1973 yılından bu yana Avrupa Birliği (AB) üyesi olan İngiltere’de 23 Haziran günü yapılacak referandum (Brexit), birlik ile ülke arasındaki geleceği belirleyecek. Ekonomik faktörler, güvenlik ve özellikle son zamanlarda artan göç dalgası ülkeyi bu referanduma götüren nedenler olarak gösterilirken, İngiltere’de halk ve yöneticiler AB konusunda ikiye bölünmüş durumda.
‘’İNGİLTERE’NİN AB’DEN AYRILMASI BİRLİKTEN ÇIKILMASINI SAVUNANLARA CESARET VERİR’’
İngiltere’nin AB’den ayrılması durumunda ortaya çıkabilecek tabloyu İhlas Haber Ajansı (İHA)’ya yorumlayan İstanbul Kemerburgaz Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Çağrı Erhan, ‘’İngiltere AB içinde önemli bir ülke. Referandum sonucunda AB’den çıkarsa bu durumun halkın oylarıyla gerçekleşmiş olması AB içinde birlikten çıkılmasını savunan başka siyasal patilere de cesaret verir. Bugün bakıyoruz İspanya’da, İtalya’da, Yunanistan’da hatta, son dönemde birliğe dahil olan Polonya, Çek Cumhuriyeti gibi ülkelerde AB’den çıkılmasını savunan bir takım siyasal partiler var’’ diye konuştu.
AB İÇİNDEKİ ÜLKELERDE AYRILIKÇI AKIMLARIN YÜKSELME İHTİMALİ
İngiltere’nin AB’den ayrılması halinde bunun tarihte bir ilk olacağını belirten Prof. Dr. Erhan, ‘’Bu durum gerçekleşirse arkası gelebilir ve AB sadece Alman-Fransız ekseninde, onların yanındaki 7-8 ülkenin olduğu bir birliğe dönüşebilir şeklinde görüşler var. Öncelikle bunun olması için İngiltere’dekine benzer bir AB algısının bu ülkelerde de daha sağlam hale gelmesi lazım. Ama şu da bir gerçek, eğer İngiltere AB’den çıkarsa AB üyesi ülkelerdeki ayrılıkçı akımlarda da yükseliş söz konusu olabilir (Örnek, İspanya’da Katalonya, Belçika’da Valonlar-Flamanlar). Çünkü AB’nin çatırdaması bu küçük parçaların AB içerisinde bağımsız olarak yer alma hedefini güçlendirebilir’’ diyerek sözlerini sürdürdü.
AYRILIKÇI AKIMLAR BÜYÜK BRİTANYA’YI DA ETKİLER Mİ?
Britanya’nın bu şekilde hareket etmesinin kendi içinde yer alan gruplarda da ayrılık fikrini körükleyebileceğini ifade eden Prof. Dr. Erhan, ‘’Bu referandum İskoç milliyetçiliğini gün yüzüne çıkarabilir. Daha geçen sene İskoçya Britanya’dan ayrılmak için bir referandum yapmıştı ve halkın verdiği oylar sonucunda çok küçük bir farkla İngiltere içinde kalmıştı. Bunlar yeniden alevlenebilir. Yani AB çatısının çökmesi İngiltere veya İspanya gibi ülkelerde bir takım ayrılıkçı hareketleri de körükleyebilir’’ dedi.
AYRILIK KARARININ İNGİLTERE VE AB EKONOMİLERİNE ETKİSİ
İngilteresiz bir AB’nin ekonomik açıdan ciddi sorunlar yaşayacağını vurgulayan Prof. Dr. Erhan, İngiltere euro bölgesinde yer almasa bile euronun değerinin İngiliz ekonomisinin gücüne bağlı olarak da değişiklik gösterebildiğini söyledi. İngiltere’nin AB’den çıkışının olumsuz sonuçlar getirebileceğini söyleyenlerin olduğunu da ifade eden Prof. Dr. Erhan, ‘’Örneğin İngiltere Maliye Bakanı George Osborne, AB’den çıkışın ekonomiyi zannedilenden daha olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Hükümet aslında burada bir gözdağı veriyor çünkü AB’den çıkışı çok istemiyor. Birliğin avantajlarının daha fazla olduğunu ifade ediyor. Ama bunlar yakın vadede referandumun ardından olabilecek senaryolar, şu anda durum tam bir bıçak sırtı halini almış durumda’’ diye konuştu.
‘’İNGİLTERE TÜRKİYE’Yİ AB’DE İSTEMEDİĞİNİ AÇIKCA BELLİ ETTİ’’
Bu konuyla hiç ilgisi olmamasına rağmen Türkiye’nin AB’ye üyelik sürecinin de birlikten çıkılmasını savunanların gerekçelerinden biri haline geldiğine dikkat çeken Prof. Dr. Erhan, ‘’ Daha da enteresanı AB’den çıkılmasını isteyenler böyle bir kampanya yürüttüğü için AB’de kalınmasından yana olanlar da Türkiye’yi kendi kampanyalarında kullandılar. Bizzat İngiltere Başbakanı David Cameron ‘Biz AB’de kalalım zaten Türkiye 3 bin yılına kadar AB’ye giremez’ şeklinde bir söylemde bulundu. Bakıldığında İngiltere AB konusunda hep bizim güvenli bir müttefikimiz olarak gözüküyordu. İngiliz hükümetleri hiçbir zaman bu konuda Türkiye’ye karşı olduklarını söylememişlerdi tam tersine her seferinde Türkiye’nin AB sürecini desteklediklerini belirtmişlerdi. Ama bu referandum gösterdi ki sonuç ne olursa olsun İngiliz hükümeti de dahil olmak üzere İngiltere’de kimse Türkiye’yi AB’de de istemiyormuş. Bugüne kadar da bize hep farklı ifadeler kullanmışlar. Başbakan Cameron bu ifadeyi düzeltmediği sürece bizim açımızdan referandumun sonucu bundan ibaret olacak’’ diyerek konuşmasını noktaladı.
MERVE DUNDAR - UĞUR GÜLBOY
