Birleşmiş Milletler üyesi ülkelerin liderleri BM 80. Genel Kurulu oturumunda konuşma gerçekleştirdi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, konuşmasında BM’nin rolünü sorgulayarak, "Birçok insan, Birleşmiş Milletler’in verdiği sözlerin tutulup tutulmadığını, gerçeklikle uyumlu olup olmadığını ve herhangi bir fayda sağlayıp sağlamadığını soruyor" dedi. Dünyanın farklı bölgelerinde küresel ve yerel çatışmaların yaygınlaştığını, Cenevre Sözleşmelerinin ihlal edildiğini, iklim değişikliğinin kontrol altında olmadığını, biyolojik çeşitliliğin yok olduğunu, küresel ticaretin zor bir dönemden geçtiğini ve gümrük savaşlarının arttığını ifade eden Macron, "80 yıl önce inşa edilen manevi işbirliğini yeniden tesis etmeye her zamankinden daha fazla ihtiyacımız var. Ancak buna rağmen kendimizi izole ediyoruz" eleştirisinde bulundu.
"Çok taraflılığa dönmek için birlikte çalışmamız gerekiyor"
Kolektif çok taraflılığa geri dönüşün sağlanması için uluslararası toplumun birlikte çalışması gerektiğini vurgulayan Macron, "Bazı kişilerin oynadığı karşıt oyun, örgütümüzün kolektif olarak etkili olmasını neredeyse imkânsız hale getiriyor. Bize karşı oynuyorlar. Yeniden o kolektif çok taraflılığa dönmek için birlikte çalışmamız gerekiyor" dedi. Macron, BM’nin kolektif olarak hareket edememesinin örgütün "çağın büyük çatışmalarını çözme kapasitesini azalttığını" ve "küresel sorunlarla yüzleşmesini engellediğini" vurguladı.
Macron’dan "cezasızlığa" karşı harekete geçme çağrısı
Dünya genelinde artan çatışmalara dikkat çekerek insan ihlallerinin önlenmesi gerektiğini ifade eden Macron, "Cezasızlığa karşı Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (ICC) mücadelesini destekleyelim. Uluslararası Adalet Divanı’nın (ICJ) emirlerinin uygulanmasına, kararlarının yerine getirilmesine izin verelim. Hukukun otoritesi, hukukun gücü, ‘güçlü olanın haklı olduğu’ anlayışının egemen olmasını engelleme konusundaki en büyük şansımızdır" diye konuştu.
Macron: "Güvenilir bir barış planını benimsedik"
Dün BM Genel Kurulu’nda yapılan "Filistin Sorununun Barışçıl Çözümü ve İki Devletli Çözümün Uygulanması İçin Yüksek Düzeyli Uluslararası Konferans" başlıklı toplantıda Filistin’i tanıma kararını duyurduklarını hatırlatan Macron, "Gazze'deki savaşı sona erdirmek, İsrail ve Filistin olmak üzere iki devletli çözümü korumak, tüm rehinelerin serbest bırakılmasını sağlamak ve çok sayıda hayatı kurtarmak için güvenilir bir barış planını benimsedik" dedi. Bölgede henüz bunu yapmamış tüm devletlerin İsrail ve Filistin’i karşılıklı olarak tanıması gerektiğini belirten Macron, "İsrail komşularıyla sürekli bir savaş halinde olduğu sürece güvenlik ya da istikrar olmayacaktır" uyarısında bulundu.
"Suriye birlik ve egemenliğini yeniden kazanmalıdır"
Rusya-Ukrayna savaşına da değinen Macron, Ukrayna'nın Rusya'ya karşı direnişine destek olduklarını belirterek, "Rusya'nın saldırganlığı sadece Avrupa'nın sorunu değil, hepimizi rahatsız eden bir sorun. Bu, bizim sorunumuz" dedi. Macron Esad rejimi sonrasında Suriye’de yaşanan gelişmeler konusunda ise "Suriye birlik ve egemenliğini yeniden kazanmalıdır" yorumunu yaptı. Macron, Suriye yönetiminin toplumun tüm bileşenlerine saygı göstermesini sağlamak için çaba gösterdiklerini de sözlerine ekledi.
Polonya Cumhurbaşkanı Nawrocki’den Rusya’ya tepki
Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki ise, Rusya eksenli güvenlik riskine dikkat çekerek yaşanan dönemi "Avrupa ve dünya için bir dönüm noktası" olarak niteledi. Polonya sınırlarını ihlal eden Kremlin yönetimini "yeni bir emperyalist politika benimsemekle" eleştiren Nawrocki, ülkesinin sınırlarını savunmaya hazır olduğunu vurguladı. "Rusya emperyal hırslarından vazgeçmedi" eleştirisinde bulunan Nawrocki, "Bence Rus saldırganlığının temel nedenleri öncelikle ideolojiktir. Rusya, bütün ulusları sömürge mülkü gibi gören emperyal bir vizyona atıfta bulunuyor. Onların bağımsız olma hakkını sürekli inkâr ediyor, yapay yapılar olarak niteliyor ve işgali tarihi bir düzeltme olarak gerekçelendiriyor" şeklinde konuştu.
"Mevcut uluslararası düzen çöküyor"
Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarını BM gibi uluslararası kurumlar için "varoluşsal bir kriz" olarak tanımlayan Nawrocki, "Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sadece 2. Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’daki en ciddi çatışma değil, aynı zamanda bir dönüm noktasıdır. Mevcut uluslararası düzen çöküyor" uyarısında bulundu. Orta Doğu’daki çatışmalara da değinen Nawrocki, İsrail’in meşru müdafaa hakkına saygı duyduklarını, ancak İsrail’in eylemlerinin uluslararası hukuka ve uluslararası insancıl hukuka uygun olması gerektiğini vurguladı.
Lübnan Cumhurbaşkanı Aoun: "Lübnan ve halkı sürekli belirsizlik içinde yaşıyor"
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ise, ülkesinin yaşadığı güvenlik kaygılarına dikkat çekerek, "Bugün huzurunuzda barış, kalkınma ve insan hakları konusunda konuşuyorum. Bazı vatandaşlarım her gün ölümle burun buruna gelirken, ülkemin bazı bölgeleri işgal altındayken, vatanım ve halkım sürekli bir belirsizlik içinde yaşıyor" dedi.
"İsrail’in saldırılarının durdurulmasını talep ediyoruz"
Lübnan’ın egemenliğinin güvence altına alınması gerektiğini vurgulayan Aoun, "Bu, 27 Kasım 2024’teki deklarasyondan beri Lübnan halkının benimsediği iradedir. Bu deklarasyon, Amerika Birleşik Devletleri, Fransa ve bu örgütün desteğiyle kabul edilmiştir" ifadelerini kullandı. İsrail ile varılan ateşkese rağmen Lübnan topraklarına saldırıların sürdüğünü hatırlatan Aoun, "İsrail saldırılarının derhal durdurulmasını, işgalci güçlerin tüm Lübnan topraklarından tamamen çekilmesini talep ediyoruz" diye konuştu. Ayrıca, "Gazze’de yaşanan yıkımın derhal sona erdirilmesi" çağrısında bulunan Aoun, bölgede barış ve istikrar için uluslararası toplumun harekete geçmesi gerektiğini vurguladı.
