Rize’nin Fındıklı ilçesine bağlı Beydere Köyü’nde yaşayan 91 yaşındaki Mustafa Ceyran, elleriyle kaşık oyarak unutulmaya yüz tutmuş kaşıkçılık mesleğini sürdürüyor. Kendisi henüz 15 yaşındayken babasının ağaçtan düşerek hayatını kaybetmesinin ardından babasının malzemelerini aldı. İlk iş olarak babası solak olduğu için kullanamayacağı malzemeleri kendisine göre ayarladı. Sonrasında işe koyulan Ceyran şimşir ağacından kaşık yapmaya başladı. Yonta yonta, törpüleye törpüleye kaşık yapan Ceyran mesleğini 76 yıldır sürdürüyor.
Yörede Şimşir ağaçlarının kurumasıyla farklı ağaçlar üzerinde çalışmaya devam eden Ceyran, kaşık yapılabilecek her ağacı değerlendiriyor. 91 yaşındaki ustanın 12 yaşındaki torunu Güney Ceyran da okuldan arda kalan vakitlerde dedesinin yanına gelerek meslek öğreniyor.
Kaşıkçılığa ilk başladığı zamanlarda günde 6-7 kaşık yaptığını ancak yaş ilerledikçe bu sayının düştüğünü dile getiren Mustafa Ceyran "Babam ağaçtan düştü. Sonrasında 1 hafta yaşadı. Babamda bir sol eğri vardı. Onu sağa çevirttirdim. Sonra ufak ufak öğrendim. 15 yaşından beri bu işi yapıyorum. Aslında kolay iştir ama zor yönleri de var. Yaş ilerledikçe günde 2 tane zor yapıyorum. Çok ağaçlardan denedim. Şimşir, armut, gürgen, kızılağaç ile yapmayı denedim. En iyisi şimşir ama ondan sonra armut. Şimşir kurudu gitti, şimdi armut ile yapıyorum. Şimdi günde 2 tane yapıyorum ama eskiden 6-7 tane yapardım. İsteyenler oluyor. Köylerde çok kullanılıyor hala ama şehirde daha ucuzları var. Onları kullanıyorlar, bunları tercih etmiyorlar" dedi.
"Okuldan çıkınca hemen geliyorum ve dedemi izliyorum"
Şimdilik dedesine zımpara ile yardımcı olduğunu, ileride ise tamamen bir kaşık ustası olmayı hedeflediğini dile getiren torun Güney Ceyran ise "Kaşık yapımını izliyorum. Şimdilik kaşıklara zımpara vuruyorum. İlerleyen zamanlarda bana fazlasını da öğretecek. Okuldan çıktığım zaman hemen geliyorum ve dedemi izlemeye başlıyorum. Arada bende yapmayı deniyorum. Kaşığı yontmak, içerisini çıkarmak zor ama gerisi kolay" ifadelerini kullandı.
Hasan Fehmi Demir
