SAĞLIK - 21 Ocak 2026 Çarşamba 09:32

Giresun’dan çölyak hastalığı ile ilgili dünya çapında bilimsel başarı

A
A
A
Giresun’dan çölyak hastalığı ile ilgili dünya çapında bilimsel başarı

Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Anabilim Dalı (ABD), çölyak ve inflamatuar bağırsak hastalıklarına yönelik bilim dünyasında ses getiren bir çalışmaya imza attı. Dünyada ilk kez çölyak hastalığına bağlı Arnold-Chiari malformasyonu vakası Giresun’da tanımlandı.


Gastroenteroloji ABD tarafından yapılan çalışmalar sonrasında hazırlanan "İnflamatuar Bağırsak Hastalıklarında Beslenme" kitapçığının Giresun İl Sağlık Müdürlüğü’nün katkıları ile Türkiye genelinde hastaneler ve ilgili kurumlar aracılığıyla hastalara ulaştırılması planlanıyor.


Hastane personeline tanıtımı yapılan kitapçığın, başta çölyak, ülseratif kolit ve Crohn hastaları olmak üzere, beslenme konusunda doğru ve sade bilgiye ulaşmayı hedefleyen bir hasta kılavuzu olduğu belirtildi. Görsellerle desteklenen kitapçıkta, hastaların anlayabileceği bir dil tercih edildiği belirtildi.


Çölyak Karadeniz’de Türkiye ortalamasının üzerinde


Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji ABD Başkanı Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger, Doğu Karadeniz Bölgesi’nde inflamatuar bağırsak hastalıklarının Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde görüldüğüne dikkat çekti. Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger "Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı bölgemizde, Anadolu’nun diğer kesimlerine kıyasla kat be kat fazla. Çölyak hastalığının Karadeniz Bölgesi’nde sık görülmesinin tarihsel beslenme alışkanlıklarıyla ilişkili bir tespittir. Yüz yıl öncesine kadar bölgemizde mısır ağırlıklı beslenme hakimdi. Daha sonra buğday ekmeğine geçişle birlikte çölyak hastalığında belirgin bir artış yaşandı. Bu durum, bölgemiz için adeta bir ‘mısırdan buğdaya geçiş fenomeni’dir. Hastalarımızın en çok ihtiyaç duyduğu konuların başında beslenme geliyor. Bu ihtiyacı bilimsel ve pratik bir rehberle karşılamak istedik" dedi.


Giresun’da tanımlanan ilk vaka literatüre geçti


Prof. Dr. Dülger, çölyak hastalığına ilişkin yürüttükleri bilimsel çalışmaların ise uluslararası alanda yankı uyandırdığını belirterek dünyada ilk kez çölyak hastalığına bağlı Arnold-Chiari malformasyonu vakasını tanımladıklarını açıkladı.


Dülger, "Çölyak hastalığına bağlı olarak beyin sapındaki kemik dokunun erimesi ve beynin omurilik kanalına doğru yer değiştirmesiyle ortaya çıkan Arnold-Chiari malformasyonunu dünyada ilk kez Giresun’da saptadık. Bu vaka, Uluslararası Beyin Cerrahisi Dergisi’nde bu ay yayımlandı ve dünya literatürüne ‘ilk’ olarak girdi" diye konuştu.


Erken tanı ile ciddi sağlık sorunları önlenebilir


Çölyak hastalığının yalnızca sindirim sistemiyle sınırlı olmadığını belirten Prof. Dr. Dülger, erken tanının hayati önem taşıdığına dikkat çekerek "Tedavisi tamamen diyetle mümkündür. Ancak erken tanı şarttır. Çölyak, boy kısalığı, nedeni bilinmeyen kansızlık, D vitamini eksikliği ve erken yaşta kemik erimesine yol açabilir. Çocukluk çağında yapılacak taramalarla, çocukların boyu 10-12 santimetreye kadar daha fazla uzayabilir" şeklinde konuştu.


Anadolu’nun buğdayın anavatanı olduğuna da işaret eden Dülger, "Çölyak hastalığı bir anlamda Anadolu’nun hastalığıdır. Bu alanda ne kadar çok bilimsel çalışma yapılırsa o kadar faydalıdır. Türkiye’de, hatta dünya çapında ses getirecek bir Çölyak Enstitüsü’nün kurulması en büyük temennimizdir" ifadelerini kullandı.


