Kene tutunmasıyla bulaşan Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığı yaz aylarının gelmesiyle yeniden gündeme gelmeye başladı. Özellikle Sivas ili ve çevresinde görülen vakalar ölümle sonuçlanırken hastalık hakkında merak edilenleri İstanbul Aydın Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Özer Akgül anlattı.
‘Hastalık ilk kez 2003 yılında görüldü’
KKKA hastalığının İç Anadolu Bölgesi’nde yaygın olarak görüldüğünü belirten Akgül, “Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), keneler vektörlüğünde taşınan Crimean-Congohaemorrhagicfever virüsünün neden olduğu infeksiyon hastalığıdır. Hayvanlardan insanlara bulaşan bu hastalıkta ateş, halsizlik, iştahsızlık, kas ağrısı, baş ağrısı, bulantı, kusma, ishal gibi spesifik olmayan belirtiler ile ağır vakalarda kanama gibi bulgular görülerek ölümler oluşabilmektedir. Ülkemizde ilk kez Tokat ve çevresinde görülen bu hastalığın kesin tanısı ilk olarak 2003 yılında konmuştur” ifadelerini kullandı.
‘Kene tutunmasında dikkatli olunmalı’
Kene tutunmasında yapılması gerekenleri anlatan Özer Akgül, “KKKA’nın esas bulaştırıcısı Hyalommamarginatum adı verilen ve ülkemizde de bulunan bir kene türüdür. Hastalığın en sık görülen bulaş yolu bu virüsü taşıyan kenenin insanlara tutunmasıdır. Bununla birlikte virüsü taşıyan kene ile temas veya hasta hayvan/kişilerin kan, doku, vücut sıvıları ile korunmasız olarak temas sonucunda nadir de olsa bulaşma görülebilmektedir. Vücutta tutunmuş keneyi mümkün olan en kısa sürede ve keneye zarar vermeden çıkartmak bu virüsün bulaşmasını engelleyen en önemli yöntemlerdendir. Bunun için vücuda tutunan keneye çıplak elle dokunmadan; eldiven, bez ya da poşet ile çıkartmak ardından bölgeyi tentürdiyot, alkol gibi antiseptiklerle temizlemek gerekmektedir. Kene çıkartma işlemi yapılamıyorsa vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna gidilmelidir” şeklinde konuştu.
‘Türkiye’de KKKA ölüm oranı yüzde 5’
Hastalığa karşı etkin bir aşının henüz geliştirilemediğini söyleyen Akgül, “Ne yazık ki hastalığa karşı koruyan etkin bir aşı ve tedavisinde kullanılan bir ilaç bulunmamaktadır. KKKA olduğu belirlenen kişilerin tedavi temelini destekleyici tedaviler oluşturmaktadır. Ülkemiz yıllık KKKA olgu sayısının en fazla olduğu ülke konumundadır. T. C. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, ülkemizde 2002 ile 2017 yılları arasında 10.562 KKKA olgusu görülmüş 501 kişi bu hastalık nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Ülkemizde KKKA ölüm oranı ise yaklaşık \%5 olarak hesaplanmıştır” dedi.
‘Aşı çalışmaları devam ediyor’
Hastalığın durdurulması için aşı geliştirme çalışmalarının devam ettiğini belirten Dr. Özer Akgül, “Özellikle yaz aylarında kenelerin canlanması ile yüksek olgu sayıları görülmekte ve ölümlere neden olan bu virüse karşı etkin ve güvenilir bir aşı henüz üretilememiştir. Her ne kadar Bulgaristan ve Rusya gibi Doğu Avrupa ülkelerinde KKKA’ya karşı ölü bir aşı geliştirilmiş ve kullanılmış olsa da, şu anda insan kullanımı için yaygın olarak kullanılan güvenli ve etkili bir aşı yoktur. 2017 yılında içerisinde Türkiye’den araştırmacıların da bulunduğu İsveç merkezli KKKA aşı projesi bu konuda çalışmalarını sürdürmektedir. Ülkemizde KKKA ile mücadele için yerli aşı çalışmaları da devam etmektedir” diyerek sözlerini tamamladı.
