Su Politikaları Derneği, beklenen İstanbul depremi üzerine yaptıkları incelemeler sonucunda yaşanmasını beklediği su sorunu ile ilgili açıklama yaptı. Deprem sonrasında yapılan çalışmalardan elde edilen sonuçlar su ve kanalizasyon altyapısında çok sayıda ve büyük hasarların beklendiğini kaydeden dernek, "İstanbul’da büyüklüğü 7.0'yi aşan depremlerde özellikle Avrupa yakasında Marmara Denizi kıyısındaki ve yakınındaki ilçelerin su ve kanalizasyon şebekesi daha fazla hasara uğrayacaktır. Bu ilçelerden Büyükçekmece, Avcılar, Beylikdüzü Esenyurt, Bayrampaşa, Zeytinburnu ve Fatih’in içme suyu dağıtım hatları depremde beklenen en yüksek sismik yer hızı bölgesinde kalmaktadır. Bu nedenle bu bölgede hasarın büyük olacağı tahmin edilmektedir. Ayrıca bu bölgede hasara uğrayan şebekenin rehabilitasyonu da daha uzun zaman alacaktır" ifadeleri kullanıldı.
Büyükçekmece Barajı ve arıtma tesisi deprem sonrası için çok önemli
Bu bölgedeki Küçükçekmece Gölü çevresi, Büyükçekmece Barajı gövdesi ve Büyükçekmece İçme Suyu Arıtma Tesisi de depremden daha çok hasar görebilecek su temin edilen yapılar arasında bulunduğunun altını çizen dernek, "Halen günde 400 bin metreküplük arıtma kapasitesi ile İstanbul’un en büyük üçüncü içme suyu arıtma tesisi olan Büyükçekmece İçme Suyu Arıtma Tesisi’nin hasara uğraması durumunda özellikle bu bölgeye ve çevresine arıtılmış içme suyu temininde uzun bir dönem sıkıntı yaşanabilecektir. Bu nedenle bu tesisin güçlendirilmesi ve/veya aynı alanda yedek tesislerin depreme çok dayanıklı olarak inşa edilip hazır tutulması uygun olacaktır. İBB, valilik ve diğer kurumlar tarafından İstanbul’da beklenen depremi çeşitli açılardan ele alan birçok değerli ve kapsamlı projeler yürütülmüş ve raporlar yayınlanmıştır. Bu çalışmalar ve raporlar ilgili kesimlerde oluşturulması gereken farkındalık ve alınması gerekli önlemler açısından çok önemli bir altyapı teşkil etmiştir" denildi.
Su Politikaları Derneği, konuyla alakalı önerilerini şöyle sıraladı:
"İBB’nin 2018 yılında ihale ettiği ve hazırlığı süren İstanbul İçme suyu ve Kanalizasyon Master Planı çalışmaları öncelikle depremden daha fazla etkilenecek olan ilçelere yönlendirilmelidir. Bu ilçelerde hızla pilot bölgelerin tespit edilmesi ve depreme hazırlık önerileri ile yol haritasını da içeren bir ara rapor olarak sunulması,
2014 yılında İstanbul’da 8 ilçe 50 pilot mahalledeki 8 bin hanede gerçekleştirilen 'Afet Odaklı Sosyal Hasar görebilirlik Analizi Projesi' pilot çalışması ile bazı veriler elde edilmişti. 'Afet Risk Yönetimi için Megaşehir Gösterge Sistemi' isimli MegaİST kapsamında gerçekleşen bu pilot çalışmadan elde edilen sonuçlarla 2017 yılında İstanbul genelinde tüm mahallelerde 50 bin hanede ankete dayalı veri toplanması planlanmıştı. Tüm İstanbul’un Sosyal Hasar Görebilirlik Seviyesini ortaya çıkaracak olan bu çalışmanın bir an önce tamamlanması ve İstanbul’un afete karşı toplumsal başedebilirlik düzeyini arttırmaya yönelik çalışmalara başlanması,
