İçişleri Bakanlığına bağlı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), yaptığı yazılı açıklama ile yurt genelinde soğuk ve yağışlı havanın etkili olacağını bildirdi. Açıklamada, Meteoroloji’den alınan bilgilere göre Balkanlar üzerinden gelmesi beklenen soğuk ve yağışlı havanın bugünden itibaren batı kesimlerden başlayarak yurt genelinde etkili olmasının beklendiği kaydedilerek, pazartesi gününden itibaren Türkiye’nin Karadeniz üzerinden gelecek daha soğuk ve yağışlı bir havanın etkisi altına gireceği ve tüm yurtta kuvvetli, yer yer yoğun kar şeklinde yağışlar beklendiği belirtildi.
Ayrıca Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde perşembe gününe kadar zirai don tehlikesinin bulunduğu ifade edilerek, yurdun doğu kesimlerinde kar örtüsü bulunan yüksek ve dik kesimlerde çığ tehlikesinin söz konusu olduğu vurgulandı.
Açıklamada aşırı soğuk hava, yoğun kar yağışları, çığ tehlikesi ve zirai don için vatandaşların ve yetkililerin Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün güncel hava tahmin ve uyarı raporlarını takip etmesinin önem taşıdığı aktarıldı. Açıklamada vatandaşların buzlanma ve don tehlikesi ile çığ tehlikesine karşı alabileceği önlemlere de yer verildi.
Buzlanma ve don tehlikesine karşı alınabilecek önlemler şöyle sıralandı:
“Zorunlu olmadıkça dışarıya çıkılmamalıdır. Dışarı çıkmadan önce hava tahmin raporları takip edilmelidir. Devam eden bir tedavi (diyaliz, doğum vb.) ihtiyacı bulunan vatandaşlarımız, durumlarını bağlı bulundukları illerdeki İl Sağlık Müdürlüğü ile sağlık kuruluşlarına bildirmelidir. Çatılarda oluşan buz sarkıtlarından uzak durulmalıdır. Vücudu sıcak tutacak elbiseler tercih edilmelidir. Kayarak düşme tehlikesine karşı yürürken eller cepte tutulmamalıdır. Küçük ve dengeli adımlarla yürünmelidir. Tabanı kaygan olmayan ayakkabılar tercih edilmelidir. Cep telefonları bataryası ve varsa mobil şarj ünitesinin şarjları dolu tutulmalı, radyo ve el feneri için yedek pil bulundurulmalıdır.”
Araç kullanırken buzlanma ve don olayından korunmak için alınabilecek önlemler ise şöyle sıralandı:
“Araçta gerekli ekipmanların (zincir ve çekme halatı vb.) bulunduğundan emin olunmalıdır. (Kar lastikleri kullanılmalıdır) Seyahat planları gözden geçirilmeli, alternatif yol planları hazırlanmalıdır. Seyahate çıkmak planlanıyorsa yol ve trafikle ilgili bilgi alınmalıdır. Aile ve yakınlara yer ve rota haber verilmelidir. Her zaman görülemeyen şeffaf ve kaygan bir buz tabakası olan siyah buza dikkat edilmelidir. Trafik kural ve sınırlamalarına mutlaka uyulmalıdır. Toplu taşıma araçları tercih edilmelidir. Farlar gündüz de açık tutulmalıdır. Araçta yeterli miktarda yakıt bulundurulmalıdır. Trafikte özellikle büyük araç kullanılıyorsa, yol şartları uygun hale gelene kadar güvenli bir yerde beklenmelidir. Eğimi yüksek olan sokaklara girmekten kaçınılmalıdır. Emniyet kemeri takmak unutulmamalıdır. Araçta da bir afet ve acil durum çantası bulundurmak ihmal edilmemelidir.”
Çığ tehlikesine karşı alınabilecek önlemler de şöyle sıralandı:
“Öncelikle çığ bölgelerinden uzak durulması, izinsiz doğa kampı ve yürüyüş yapılmaması önem taşımaktadır. muhtemel bir çığ durumunda çığın büyüklüğüne, hızına, patikanın genişliğine, etrafta bulunan araçlara dikkat ederek alan çok hızlı bir şekilde terk edilmelidir. Çığın daha yavaş ve yüksekliğinin az olduğu kenar kısımlarına ulaşmaya çalışılmalıdır. Bağırarak veya başka ses kaynaklarını kullanarak etraftaki diğer insanlar uyarılmalıdır. Eğer çığa yakalanma durumu kesin ise veya o anda kayak yapılıyorsa, kayak botları ve kayaklar çıkarıp atılmalı, sabit bir ağaç, kaya veya başka bir cisme tutunmaya çalışılmalıdır. Kırılmış ağaç ve kaya parçalarından uzak kalmaya veya korunmaya çalışılmalıdır. Yüzme hareketi yaparak akan karın üstünde kalmaya çalışılmalıdır. Ağız sıkıca kapatılmalı, mümkünse kafa karın altında kaldığı anda nefes tutulabildiği kadar tutulmalıdır. Çığ durmadan önce mutlaka el, ağız ve burnu kapatacak şekilde yüz üzerinde tutulmalı ve kar altında kalındığı süre boyunca hayati önem taşıyacak olan nefes boşluğu oluşturulmalıdır. Bu arada baş sağa sola çevrilerek boşluk büyütülebilir.”
Açıklamada özellikle Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından sarı ve turuncu uyarı yapılan illerdeki vatandaşların tedbirli olmasının önem arz ettiği vurgulandı.
Ali Nargüner
