Ramazan ayında oruç tutarken kişinin aç kalmasından kaynaklı asabi ve stresli olması sebebiyle zor günler geçirebiliyor. Diyetisyen Nurdan Balakçı, iftar ve sahurda yenilen yemeklerle stresin azalabileceğini açıkladı. Dyt Balakçı, Ramazan ayında oruç tutmanın manevi huzuru hiçbir şeyle kıyaslanmadığını ancak yaklaşık 16-17 saat bir şey yemeden, su bile içmeden geçirilen saatler hem vücudu hem de zihni yorgun ve halsiz bıraktığının altını çizerek, "Hepimizin bir rutini var. Ya da yaşantımızın sürüp gittiği bir takım ‘normal koşullar’ var. Ramazan ayında bu normal koşullarda bir değişiklik yaşamaya başlıyoruz. Öğün sayısı düşüyor, aç ve susuz kalıyoruz, yemek-içmek normal değil yasak hale geliyor ve vücudumuz da, bir şeyler ters gidiyor diye tepki vermeye başlıyor. Bu tepki de kendini en çok sinirlilik, sabırsızlık ve stres olarak ifade ediyor. Normal şartlarda vücut stresle karşılaştığı zaman kortizol salgılayarak bu durumu alt eder. Kortizol ise yeme isteğini artırır. Ramazan’da stres var, kortizol salgılanıyor ama yiyemiyorsunuz! İşte bu kısır döngü yüzünden oruç tutarken açlıktan çok stresle başa çıkmanız gerekir" dedi.
"Açlığımızı anında gideremediğimiz için psikolojik ve duygusal tepkilerimiz yoğunlaşıyor"
Bu stresin başka nedenleri de olabileceğini kaydeden Diyetisyen Balakçı, "Kan şekeri dengemiz bozuluyor. Enerji seviyemiz düşüyor. Açlığımızı anında gideremediğimiz için psikolojik ve duygusal tepkilerimiz yoğunlaşıyor. Bir yandan oruç tuttuğumuz için huzurluyuz ama bir yandan da sabırsızlanıyoruz. Bu iki duygunun gel-gitleri bile stres için yeterli hale geliyor". ifadelerini kullandı.
Dyt Nurdan Balakçı, stresi yanlış yiyeceklerle bertaraf etmek en büyük hata olduğunu vurgulayarak, "Genellikle stres altında olduğumuz zaman bu yiyeceklere yöneliyoruz. Oysa her eve giren pek çok gıda maddesiyle stres seviyemizi düşürmek kolay. Örneğin hindi eti bir amino asit olan triptofan içerir ve bu da serotonin üretimini yükseltir. Aynı şekilde ıspanak da magnezyum kaynağıdır. Magnezyum ise sakin olmanıza yardımcıdır çünkü lif zengini olduğu için enerji seviyenizi yükseltir. Ramazanda kıvırcık salatası yerine ıspanak salatası yapın derim Somon, Omega 3 zengini bir balıktır ve esansiyel yağ asitleri bakımından zengindir. Hem serotonin seviyesini yükseltir hem de stres hormonları devreye girdiğinde beynin sakin kalmasını sağlar. Kan akışını da düzenlediği için yüksek tansiyona iyi gelir, bu da beyne kan hücum etmesini önler. Yulaf ezmesi ve havuç da lif, karbonhidrat, vitamin ve mineral zengini olduğu için hem serotonin üretimini artırır hem de içerdikleri şekerle oruçlu olduğunuz sürede bir de şeker açlığı çekip strese girmenizi önler" şeklinde konuştu.
Diyetisyen Nurdan Balakçı, Ramazan ayında stresten uzak tutacak içecekleri, atıştırmalıkları ve meyveleri de şöyle sıraladı:
"İçecekler: Papatya çayı ve yeşil çaydan vazgeçmeyin. Özellikle sahurda papatya çayı içmekle hem günün geriliminden kurtulursunuz hem de rahat bir uyku çekersiniz. Yapılan son araştırmalar papatya çayının anksiyete bozukluğuna iyi geldiğini de kanıtlamışken denemeye değer. İkinci önerim ise yeşil çay. Çünkü yeşil çay beyin yorgunluğuna iyi geldiği gibi zihinsel kapasitenizi de artırıyor. Bu da sağlıklı düşünme sebebi.
Atıştırmalıklar: Fındık, fıstık ve ceviz hem iftarda hem de sahurda elinizin altında olsun. Çünkü bu yemişlerdeki Omega 3 ve Omega 6 stresi uzaklaştırıp beyni dinlendiren etkiye sahip. Aynı şekilde ay çekirdeği ve kaju da serotonin seviyesini yükseltiyor. Kaju içerdiği çinko ile anksiyete ve depresyona karşı da etkili bir yemiş. Yalnız bütün bu yemişlerin tuzsuz olanlarını tercih edeceksiniz. Çikolata da iyi bir seçenek. Zaten söylemeye gerek yok; çikolatanın ruh halimiz üzerinde son derece olumlu etkileri var. Ama bitter olanı tercih edin çünkü içerdiği polifenoller ve flavanoller tansiyonu dengelediği gibi daha sakin olmanızı da sağlıyor.
Meyveler: Portakal, mandalina, greyfurt, turunç, limon Bu meyvelerin tamamı C vitamini içerir ve bu da stres seviyenizi düşürür. C vitamini aynı zamanda bağışıklık sisteminizi güçlendiren benzersiz bir antioksidandır. Avokado, glutatyon zenginidir ve bu madde oksidatif hasara neden olan bazı yağların bağırsaklardan emilmesini önler. Diğer meyvelerden daha fazla lutein, beta-karoten, E vitamini ve folat içerir. Bütün bunlar da vücudun strese karşı direncini artırır. Sadece dörtte biri bile vücudun ihtiyacı olan B vitaminiyle doludur ve bu da stresle savaşır. Yaban mersininde antosiyanin bulunur ve bu da yaban mersinini, doğada en yüksek seviyede antioksidan içeren meyve yapar. Zihinle ilgili her türlü sorunda derde devadır. Çilek, ahududu ve böğürtlen de stresle mücadelede son derece etkilidir ve tümü de C vitamini zenginidir".
