Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO), 2026 yılı Şubat ayına ilişkin ihracat verilerini açıkladı. Açıklanan rakamlar, Türkiye’nin en önemli dış pazarlarından biri olan Irak’a yapılan ihracatta belirgin bir gerileme yaşandığını ortaya koydu. Türkiye genelinde Irak pazarında yaşanan düşüş, bölge illerinin ihracatına da doğrudan yansıdı.
DTSO verilerine göre Türkiye’nin Irak’a yaptığı ihracat, Şubat 2025’e kıyasla Şubat 2026’da yüzde 25,5 düşüş gösterdi. Irak pazarındaki daralma, özellikle Güneydoğu Anadolu’daki ihracatçı illeri daha güçlü şekilde etkiledi. Diyarbakır’ın Irak’a yaptığı ihracat aynı dönemde yüzde 43 oranında düştü. Irak hükümetinin gümrük ve vergi sisteminde yaptığı köklü değişiklikler, özellikle Federal Kürdistan Bölgesi üzerinden Irak’ın orta ve güney kentlerine yapılan ihracatta belirgin bir daralmaya yol açtı. Yılın başından itibaren birçok üründe yüksek oranlı gümrük vergileri uygulanmaya başlanırken, Irak yönetimi, Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) tarafından geliştirilen ASYCUDA sistemini devreye aldı. Gümrük işlemlerini dijitalleştiren ASYCUDA ile birlikte daha önce konteyner başına sabit ücret üzerinden alınan vergiler kaldırılarak, ürünlerin HS kodlarına göre yüzdelik vergi sistemine geçildi. Bu değişiklikle bazı ürünlerde vergi oranı yüzde 6,5’ten yüzde 30’a yükseldi. Sanayiciler için adeta ikinci bir gümrük kapısı haline dönüşen yeni sistemin uygulanmasının ardından Türkiye’nin Irak ile ticaret hacmi düştü.
Irak pazarındaki daralmaya rağmen Diyarbakır’ın bazı pazarlarda ihracatı yükseldi. Almanya’ya yapılan ihracat yüzde 186, Çin’e yapılan ihracat yüzde 160, Libya’ya yapılan ihracat ise yüzde 285 artış gösterdi. Bu gelişmeler, Diyarbakır ihracatının farklı pazarlara yönelme potansiyeline işaret ediyor. Sanayi ve ham madde ağırlıklı yapısıyla öne çıkan Diyarbakır ihracatında, kimyevi maddeler ve mamulleri sektörü yüzde 53 artış kaydetti. Madencilik ürünleri ihracatı da yükseldi. Yılın ilk iki ayında ise Diyarbakır’da ihracat yüzde 23 geriledi.
