Van Gölü, son dönemlerde yaşanan keskin çekilmelerle beraber, ekolojik denge ve bölge ekonomisi açısından ciddi tehditlerle karşı karşıya kalıyor. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, Van Gölü’nün kapalı havza yapısı nedeniyle dışarıdan su alımı ya da çıkışının olmamasının, gölün mevcut su seviyesindeki düşüşü hızlandırdığını ifade etti. Gölün yalnızca kar ve yağmur yağışlarıyla beslendiğini ve buharlaşmanın etkisiyle su kaybının yaşandığını belirten Akkuş, yağışların azalması durumunda göl yüzeyinin geri çekilmesinin kaçınılmaz olduğunu vurguladı.
Akkuş, "Van Gölü’nün dışardan gelen su desteğinin bulunmaması, yağış ve buharlaşma arasındaki dengenin tamamen doğal şartlara bağlı hale gelmesine neden oluyor. Bu durum, yağışların yetersiz olduğu dönemlerde göl yüzeyinde belirgin bir çekilme meydana gelmesine yol açıyor. Özellikle son kış sezonunda beklenen yağışın alınamaması, göl kenarlarının ve çevre alanların hızla kurumasına sebep oluyor" dedi.
2024’teki bereketin ardından 2025’te belirgin bir düşüş yaşandığına dikkat çeken Akkuş, "2024 yılında bölgede yaşanan bol yağışlar, göle önemli ölçüde su kazandırmış olsa da 2025 kışında gerçekleşen yağış eksikliği, su seviyesinde dramatik bir düşüşe neden oldu. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre, şubat ayında beklenen yağış miktarı geçmiş yıllara oranla yüzde 60 oranında azalmış durumda. Bu azalma, göl havzasına düşen toplam su miktarının ciddi oranda gerilediğini ortaya koyuyor. Uzmanlar, özellikle mayıs ve haziran aylarında bölgede yeterli yağış alınmaması halinde, yaz aylarında artan buharlaşma etkisiyle Van Gölü’nün su seviyesinde daha da derinleşecek çekilmelerin yaşanabileceği konusunda uyarıyor. Göl kenarlarında ve çevresinde meydana gelen bu çekilmeler, ekosistem üzerinde kalıcı etkilere yol açabileceği gibi, bölgedeki su kaynaklarına dayalı ekonomik faaliyetleri de olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle Van Gölü’nün çekilme sürecinin kontrol altına alınması ve ekolojik dengenin korunması adına acil müdahale gerekiyor. Kamuoyunu bilinçlendirmek ve koruyucu önlemleri artırmak için çalışmaların hızla sürdürülmesi gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Recep Gökhan Kılıç - Hakan Okay