(AB-ÖS-Y)

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Malatya Büyükşehir Belediyesi’nden Pütürge’ye 37 milyon TL’lik yatırım Malatya Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi (MASKİ) Genel Müdürlüğü, 2025 yılı yatırım programı kapsamında Pütürge ilçesinde yürüttüğü altyapı çalışmalarını başarıyla tamamladı. İlçe genelinde 54 mahallede gerçekleştirilen çalışmalarla yaklaşık 37,2 milyon TL tutarında altyapı yatırımı hayata geçirilerek, Pütürge altyapısı önemli ölçüde güçlendirildi. MASKİ Genel Müdürlüğü tarafında icra edilen 2025 yılı yatırım programı ile Pütürge’ye 16.6 kilometre yeni içme suyu hattı ve 680 metre kanalizasyon hattı çalışması tamamlandı. 4 adet yeni içme suyu deposu ve 3 adet de sondaj çalışması gerçekleştirildi. Ayrıca çalışmalar kapsamsında 27 içme suyu deposunda bakım, onarım ve 64 depoda temizlik çalışmaları yapıldı. 16 farklı su kaynağında iyileştirmenin de gerçekleştirildiği çalışmalarda 750 metre yağmur suyu hattı standartlara uygun olarak tamamlanarak vatandaşların hizmetine sunuldu. "Yatırım programımız 37 milyon lira ile tamamlandı" Pütürge ilçesinde gerçekleştirilen çalışmaların son derece önemli olduğunu belirten Pütürge Belediye Başkanı Mikail Sülük, yapılan yatırım ve hizmetlerden dolayı Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er’e teşekkür etti. Başkan Sülük, "2025 yılı için MASKİ Genel Müdürümüzle yaptığımız toplantıda 25 milyonluk bir yatırım konusunda görüşmüştük. Pütürge’ye 37 milyon yatırım yapıldı. Yarımın yükselme sebebi su kesintileri, değişen şebeke ve ekstra acil durumlardan kaynaklandı" diyerek başta Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er olmak üzere emeği geçen MASKİ Genel Müdürlüğüne teşekkür etti. "Yatırımın üstünden bir yatırım daha gerçekleştirdik" Pütürge ilçesinde yapılacak olan 25 milyon değerindeki yatırımının yaşanılan ekstra durumlardan kaynaklı olarak 37 milyon olarak tamamlandığını belirten MASKİ Genel Müdürü Sinan Çeçen, "Başkanımızın da söylediği gibi biz Pütürge anlamında bir önceki toplantımızda aldığımız notlar üzerine 25 milyonluk yatırım planı yapmıştık. Dönem içinde ülke genelinde yaşanan kuraklıktan dolayı Malatya da maalesef etkilendi. Bu nedenle bazı önceliklerimiz değiştiği ve planlarımız arasında olmayan ilave ek işler yaptık. Dolayısıyla yatırım programımızın üstünden bir yatırım daha gerçekleştirmiş olduk. Biz Pütürge ilçemizde 2025 yılı yatırım programının büyük kısmını yılın son çeyreğinde gerçekleştirdik" diye konuştu.
Kayseri Talas’ta Ramazan sahnesi dolu dolu Talas Belediyesinin Ramazan ayına özel kültür etkinlikleri hafta sonunda sanat dolu iki özel programla devam etti. Cumartesi akşamı kum sanatı ve şiir konseriyle görsel bir şölen yaşanırken, pazar günü ise tasavvuf musikisinin güçlü sesi Necip Karakaya ile Talas Belediyesi personelinden oluşan Grup Şantiye sahne aldı. Cumartesi akşamı sanatçı Tarkan Köylü, kum sanatı gösterisi ve şiir konseriyle izleyicilere hem görsel hem de duygusal bir deneyim yaşattı. Ramazan’ın manevi iklimine uygun temalarla hazırlanan gösteri, salonda büyük beğeni topladı. Program sonunda duygularını paylaşan Köylü, Talaslıların enerjisine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı: "Güzeli övmeye ne hacet derler ya Güzel zaten ortada. Talas halkının enerjisiyle beraber bugün Ramazan’ın ayrı bir görselliğiyle çok güzel bir program yaptık. Şiir konserimiz oldu, kum sanatı gösterimiz oldu. Mustafa Başkanımıza çok teşekkür ediyorum." Gönül pınarları coştu Pazar akşamı ise sahne bu kez ilahilerin sevilen ismi Necip Karakaya ile Talas Belediyesi personelinden oluşan Grup Şantiye’ye aitti. Salonu dolduran vatandaşlar, seslendirilen eserlerle manevi bir yolculuğa çıktı. Konser sonunda konuşan Talas Belediye Başkanı Mustafa Yalçın, "Necip Hocam hem hemşehrimiz hem de dostumuz. Bizi hiçbir zaman kırmıyor. Bize böylesine feyizli bir akşam yaşattığı için özellikle çok teşekkür ediyorum. Dün de kendisinden çok istifade ettik. Türkiye’ye mal olmuş bir güzel gönül. Bizim personelimiz, değerli kardeşlerim de kendisine eşlik etti. Gönül pınarlarımızı bir kez daha coşturdunuz. Allah sizden razı olsun" ifadelerini kullandı. Çiçekle teşekkür Konuşmanın ardından Başkan Mustafa Yalçın, Necip Karakaya’ya ve Grup Şantiye adına solist Semih Tercan’a çiçek takdim etti. Talas’ta Ramazan etkinlikleri; sanatın, müziğin ve maneviyatın iç içe geçtiği programlarla ilçe sakinlerini bir araya getirmeye devam ediyor. Ramazan, Talas’ta sadece bir ay değil; gönülleri buluşturan bir iklim olarak yaşanıyor.