KÜLTÜR SANAT - 07 Temmuz 2024 Pazar 12:46

Teknoloji ile kaybolan oyuncak ‘topaç’

A
A
A
Teknoloji ile kaybolan oyuncak ‘topaç’

Kahramanmaraş’ta ahşap ustası, unutulmuş topaç oyuncağını küçük işletmesinde hazırlayarak gelecek nesillere aktarıyor.


Kahramanmaraş’ın geleneksel oyun kültürlerinden biri olan topaç oyuncağı, geçmiş ve gelecek kuşakları birbirine bağlamaya devam ediyor. Özellikle son 20 yıldır teknolojinin gelişmesi ve oyun kültürünün değişmesiyle beraber çocukların sokak aralarında oynadığı topaç unutuldu. Demirciler Çarşısı’nda ahşaba adeta şekil verip yeniden gün yüzüne çıkaran esnaf ise topaç üretimini sürdürüyor. Kahramanmaraş’ta ‘deveme’ denilen oyuncak, farklı coğrafyalarda farklı isimlerle adlandırılıyor. Topaç üretmeye ve geleneksel oyuncağı gelecek nesillere aktarmaya çalıştığını ifade eden 34 yaşındaki esnaf Ömer Selaldı, “Türkiye’nin farklı bölgelerinde farklı isimlerle adlandırılır. Eskiden beri babalarımızdan, abilerimizden kalan oyuncaklarımızdan biridir. En doğal ve en güzel oyuncaklardandı. Çocuklar şu anda bunu görüyor bir defa oynayıp atıyor çünkü elinde telefon ve tablet var. Eskiye dönmek zor görünüyor ama biz elimizden geldiğince yaşatmaya çalışıyoruz. Biz bu işi yapanlar olarak 15-20 ustadan birkaç kişiye düştük” dedi.



Teknoloji ile kaybolan oyuncak ‘topaç’

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Denizli Küslerin barıştığı bayramlaşma halkası geleneği yaşatıldı Denizli’nin Tavas ilçesine bağlı Yeni Mahalle’de küslerin barışması ve herkesin birbirine sarılması için her bayram sabahı sürdürülen ‘bayramlaşma halkası’ geleneği bu yıl olumsuz hava koşuları nedeniyle caminin içerisinde oluşturuldu. Tavas’a bağlı Yeni Mahalle’de yılla önce köyün ileri gelenleri tarafından kırgınlıkların unutulması ve küslüklerin sona erdirilmesi için başlatılan ‘Bayramlaşma Halkası’ geleneği bu yılda yaşatıldı. Her yıl Taşbaşı Camisinin avlusunda yaşatılan gelenek, bu yıl soğuk ve yağışlı hava nedeniyle caminin içinde gerçekleştirildi. Caminin dışında bayramlaşmak için halka oluşturan cemaat, 7’den 77’ye tüm erkeklerin katıldığı bayramlaşma zincirini bu sene cami içinde kurdu. Yıllardır devam eden bayramlaşma geleneği sayesinde, herkes birbiriyle tokalaşıp sarıldığı için kimse küs veya kırgın kalmadı. Birlik ve beraberlik için bir fırsat olarak gördükleri geleneği yaşatmaya devam ettiklerini ifade eden Yeni Mahalle eski muhtarlarından Hacı Ahmet Şen, "Mahallemizde yıllardır yaşattığımız bir bayramlaşma halkası geleneğimiz var. Bayram namazını kıldıktan sonra hocalarımız sürekli ikazda bulunur ve caminin avlusunda oluşturduğumuz halkada mahallenin 7’den 77’ye tüm erkekleri hep birlikte bayramlaşırdı. Fakat bu yıl havanın çok soğuk olması nedeniyle bayramlaşma halkamızı camimizin içerisinde oluşturduk. Bu bizim yıllardır hem gelenek göreneğimiz hem de küslerin barışması için bir fırsatımız. Adam aynı safta namaz kılıyor ama küs. Bayramlaşmak için birbirlerine el uzattıklarında, bu sayede barışmalarına vesile olunuyor. Bu gelenek göreneği ayakta tutmak için biz bayramlaşma halkasını oluşturmaya devam ediyoruz" dedi. Bayramların toplumsal dayanışma içi önemli bir fırsat olduğunun altını çizen cam cemaatinden Mehmet İnce ise "Geleneksel olarak her bayramda caminin avlusunda hep birlikte bayramlaşıyoruz. Komşularımız ve cami cemaatimiz bayram sabahı burada buluşuyor. Hiçbir şekilde küskünlüklerin devam etmesini istemiyoruz. Herkes birbiriyle sarılsın, dostluk, kardeşlik ve beraberlik olsun diye bu geleneğimizi sürdürüyoruz" şeklinde konuştu.