Pandemi ile birlikte başlayan sıfır araç üretiminin yavaşlaması üzerine otomobil fiyatları da hızla yükseldi. Fırsatçıların da devreye girmesi ile piyasa dengesi bozulan sektör için öneride bulunan Clondle Türkiye CEO’su Kerem Eser, Türkiye Sigortalar Birliğinin yayınladığı kasko değer listesinin baz alınması ve belirlenen rakamın tavan fiyat olarak uygulanması gerektiğini söyledi.
Clondle Türkiye CEO’su Kerem Eser, pandemi ile sıfır araçların tedarik sorunu nedeniyle fiyatları tavan yapan ikinci el arabaların son üç yılda otomotiv sektörünün dengesini sarstığını belirtti. Eser, “İkinci el arabalara ÖTV, KDV, matrah, kur, enflasyon değişkenleri ile tamamen ulaşılamaz hale geldi. 2022 mayıs ve haziran aylarında araba fiyatları ve satışları hızlı bir şekilde yukarı yönde hareket etti. Fakat son 2 aydır satışlar önceki aylara göre yüzde 45 geriledi. Fiyatlarda ise neredeyse düşüş görülmedi. Bunun farklı açılardan açıklamak mümkün; yüksek enflasyon, sıfır araç rakamlarındaki yükselme, kurun yükselmesiyle birlikte matrah rakamlarının düşük kalması yüksek ÖTV oranı." dedi.
Piyasanın yükselmesi en çok ilan sitelerine yaradı
İlan sitelerine doğrulama ve sınırlama getirilmesi gerektiğini vurgulayan Eser, “Otomobil sektöründe fiyatların hızla yükselmesiyle birlikte ilan sitelerinde de satılık araç sayısı yükseliş gösterdi. Son bir yılın ilan sayılarına bakıldığında yüzde 40 oranında artış var. Bu sitelerinin birim ücretleri geçtiğimiz yıllarda 100 TL seviyelerindeyken bu yılın aynı ayında 600 TL seviyelerine çıktı. Geçtiğimiz yıllarda araba fiyatına göre ilan ücreti belirlemezlerken, 2022 yılı itibariyle araba satış rakamı üzerinden ücretlendirmeye gittiler. Piyasanın bu kadar yükselmesine en çok bu sektör sevindi.” diye konuştu.
İlan sitelerinde her sorunun karşılığı yok
Eser, ilan sitelerindeki ikinci el araba fiyatlarının artışını şöyle değerlendirdi: “Türkiye pazarına ilk defa giren bir arabayı ele alalım. Bu arabanın fatura değeri 2 milyon TL olsun. Şöyle düşünelim; herhangi bir kişinin bir cep telefonu ve 3 tane fotoğrafı var. Hemen bir kullanıcı oluşturup 3 milyon liralık bir ilan açabilir. Diyelimki ikinci bir telefon hattı daha var ve farklı 3 fotoğrafı da var. Hemen aynı aracı 3 milyon 200 bin TL’ye ilana aldı. Böylece arabayı karşılaştırabilecek tıpa tıp ikinci örnek oluştu. Bu ilanları gören diğer kişiler de 3 milyon 200 bin TL üstüne arabalarını ilana eklediler. Sonrasında ilk ilanı açan kullanıcı ’benim arabam ucuza gidecek deyip alttaki rakamını 3 milyon 300 bin TL’ye çıkardı. Tabii bunu gören diğer ilan sahipleri durdu mu? Elbette hayır. Peki almak isteyenler; bayilerde araba yok, 5 ay sonraya sıra var. Bu yeni arabayı almak isteyip, beklemek istemeyen alıcı bu durumda ne yapar? Fakat 4 can alıcı sorunun cevabı yok. Bu kişiler gerçekten var mı, bu kişilerin gerçekten bir arabaları var mı, bu kişiler gerçekten satıcı mı, arabalarına istedikleri fiyat teklif edildiğinde gerçekten satacaklar mı? Bu soruların hiçbir zaman ilan sitelerinde karşılığı yok. Üstelik bu fiyat artışları sitelerin cirolarına da dolaylı yoldan katkı sağladı. Sadece 6+6 kuralı rakamları aşağı yönde değiştirir mi? Sadece stok araba miktarını bir parça azaltır, rakamların stabil kalmasına bir etkisi olmaz”
Fırsatçılar için uygun pazaryeri
İlan sitelerinden alım yapmadan önce yapılması gerekenlere değinen Eser, “Öncelikle gerçek satıcıların doğrulanması gerekir. Gerçekten böyle bir satıcı var mı? Gerçekten böyle bir araba var mı? Bu sorulara yanıt vermeden açılan her ilan piyasayı yukarı yönde hareket ettirmek isteyen fırsatçılara yol açacaktır. Sadece fırsatçılara değil, dolandırıcılar içinde uygun bir pazaryeri olmaya devam edecektir “ dedi. Ancak bu durumun tek başına yeterli olmayacağını belirten Eser, Türkiye Sigortalar Birliğinin yayınladığı kasko değer listesinin tavan fiyat olması gerektiğini ifade etti. Eser, bu durumu şu şekilde anlattı: “Kişileri doğrulamak da tek başına bir çözüm değildir. Asıl olan girilen fiyatların tutarlı hale getirilmesidir. Bunun içinde yapılacak şey, Türkiye Sigortalar Birliğinin yayınladığı kasko değer listesi baz alınıp, bu rakamın tavan fiyat olarak uygulanmasıdır. Bu sayede rakamların gereksiz yükselmesinin önüne geçilmiş olacaktır. Yukarıda örnekte verdiğimiz aracın ilan değeri 2 milyon TL’yi geçemeyecektir”
