakmak yeterlidir" dedi. Türkiye’nin tarımsal potansiyelinin yeterince değerlendirilemediğini ifade eden Uysal, doğru politikalar ve bilinçli üretim anlayışıyla bu potansiyelin daha etkin kullanılabileceğini söyledi. Kadınların üretimden tüketime kadar her aşamada daha aktif rol almasının önemini vurguladı. Kadın çiftçilerin doğaya ve üretime yaklaşımının sürdürülebilirliği desteklediğini ifade etti. Programın deneyim paylaşımı bölümünde kadın çiftçiler üretim süreçlerine ilişkin tecrübelerini katılımcılarla aktarırken, etkinlik kadın üreticilerin bir araya gelerek dayanışma ve bilgi paylaşımını güçlendirdiği iftar programı ile sona erdi. AB Türkiye Delegasyonu desteğiyle 6-13 Mart tarihleri arasında 15 şehirde düzenlenen buluşmalar, kadın çiftçilere deneyimlerini paylaşabilecekleri bir platform sunarak kırsal kalkınmaya ve sürdürülebilir geleceğe katkı sağlamayı amaçlıyor.
Denizli DENEYAP Teknoloji Atölyesi seçmeleri için son başvuru tarihi 30 Mart Milli Teknoloji Hamlesi kapsamında yürütülen DENEYAP Teknoloji Atölyeleri’nin 2026 Öğrenci Seçme Süreci başvuruları sürüyor. Teknolojiye ilgi duyan öğrenciler, 30 Mart’a kadar başvurarak ücretsiz eğitim programına katılma fırsatı yakalayabilecek. Türkiye’nin Milli Teknoloji Hamlesi vizyonuyla hayata geçirilen DENEYAP Teknoloji Atölyeleri kapsamında 2026 Öğrenci Seçme Süreci başvuruları devam ediyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, TÜBİTAK ve Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) iş birliğiyle yürütülen program, teknolojiye ilgi duyan gençlere önemli fırsatlar sunuyor. Türkiye genelinde 81 ilde faaliyet gösteren 132 DENEYAP Teknoloji Atölyesi’nde uygulanan "Geleceğin Teknoloji Yıldızları Programı" ile öğrenciler, 36 ay boyunca tamamen ücretsiz teknoloji eğitimi alarak hayallerini projelere dönüştürme imkânı buluyor. Türkiye dışında 4 ülkede de uygulanan program, gençlerin analitik düşünme, problem çözme ve takım çalışması becerilerini geliştirmeyi hedefliyor. 2025-2026 eğitim öğretim yılında 4 ve 5’inci sınıf, 8 ve 9’uncu sınıf ile lise hazırlık sınıfında eğitim gören öğrenciler, DENEYAP Öğrenci Seçme Sınavı’na başvurarak programa dahil olabiliyor. Üç aşamadan oluşan seçme sürecinde ilk olarak E-Sınav uygulanıyor. Bu aşamayı başarıyla geçen öğrenciler çevrim içi eğitimlerin yer aldığı ikinci aşamaya katılıyor. Son aşama olan uygulama sınavında ise öğrenciler fikirlerini hayata geçirme fırsatı buluyor. Tüm aşamaları başarıyla tamamlayan öğrenciler, DENEYAP Teknoloji Atölyeleri’nde uzun soluklu eğitim programına katılmaya hak kazanıyor. 2026 Öğrenci Seçme Süreci’ne başvurular çevrim içi olarak yapılırken, başvurular 30 Mart 2026 tarihinde sona erecek. Programa katılmak isteyen öğrenciler başvuru ve detaylı bilgilere www.deneyap.org adresinden ve DENEYAP Türkiye’nin sosyal medya hesaplarından ulaşabilecek. Kurulduğu günden bu yana binlerce gencin hayatına dokunan DENEYAP Teknoloji Atölyeleri, bugüne kadar 591 bin 977 başvuru aldı. Program kapsamında 44 bin 615 öğrenci eğitim alırken, 10 bin 802 öğrenci mezun oldu. Ayrıca 14 bin 151 eğitmen de gençlerin teknoloji yolculuğunda destekçi olarak görev aldı. 2024 yılında 156 bin başvuru ile yoğun ilgi gören DENEYAP Teknoloji Atölyeleri, "Teknoloji Geliştiren Bir Türkiye" hedefi doğrultusunda geleceğin bilim insanlarını, mühendislerini ve girişimcilerini yetiştirmeye devam ediyor.