SAĞLIK - 17 Nisan 2025 Perşembe 15:33

Uzmanlar, ‘Olağan Dışı Durumlarda Hemofili Hastalarının Yönetimi Uzlaşı Raporu’nu hazırladı

A
A
A
Uzmanlar, ‘Olağan Dışı Durumlarda Hemofili Hastalarının Yönetimi Uzlaşı Raporu’nu hazırladı

17 Nisan Dünya Hemofili Günü, hemofiliyle yaşayan bireylerin karşılaştığı görünmeyen zorlukları görünür kılıyor. Özellikle afet gibi olağan dışı durumlarda tedaviye erişimin kesintiye uğraması, hastalar için geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabiliyor. Tam da bu noktada Türk Hematoloji Derneği öncülüğünde, Novo Nordisk’in koşulsuz desteğiyle hazırlanan "Olağan Dışı Durumlarda Hemofili Hastalarının Yönetimi Uzlaşı Raporu" bu riskleri azaltmak için hasta ve sağlık çalışanlarına yönelik önemli çözüm önerileri sunarak bir yol haritası niteliği taşıyor.



Her yıl 17 Nisan’da kutlanan Dünya Hemofili Günü, bu yıl da hemofiliyle yaşayan bireylerin özellikle afet gibi olağan dışı durumlarda karşılaştıkları görünmez riskleri gündeme taşıyor. Bu doğrultuda, Türk Hematoloji Derneği’nin öncülüğünde ve Novo Nordisk’in desteğiyle hazırlanan ‘Olağan Dışı Durumlarda Hemofili Hastalarının Yönetimi Uzlaşı Raporu’, hemofili ve nadir kanama bozukluklarıyla yaşayan bireylerin tedaviye kesintisiz erişimini sağlamak amacıyla somut çözüm önerileri sunuyor. Rapor, yalnızca tıbbi bir çerçeve değil, aynı zamanda hasta güvenliğini esas alan uygulanabilir bir yol haritası ortaya koyuyor.


Rapor hakkında şu bilgiler paylaşıldı:


Afet anlarında yalnızca binalar değil, tedaviye erişim umudu da riske girebiliyor


Afetler sırasında yalnızca fiziksel yapıların değil, sağlık hizmetlerine erişimin de ciddi şekilde sekteye uğradığı biliniyor. Hemofili gibi düzenli ve kesintisiz tedavi gerektiren hastalıklarda en küçük bir gecikme bile hayati sonuçlara yol açabiliyor. Bu noktada derneğin hazırladığı Uzlaşı Raporu, hasta ve sağlık profesyonellerinin ihtiyaçlarına yanıt verecek bilimsel ve sahaya dayalı çözüm önerileri sunuyor.


Hemofili perspektifinden deprem gerçeği


Çukurova Hemofili Derneği ve IPSOS iş birliğiyle hazırlanan ‘Hemofili Perspektifinden Deprem Gerçeği’ başlıklı rapor, 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından hemofili hastalarının yaşadığı aksaklıkları gözler önüne serdi. Fokus grup görüşmeleriyle elde edilen veriler, hem fiziksel hem de psikolojik etkileri kapsamlı şekilde ortaya koydu ve Uzlaşı Raporu’nun temel dayanaklarından biri haline geldi.


Uzlaşı Raporu, sadece bir belge değil; hemofiliyle yaşayanlar için bir yaşam rehberi


Afet gibi olağan dışı durumlarda hemofiliyle yaşayan bireylerin tedaviye kesintisiz erişimini sağlamak için hazırlanan Uzlaşı Raporu, ‘acil durum kartı’ ile tanıtıcı bileklik/künye kullanımının teşvik edilmesinden evde yeterli faktör ve tıbbi gereç bulundurulmasına, ‘kardeş hasta’ modeliyle destek ağlarının güçlendirilmesine kadar hayati çözümler sunuyor. Raporda, afet anlarında hızlı müdahale için dijital hasta verilerinin toplanması, muhtarların bilgilendirilmesi ve hasta dernekleriyle iş birliği öneriliyor. Ayrıca, uzmanlar arası destek zinciri ve şehirlerarası ‘kardeş hastane’ modeliyle sağlık hizmetlerinde koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor.


Rapora yön veren Çalışma Grubu, hematoloji alanında önemli çalışmalara imza atmış üç değerli ismi bir araya getirdi: Prof. Dr. Ahmet Muzaffer Demir, Prof. Dr. Selin Aytaç Eyüpoğlu ve Prof. Dr. Serap Karaman.


