Türkiye’de Parkinson hastalığının erken döneminde ortaya çıkan bağırsak ve beyin arasındaki iletişim bozukluklarını araştırmak amacıyla çip üstü organ teknolojisi kullanılarak yeni bir bilimsel çalışma yürütülüyor. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı’nda başlatılan projede, hastalığın henüz beyinde belirti vermeden önce bağırsakta başlayan değişikliklerin aydınlatılması hedefleniyor.
Parkinson hastalığının daha detaylı araştırılması ve erken teşhiş için organ üstü çip için çalışmalar sürdüren, L’Oréal Türkiye’nin Bilim Kadınları İçin Programı’ndan ödül alan, Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dilara Nemutlu Samur, ’’Bizim yapmaya çalıştığımız şey aslında Parkinson hastalığında bağırsak ve beyin arasındaki iletişimin nasıl bozulduğunu ortaya çıkarmak. Bu amaçla çip üstü organ teknolojisi değimiz bir teknolojiden faydalanıyoruz.
Bu teknoloji Türkiye’de yavaş yavaş kullanılmaya başalayab bir teknoloji. Ama dünya geneline baktığımızda son 10 yıl içerisinde gelişmiş bir alan. Bende bu çalışma için öncelikle Oxford üniversitesinde temel metadolojiyi öğrenmek amacıyla akademik bir ziyarette bulundum. Orada yaptığım ve görüşmeler sonucunda biz Parkinson hastalığının erken dönemde ortaya çıkan bağırsak ve beyin arasındaki bozuklukları burada modelleyebileceğimizi fark ettik. Bende oradaki çalışmalardan yola çıkarak Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Labarotuvarında bu organ üstü çip teknolojisini uygulamaya çalışıyorum’’ dedi.
’’Bu çalışmaları daha iyi yerlere götürmemiz gerekiyor’’
Çalışmaların Türkiye’de devam ettiğini ve birlikte hareket edilmesi halinde daha iyi sonuçlar elde edileceğini söyleyen Samur, ’’Bu planladığım çalışma 1 senelik bir çalışma. Ama bu uzun soluklu bir çalışma. Herhangi bir hastalıkta herhangi bir mekanizmayı bilmek için çok uzun yıllar verilmesi gerekiyor. Dolayısıyla ilk etapta bir senelik çalışma olarak planladık. Ama bu çalışmanın devamı olacak. Aslında Türkiye’ye geldi. Ben şuanda bağırsak beyin aksa üzerinde Parkinson üzerinde çalışan sayılı kişilerden biriyimdir. Ama bunun dışında birçok araştırmacı aslında farklı hastalıklarda, beyin hastalıklarında bu modeli hali hazırda Türkiye’de kullanılmaya başlandı.
Önce bu çalışmalarının multidisipliner olduğu birçok disiplinin birlikte çalıştığı dolayısıyla ortak çalışmalar ile kuvvetlenebileceğini düşünüyorum. Biz şuan bir yola çıktık. Burada daha iyi bir ilerleme gösterebilmek için güçlerimizi birleştirerek, ortak çalışarak bu çalışmaları daha iyi yerlere götürmemiz gerekiyor. Çalışmalar başarılı olduğu takdirde Parkinson erken dönemine ait bir şifre bulmak istiyoruz. Bu da ilerleyen dönemlerde Parkinson hastaları için erken teşhis ve tedavi yöntemlerinde stratejilerin belki de değişmesi gerektiğini veya yenilenmesi gerektiğini bizlere hatırlatacak’’ ifadelerini kullandı.
Recep Karcı
