Türk Veteriner Hekimler Birliği Merkez Konseyi (TVHB) tarafından yapılan açıklamada Türkiye’de giderek artan hayvana şiddet olayları nedeniyle toplumun geniş bir kesiminde, Hayvan Hakları Yasası’nın artık bir an önce çıkarılarak suçluların hak ettikleri en ağır cezayı almaları yönünde bir kanaat oluştuğu belirtildi. TVHB tarafından gelişmiş ülkeler ve UNESCO tarafından oluşturulan ve Türkiye’nin de imzaladığı “Dünya Hayvan Hakları Evrensel Beyannamesi”nin hayvanların refahıyla ilgili ciddi önlemlerin alınmasını üye ülkelere yüklerken hayvanların refahı ile insan refahını ve diğer hayvanların refahını da dengeleyen bir yaklaşım sergilediği vurgulandı.
TVHB, mecliste gündeme getirileceği ifade edilen Hayvan Hakları Yasasından beklentilerini aktararak şunları kaydetti:
“5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanununda yapılması düşünülen değişiklikler ilgili tüm paydaşların katılımıyla ve bilimsel bir çerçevede ele alınmadır. Her şeyden önce hayvanların mevcut yasada ‘mal ve eşya’ olarak görülen tanımları ‘can’ olarak değiştirilmelidir. Sahipli veya sahipsiz hayvanlara kasten kötü muamelede bulunan kişiler 2 yıldan az olmamak üzere hapis cezası ile cezalandırılmaları ve suçun sabıka sicillerine işlenmesi sağlanmalıdır. Yasa ile yeterli bir bütçe kaynağı için Hayvan Refahı Fonu oluşturulmalıdır. Bunun için emlak vergisinde ek vergi, ev ve süs hayvanları sahiplerinden sevgi vergisi, şans oyunlarının gelirlerinden hayvan refahına pay aktarılmalıdır. Kesilen para cezaları fona aktarılmalı, hayvancılık sektöründen para kazananlardan (mama, aşı, ilaç, pet shop malzemeleri üreticisi, yarış atı sektörü vs.) maddi ve ayni katkılarda bulunması için yasal zorunluluk getirilmelidir.”
TVHB tarafından mevcut durumda yönetsel seviyede bir çift başlılığın mevcut olduğu, bu yasa ile çok başlılığı engellemek için Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde Veteriner Otoritesi ya da Veteriner İşleri Genel Müdürlüğü kurulmalı ve bünyesinde Hayvan Refahı Daire Başkanlığı, altında da Çiftlik Hayvanlarının Refahı, Sahipsiz Hayvanlar, Av ve Yaban Hayatı ile Hayvanat Bahçelerinde Refah, Deney Hayvanları ve Su Hayvanları Refahı gibi şube müdürlükleri oluşturulması gerektiği vurgulandı.
TVHB tarafından TBMM’de gündeme getirilmesi beklenen Hayvan Hakları Yasası’na dair beklentiler üzerine yapılan açıklamada şunlar kaydedildi:
“Büyükşehir statüsündeki illerdeki Belediyelerde Veteriner İşleri Daire Başkanlığı diğer il ve ilçelerde ise Veteriner İşleri Müdürlükleri oluşturularak buralarda yeterli Veteriner Hekim ve yardımcı personel istihdamı sağlayacak düzenlemeler bulunmalıdır. Denetime bağlı eksiklikleri gidermek için ilgili bakanlık bünyesinde veteriner hekimlerden oluşan, hayvan hakları ihlalleri konusunda, denetleyen ve karar veren Hayvan Hakları Müfettişliği oluşturulmalıdır. Ayrıca olayın asayiş yönü için Emniyet veya jandarma teşkilatı içinden ve hayvan hakları kanunu ve ilgili mevzuat konusunda eğitim almış personelden oluşturulan Hayvan Refahı Polisi kadroları oluşturulmalıdır. Sahipsiz hayvanı rehabilitasyonu yapan merkezler günün şartlarına ve ihtiyaca uygun donanım, personel ve fiziki şartlara kavuşturulmalıdır. Kamunun yükünü azaltılmak için kısırlaştırma, aşılama ve kayıt-kimliklendirme işlemlerinde serbest veteriner hekim kliniklerinden faydalanılmasını sağlayacak maddeler yasa kapsamına alınmalı ve sahipsiz hayvanların bakım ve tedavisi işlemleri için hizmet satın alınarak can dostlarımızın tedavi hakkı kesintisiz sağlanmalıdır.”
Sokakta yaralı bulunan sahipsiz hayvanların bakım ve tedavisi için yine Türk Veteriner Hekimler Birliği ile yapılacak bir iş birliği içerisinde üyeleri olan serbest veteriner hekim kliniklerinden tedavi hizmeti satın alınarak can dostların tedavi hakkı kesintisiz sağlanması gerektiğini vurgulayan TVHB tarafından, "Kanunun 'Trafik kazaları' başlıklı maddesine 'Hayvanların tedavi edilmesini sağlamak' cümlesinin eklenmesi gerekmektedir. Konu hakkında çalışan Veteriner Hekimlerin, halk sağlığı ve hayvan refahı gerekçesi ile verdiği kararlar sorgulanmadan uygulanmalı, bunu engellemeye yönelik çabalar bertaraf edilmelidir. Hayvan sahiplenecek kişilere hayvan sağlığı, çevre sağlığı ve mevzuat hakkında eğitim verilmeli ve hayvan sahiplenme ehliyeti olmayan insanların, hayvan sahiplenmesi engellenmelidir. Hayvanları koruma konularında toplumda farkındalık ve bilinç oluşturulması ve bu yönde başta kamu spotları olmak üzere TV kanallarında farklı görsellere yer verilmelidir” denildi.
Mustafa Cenik