İstanbul’da ikamet eden başta inşaat mühendisleri olmak üzere tüm mühendis ve mimarlara ve diğer meslek mensuplarına meslek odalarının İstanbul şubelerinin koordinasyonunda deprem hazırlıkları için gönüllülük teklifi götürülmesi,
Eğitimlerde ve deprem tatbikatlarında su temini, hijyen ve çevre sağlığı konularının programa alınması, DSİ ve İSKİ’nin bu konuda eğitici rol üstlenmesi
İstanbul’da depremde görev alabilecek STK’larının kayıt altına alınması ve deprem bölgesi dışından yardım için gelecek olan STK’lara şimdiden çağrı çıkartılması, gönüllü olanların uzmanlık alanlarına göre yetki görev ve sorumluluklarının tespiti ,bu işlerin koordinasyonu için yetkili bir birim oluşturulması,
İstanbul genelinde İSKİ’nin envanterindeki yaklaşık 140 kuyunun dışındaki tüm yeraltı suyu kuyularının kayıt altına alınarak sürekli su analizleri yapılması ve depremde kullanılabilme imkanının araştırılması. Bu kuyulardan toplanma merkezlerine yakın olanların sürekli kontrol edilerek işletmeye alınabilmesi için jeneratör pompa, hidrant ve pratik su analizi cihazları gibi ekipmanların bu merkezlerde hazır bulundurulması. Halkın deprem sonrasında yeraltı suyunu, yetkililerce analizi yapılmadan, kullanmaması için bilinçlendirilmesi. Bu konuda başvurulacak yetkililerin duyurulması,
Deprem sonrası yangınların söndürülmesinde deniz suyundan yararlanılması için gerekli görülen yerlerde altyapının oluşturulması,
İBB web sayfasında Genel Afet Hazırlıkları kapsamında su temini ile ilgili çalışmalarda yer alan “belirlenen geçici iskan bölgelerine su ve kanal altyapı tesisatı yapılmış ve afet anında kurulacak çadır kentlerde kullanılmak üzere gerekli malzemeler temin edilmiştir” açıklamasındaki su ve kanal altyapı tesisatı yapılmış geçici iskan bölgelerinin ve su ve kanal altyapı tesisatının periyodik olarak kontrol edilmesi,
Toplanma bölgelerinin ilave su ihtiyacını karşılayabilmek üzere uygun bölge ve kotlarda depreme dayanıklı su depoları ve dağıtım merkezleri inşa ederek bu merkezlerden toplanma bölgelerine veya yeni tespit edilecek olan uygun alanlara depreme dayanıklı su iletim hatlarının çekilmesi,
Büyükçekmece Barajı’nın ve baraj gölü kıyısındaki içme suyu arıtma tesisinin depreme dayanıklılık analizlerinin tekrar yapılması, ihtiyaç duyuluyorsa bu tesisin en olumsuz senaryoya göre depreme dayanıklı duruma getirilmesi. Tesisin deprem sonrasındaki ani tehlike işletme planlarının hazırlanması ve uygulanacak talimatların tatbikatlarla pekiştirilmesi,
Büyükçekmece Gölü çevresinde yüksek kotlara depreme dayanıklı su depolama ve dağıtım merkezleri ve arıtma tesisinde arıtılacak olan içme suyunun bu depolara basılması ve dağıtımı için su şebekesi yapılması,
Afet sonrasında düşen yağmurun hızlı bir şekilde toplanıp kullanılmasını sağlamak üzere uygun yerlerde pratik sarnıç uygulamaları için hazırlık yapılması,
Ülkemizde tesis edilen sığınmacı kamplarında su temini ve hijyen uygulamaları konusunda deneyime sahip ekiplerin deprem sonrasında hizmet verebilmesi için koordinasyon içinde tutulması uygun olacaktır.
Bu kapsamda deprem sonrası acil su temini ve sanitasyon hizmetleri için bir eylem planının hazırlanmasının da gerekli ve yararlı olacağını düşünüyoruz".
