Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş, Mekke Din Ataşeliğinde basın toplantısı düzenledi. Erbaş, bu yıl Türk hacılarının yaş ortalamasının 62'den 60'a indiğine dikkat çekerek, "Yaş ortalaması gittikçe düşüyor. Gençlerin teveccühü var. Erken yazılmaları ile kura genç yaşta çıkıyor ve erken yazıldığı zaman genç olarak gelebiliyorlar. Mesela 15-16 yaşında yazılan gençler, 20-25 yaşında hacca gelebiliyor. Böylece gençlerin hac için erken yaşlarda kayıt yaptırmaları avantaja dönüşüyor. Görüyoruz ki gençler de erken yaşlarında hacca gelmek için kayıt yaptırıyorlar" dedi.
Mekke-i Mükerreme'de mübarek şehirde olduklarına dikkat çeken Erbaş, "Tarihin başladığı yerdeyiz. Kur'an'ın gelişine şahit olan topraklardayız. Burası bereketli bir şehirdir. Bağrından insanların en güzel örneği, en büyük rehberi, Hazreti Muhammed Mustafa Aleyhisselam Efendimizi çıkaran şehirdir. Bu yüzden buraya Mekke-i Mükerreme diyoruz. Yani değerli, cömert Mekke. Hayat kaynağımız Kur'an-ı Kerim bu şehirde tebliğ oldu. İnsanlığın talihi burada değişti. Risaletin ilk 13 yılına sahne olan bu topraklardayız. Mekke'den Medine'ye, Medine'den medeniyete giden ve bir asır içerisinde Orta Asya'yı Endülüs'e bağlayan ilim yolunun hareket noktası Mekke oldu Bu şehrin bu topraklarında dolaşırken, bu yüksekliği tefekkür etmenizi istirham ederim. Rabbimiz, Hazreti İbrahim'in lisanı ile insanları bu şehre, Mekke'ye, Beytullah'a hacca davet etmektedir. Bu davet bir beldeye, mekana yapılan davet değildir. Bu davetin en temel maksadı insanları hakikate çağırmaktır. Hac bir öze dönüş fırsatıdır. Bir arınma, yenilenme iklimidir. Alemlerin Rabbine yönelerek samimi tövbe ve kendine, özüne varma yolculuğudur. Hac bir evrensel bir kardeşlik buluşmasıdır. Her yıl Arafat'ta buluşan Müslümanlar, bütün farklılıkları ortak bir paydada buluşturmaktadır. Hac birçok hikmeti içinde barındıran bir ibadettir. İslamiyet'in evrensel seviyede resmedildiği bir tablodur. Hac bir eğitim sürecidir. İhram, tavaf, Safa, Merve, şeytan taşlama, birçok şeair, sembol ile öne çıkan hac ibadetinde büyük manalar vardır. Hac bize bu semboller üzerinden kulluk şuurunu, güzel ahlakı öğretmektedir. Aklı ve kalbi arındırarak hayatı imar etme şuuru sağlamaktadır. Sünnetin rehberinde güzel ahlak ile diriliştir. Bu bilgi ile yapılan hac, elbette hayata çok kıymetli değerler kazandıracaktır. Ahiretteki karşılığı ise cennet olacaktır. Efendimiz, mebrur bir haccın karşılığı cennettir buyurmaktadır" diye konuştu.
Zor bir çağa şahitlik edildiğini kaydeden Erbaş, "Bireysel bunalımların, küresel krizlerin kuşattığı bir hayatın içerisinden geçiyoruz. İnsanlığı içine düştüğü bunalımlardan kurtaracak, ahlak ve ilmin neşet ettiği topraklarda bulunuyoruz. Tüm insanlığı cehaletten koruyacak büyük bir medeniyet inşa etmişti. Kitabı sana insanları karanlıklardan aydınlığa çıkarısın diye indirdik ayeti bu topraklarda nazil oldu. Bu günlerde Kur'an'ın nuru ile bütün insanlığı kötülükten aydınlığa çıkartmanın gayreti içerisinde olmayız. Onun ilhamını alabileceğimiz en önemli yerdeyiz. Bu ilhamı almak için buradayız. Efendimizin getirdiği evrensel değerleri yeniden insanlığa takdim etmek ile sorumluyuz. Aynı azim ve kararlılıkla çalışmak zorundayız. Bugün Müslümanlar olarak vahdet şuurunu güçlendirmeye ihtiyacımız var. Müslümanlar birlik ve beraberlik içerisinde feraset ile hareket etmek, küresel seviyede güçlü inisiyatifler almak zorundadır. Mazlumların yüzünün gülmesi için buna mecburuz. Küresel meselelerin çözülmesi için buna mecburuz. Bunalımlar çağından, umuda, sevince, aydınlık yarınlara yol açmak için buna mecburuz. Dünya mazlumlarının yanında, zalimlerin karşısında olmak için buna mecburuz. Kötülüklerin önüne geçmek, tüm insanlığın iyiliğini temin etmek için daha çok çalışmaya mecburuz. Bu şuurun evrensel düzeyde güçlenmesi için hac büyük bir imkandır" diye konuştu.