Bilimsel katkıların derinliğini artırmak ve çok boyutlu bir bakış açısı kazandırmak amacıyla oluşturulan Danışma Grubunda ise kıymetli akademisyenler yer aldı: Prof. Dr. Adalet Meral Güneş, Prof. Dr. Ahmet Muzaffer Demir, Prof. Dr. Ayşegül Ünüvar, Prof. Dr. Ali Bülent Antmen, Prof. Dr. Osman Bülent Zülfikar, Prof. Dr. Can Acıpayam, Prof. Dr. Muhlis Cem Ar, Prof. Dr. Hasan Kaya, Prof. Dr. Kaan Kavaklı, Prof. Dr. Selin Aytaç Eyüpoğlu, Prof. Dr. Serap Karaman, Prof. Dr. Vahap Okan.


"Afetlere hazırlık, bir tercihten öte; hayat kurtaran bir zorunluluktur"


Hemofili ve benzeri nadir kanama bozukluklarıyla yaşayan bireylerin kriz anlarında yalnız kalmaması gerektiğini vurgulayan Prof Dr. Ahmet Muzaffer Demir, "Afetlere hazırlık, bir tercihten öte; hayat kurtaran bir zorunluluktur. Türk Hematoloji Derneği olarak, hemofili ve benzeri nadir kanama bozukluklarıyla yaşayan bireylerin afet anlarında çaresiz kalmaması için Uzlaşı Raporu’nu hazırladık. Bu rehberle hedefimiz, afet yaşanmadan önce gerekli hazırlıkların tamamlanmasını ve kriz anlarında güçlü bir sağlık yönetimi zemini oluşturulmasını sağlamak" diye konuştu.


Bir hastanın ilaca ulaşamadığı her dakika, onun için hayati bir risk taşıdığını vurgulayan Çukurova Hemofili Derneği Başkanı Prof. Dr. Ali Bülent Antmen, "6 Şubat depremlerinin ardından hazırladığımız ‘Hemofili Perspektifinden Deprem Gerçeği: 360 Kalitatif Yaklaşım Raporu’ hem hastaların hem de hematologların yaşadığı zorlukları açıkça ortaya koydu. İlaçsız kalınan her dakika bir hasta için hayati risktir. Bu rapor, gelecekte aynı hataların yaşanmaması için bir uyarı niteliğinde hazırlandı" dedi.


Bu önemli çalışmaların yalnızca ulusal ölçekte değil, afet riski taşıyan tüm ülkelerde sağlık sistemlerine stratejik bir yol haritası kazandıracağına inandıklarının altını çizen Novo Nordisk Türkiye Kıdemli Klinik, Medikal ve Ruhsat Direktörü Dr. Ömer Buğra Bahadır, "Şirket olarak hemofili alanındaki sorumluluğumuzu yalnızca tedavi sunmakla sınırlı görmüyor; sürdürülebilir, hasta odaklı ve krizlere dayanıklı sağlık çözümlerine katkı sağlamayı öncelikli görevimiz kabul ediyoruz. Bu raporun, Türkiye başta olmak üzere afet riski taşıyan tüm bölgelerde yol gösterici olacağına inanıyoruz" şeklinde konuştu.


Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Ordu Ordu’da alkollü sürücü park halindeki hafif ticari araca çarptı: 2 yaralı Ordu’nun Ünye ilçesinde alkollü sürücünün neden olduğu kazada 2 kişi yaralandı. Kaza, Fevzi Çakmak Mahallesi Devlet Sahil Yolu Caddesi üzerinde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, Fatsa istikametinden Ünye şehir merkezi yönüne seyir halinde olan Mustafa U. (62) yönetimindeki 52 FM 985 plakalı otomobil, sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu yol kenarında park halinde bulunan ve içerisinde Muharrem K.’nın (24) oturduğu 59 ACC 363 plakalı hafif ticari araca çarptı. Çarpışmanın şiddetiyle savrularak takla atan otomobilde sürücü Mustafa U. (62) aracın içinde sıkıştı. Çevredekilerin 112 Acil Çağrı Merkezi’ne haber vermesi üzerine olay yerine sağlık, polis ve itfaiye ekipleri sevk edildi. İtfaiye ekiplerinin çalışmasıyla araçtan çıkarılan Mustafa U. ile hafif ticari araçta bulunan Muharrem K. (24), sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından Ünye Devlet Hastanesi’ne kaldırılarak tedavi altına alındı. Kaza nedeniyle ulaşım bir süre tali yollardan sağlanırken, Ünye İlçe Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Denetleme Büro Amirliğine bağlı ekipler bölgede güvenlik önlemi aldı. Kazaya karışan otomobilin çekici yardımıyla yoldan kaldırılmasının ardından trafik akışı yeniden normale döndü. Kazada yaralanan araç sürücülerinin sağlık durumlarının iyi olduğu öğrenilirken, otomobil sürücüsü Mustafa U.’nun 0.94 promil alkollü olduğu öğrenildi. Polis kazayla ilgili inceleme başlattı.
Nevşehir Nevşehir’de bir araçtan uzun namlulu silah mermileri çıktı Nevşehir’de polis ekiplerince bir araçta yapılan aramada çok sayıda uzun namlulu silaha ait mermi ile bıçak ele geçirildi. Olay, gece saatlerinde 2000 Evler Mahallesi TOKİ İş Merkezi civarında meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, telefonda tartıştıkları şahıslarla buluşmaya giden iki genç, karşılarında kalabalık bir grup görünce geldikleri araçla olay yerinden kaçtı. Bunun üzerine kalabalık grup, kaçan araca saldırarak zarar verdi. Çevredeki vatandaşların ihbarı üzerine olay yerine polis ekipleri sevk edildi. Şüphelileri yakalamak için geniş çaplı çalışma başlatan ekipler, gençlerin kaçtığı 50 NE 368 plakalı otomobili, 2000 Evler Mahallesi 38. Sokak üzerinde bir apartmanın yanında terk edilmiş halde buldu. Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığı talimatıyla araçta yapılan aramada çok sayıda uzun namlulu silaha ait mermi ile bıçak ele geçirildi. Araç sahibi, otomobilin oğlu ve arkadaşları tarafından gezmek amacıyla alındığını belirterek, araçta bulunan mermilerin geçmiş tarihlerde iş yerine gelen bir müşteriden kaldığını, bir süre dükkânda muhafaza ettikten sonra araca koyduğunu ifade etti. Araçta bulunan bıçaklardan ise haberi olmadığını söyledi. Araçta yapılan adli aramanın ardından araçta bulunan mermi ve bıçaklara el konulurken, şahıslar ifadeleri alınmak üzere polis merkezine götürüldü. Olayla ilgili soruşturma başlatıldı.
İzmir Husumetli olduğu akrabasının boğazını kesip kahvehanenin önüne attı İzmir’in Urla ilçesinde, alacak-verecek meselesi yüzünden husumetli olduğu akrabasının boğazını keserek öldüren zanlı, cansız bedeni otomobille getirip kahvehanenin önüne attı. Zanlının cesedi bıraktıktan sonra çevredekilere, "Polise haber verin, ibreti alem için yaptım" dediği iddia edildi. Olay, Urla ilçe merkezinde bulunan Mermerli Çeşme mevkiinde meydana geldi. İddiaya göre, R.Ş. ile akrabası Gökhan Şimşek (35) arasında alacak verecek meselesi yüzünden husumet bulunuyordu. R.Ş., henüz bilinmeyen bir yerde Şimşek’i otomobil içerisinde boğazını keserek öldürdü. Daha sonra içi kan gölüne dönen otomobille Mermerli Çeşme mevkiine gelen cinayet zanlısı R.Ş., araçtan indirdiği cansız bedeni bir kahvehanenin önüne attı. "İbreti alem için yaptım" Olayı gören çevredeki vatandaşlar büyük bir şok yaşarken, zanlının kalabalığa dönerek, "Polise haber verin, ibreti alem için yaptım" dediği öne sürüldü. Vatandaşların durumu 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirmesi üzerine bölgeye çok sayıda polis ve sağlık ekibi sevk edildi. Adrese gelen sağlık ekiplerince yapılan kontrollerde Gökhan Şimşek’in hayatını kaybettiği belirlendi. Polis ekipleri olay yerinde geniş güvenlik önlemleri alırken, Şimşek’in cenazesi, savcı ve olay yeri inceleme ekiplerinin çalışmasının ardından kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla İzmir Adli Tıp Kurumu morguna kaldırıldı. Cinayet şüphelisi R.Ş. ise polis ekipleri tarafından gözaltına alındı. Olayla ilgili soruşturma başlatıldı.