Haccın meşakkatli bir ibadet olduğunu kaydeden Erbaş, "Diyanet İşleri olarak vatandaşlarımızın en güzel şekilde hac ibadetini yerine getirmek için azami gayret gösteriyoruz. İrşat, sağlık, servis başta olmak üzere birçok alanda büyük çalışma yürütüyoruz. Hac ibadetini bir irşat fırsatına dönüştürmek istiyoruz. İrşat ekibinde 71 kişilik özel akademik hocamız var, 418 kadın irşat görevlimiz, 392 kafile başkanımız, bin 840 din görevlisi hocamız ile irşat faaliyeti yürütüyoruz. Yapılan yayınlar ve üretilen içeriklerle irşat hizmetlerimizi daha güçlü ve kalıcı hale getiriyoruz. Bu sene 84 bin 942 vatandaşımız hac ibadeti için kutsal topraklara geldi. Yüzde 51.5'i kadınlarımızdan, 48.5'i erkeklerimizden oluşmaktadır. Hacı adaylarımızın büyük çoğunluğu Mekke'ye intikal ettiler. Bu sene hacca gelen vatandaşlarımızın yaş ortalaması 60'dır. Şu ana kadar hac için kutsal topraklarda bulunan 8 vatandaşımız vefat etti. Arafat için hazırlıklar tamamlandı. Çadırlarımız klima ve halıları ile donanımlı şekilde inşa ediyoruz. Rahmanın misafirlerinin Arafat vakfesini sıkıntısız bir şekilde yapabilmesi için her türlü gayreti gösteriyoruz. Kısa süreli de kalsak Arafat'a bir hastane kuruyoruz. Doktorlarımız hastalarımızın başında Arafat'a çıkartıyoruz. Yürüyemeyecek hacılarımızın intikallerini başında doktorlar ile araçlarla sağlıyoruz. Suudi Arabistan Hac Bakanlığı ile de iyi bir işbirliğimiz var. Hacılara yönelik hizmetleri için onlara da teşekkür ediyoruz. Kolay değil 2 milyon hacıyı bir gün içerisinde Arafat'a çıkarmak, oradan indirmek. Tavafda, sayda tedbirler almak, organizasyon gerçekleştirmek gerçekten kolay değil. Geçen sene hac bittikten sonra bu yılın şartlarını ihtiva eden yazılar gönderdiler. Hac Umre Kurulu üyeleri toplantılar yaptık. Vatandaşlarımızı hac vizesi olmadan gelmemeleri konusunda ikazlarımızı yaptık. Bugün gerçekten Suudi Arabistan sıkı tedbirler aldı. Bunun neticeleri de güzel oldu" diye konuştu.
Bütün tedbirlere rağmen kaçak olarak gelen Türk vatandaşları var ise onlar için de büyük sıkıntılar doğuracak tedbirler olduğunu hatırlatan Erbaş, genel olarak bakıldığında bu tür tedbirlerin hac organizasyonunun kolaylaşmasına vesile olduğunu belirtti. Bu sıkı tedbirleri hac organizasyonunu bozacak hareketlere karşı bir tedbir olarak gördüklerini ifade eden Erbaş, bu kontroller ile birçok sıkıntıdan bu yıl ortadan kalktığını bildirdi.
Geçen sene 62 olan yaş ortalamasının bu sene 60 inmesinin sevindirici olduğuna dikkat çeken Erbaş, "Gençlerin ilgisi her geçen yıl artıyor. Gençler artık erken yaşlarda kayıt yaptırmaya başladılar. O zaman da genç yaşta çıkıyor. Gençlerimizin hac ibadetine olan ilgisinin artması sevindiricidir. Bu sene Arafat öncesinde bugün itibarıyla 1'i trafik kazası neticesi olmak üzere 8 hacı adayımız vefat etti" dedi.
Suudi Arabistan'da 2030 Kabe Genişletme Programı olduğunu hatırlatan Ali Erbaş, "Rahmanın misafirlerini rahat ettirmek için Kabe'nin etrafını genişletiyorlar. Yapılan çalışmalar yakın zamanda bittiğinde ülkelere uygulanan binde 1 kotasının yükseleceğini tahmin ediyoruz. Böylece daha fazla hacı adayımızı her yıl getirebileceğiz. Bunun çok yakın zamanda olmasını ümid ediyoruz. Geçen yıl Türkiye olarak dünya birinciliği ödülümüzü en disiplinli, en organize hac yapan ülke olarak aldık. Bu sene de inşallah en iyi organizasyon ödülünü almak için gayret gösteriyoruz. Bu mükafat, Suudi yetkililerin denetlemeleri neticesinde kararlaştırılıyor" diye konuştu.
Bu sene Arafat'a 50 derece sıcaklık ve çarpıcı bir güneş olacağını ifade eden Prof. Dr. Mehmet Rıdvan Yalçın da, "Hacı adaylarımızın Arafat vakfesini çadırlarında ibadet ile geçirmelerini, özellikle sabah 10 ile 16 arası çadırlarından çıkmamalarını hatırlatıyoruz. Özellikle yaşlı hacı adaylarımızın çok kısa bir süre bile olsa güneş altında kalması hastanelik olmalarına yol açıyor" dedi. Bu sene bütün hacıların güneşten korunmak için şemsiye kullanmaları da tavsiye edildi.
Türkiye hac sırası bekleyen en kalabalık ülkelerin başında yer alıyor. Ancak uyguladığı her yıl artan oranlı kura çekimi ile de dünyaya örnek oluyor. Bu sene hacca gelenlerin yüzde 87'si 2013 yılından önce kayıt yaptıranlardan oluşuyor. 2024 yılında başvuranlardan ise sadece 1 kişi 2025'te hacca gelebilme imkanı buldu. Malezya'nın uyguladığı ilk önce başvuran sıraya girer mantığı ile organizasyon yapılması halinde müracaat eden yeni akil baliğ olmuş bir gence 132 yaşında hacca gidebileceğine dair yazı verildiği görüldü. Türkiye'den diğer ülkelerin yıl geçtikçe kuraya katılma sayısının arttırılması uygulamasını almak için bilgi aldıkları öğrenildi. Bu sene hacca gelenlerin genellikle 13 ile 15 yıl arasında bekleyenlerden olduğu bildirildi.
İrfan Altıkardeş - Muhammed Akif Arvas
