KÜLTÜR SANAT - 13 Eylül 2025 Cumartesi 13:12

Bin 700 yıl önce yapılmış 3 boyutlu mozaikler kendine hayran bırakıyor

A
A
A
Bin 700 yıl önce yapılmış 3 boyutlu mozaikler kendine hayran bırakıyor

Kayseri’nin İncesu ilçesine bağlı Örenşehir Mahallesi’ndeki İç Anadolu’nun en büyüğüne ulaşılan arkeolojik kazı çalışmalarında ortaya çıkartılan ve yaklaşık bin 700 yıl önce yapılan mozaikler, işçilik ve görselliğiyle görenleri kendine hayran bırakıyor. İki dilde yazılan kitabelerin bulunduğu yapı ile ilgili konuşan Kültür ve Turizm Müdürü Şükrü Dursun; mozaiklerle ilgili olarak; "Kazı ilerledikçe oranın tarihi ile ilgili önemli bilgiler sunacak önemli kalıntılar açığa çıktı" dedi.


İncesu ilçesi, Örenşehir Mahallesi Köy İçi mevkiinde büyükşehir belediyesinin desteği ve Kayseri Müze Müdürlüğü başkanlığındaki arkeolojik kazıda; 3. yüzyıldan sonra Roma ve Bizans döneminde kullanılan bir villanın zemin mozaikleri ortaya çıkartılmaya devam ediliyor. Kazıların ilerledikçe önemli kalıntılar ortaya çıktığını aktaran İl Kültür Müdürü Doç. Dr. Şükrü Dursun; "İncesu’da Örenşehir mahallemizde mozaikli yapı kalıntısı olarak bahsettiğimiz alanda çalışmalar gerçekleştiriliyor. Kültür ve turizm Bakanlığımız ve Kayseri Büyükşehir Belediyemizin destekleriyle Müze Müdürlüğü’müz başkanlığında devam ediyor. Orada da önemli veriler çıkmaya başladı. İlk başlarda oradaki taban mozaiklerinden bahsetmiştik, kazı ilerledikçe oranın tarihi ile ilgili önemli bilgiler sunacak önemli kalıntılar açığa çıktı. Burada iki farklı dilde yazılmış mozaiklerde kitabeler gördük. Bunun dışında farklı süslemeler, üst düzey kaliteli işçilikle yapılmış taban mozaikleri gördük. En son 600 metrekare kadar bir taban mozaiğinden bahsetmiştik. Şuan 3 bin metrekare alanda çalışmalar yapıldı, bu yıl da aynı şekilde çalışmalar devam ediyor. Yeni mozaikler açığa çıktığında yine aynı şekilde temizliği ve koruması yapılacak" dedi.



"Hedefimiz vatandaşın ziyaretine açabilmek"


Çalışmaların tamamlandığında bölgenin ören yeri olmasıyla ilgili projelerinin bulunduğunu aktaran Dursun; "Planlamamız şu şekilde; Örenşehir’i daha öncesinde 3. yüzyıla kadar tarihlemiştik, çalışmalar biraz daha erken olabileceği veriler de sunuyor. Ama 3. yüzyılda Latince ve Grekçe yazılmış iki farklı kitabeleri görüyoruz. Bunun da Roma’nın ikiye ayrılması; özellikle Doğu Roma’nın kurulma aşamasına denk geliyor. O yüzden diyoruz; Geç Roma Erken Bizans dediğimiz zaman. Yapıyla ilgili bilgi veren bir kitabe de var, bu yapının çok üst düzey olduğunu anlatan bir kitabe. Zaten oradan çıkan mozaikler de bunu söylüyor. Bu çalışmalar tamamlandığında bakanlığımıza buranın bir ören yeri olmasıyla ilgili çalışmamızı sunacağız. Buna yönelik planlama yapıldıktan sonra, projeleri gerçekleştirdikten sonra hedefimiz vatandaşlarımızın ziyaretine açabilmek. Yerli ve yabancı ziyaretçilerin gelebilmesi için bir planlama yapıyoruz. Bunu yapabilmemiz için en azından kazının sınırlarını belirleyip sona gelmemiz lazım. Yakın zamanda da biter diye düşünüyorum. Orası da Geç Roma Erken Bizans Dönemi’nin mimari kalıntısını yansıtması açısından önemli. Çok sayıda ziyaretçinin gideceği bir nokta olacağını düşünüyoruz" şeklinde konuştu.



"İşçilik çok üst seviyelere ulaşmış"


Yaklaşık bin 700 yıl önce yapılan mozaiklerin 3 boyutlu olarak algılanan görsellerden oluştuğunu da sözlerine ekleyen Dursun; "O dönemde bu tür eserleri yapan insanlar farklı bölgelerde var ve bunun üzerine ustalaşıyorlar. Kuşbakışı açıdan görsel sunanı var, bir de çapraz açıdan görsel sunanı var, bu da üç boyutlu olarak algıladıklarımız. Bu da işçilik anlamında çok üst düzey seviyelere ulaştığının kanıtı" ifadelerini kullandı.


Yapıyı bin 700 yıl öncesine tarihlendirdiklerini ancak daha erken tarihe alınabilecek verilerin de elde edildiğinin altını çizen Kayseri İl Kültür ve Turizm Müdürü Şükrü Dursun açıklamasını şöyle sürdürdü; "Örenşehir’de geçtiğimiz yıllarda yaptığımız tarihlendirmeye baktığımızda 330’lu yıllarda o zamanki imparatorun buraya gelmiş olabileceğini belirtmiştik. Şuanda kazı çalışmaları devam ederken tarihin biraz daha erkene gittiğine verileri sunuyor. Mevcut gördüğümüz mozaikler 330’lu yıllarda yapılmış ama bazı veriler o bölgenin daha erken kullanılabileceğini bize sunuyor."



Bin 700 yıl önce yapılmış 3 boyutlu mozaikler kendine hayran bırakıyor

Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Ankara Başkentte ‘Kalbin Emeği’ fotoğraf sergisi, sanatseverlerle buluştu Ankara Kalkınma Ajansı aracılığıyla, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yürütülen Nallıhan İğne Oyası Projesi" kapsamında düzenlenen ‘Kalbin Emeği’ fotoğraf sergisi sanatseverlerle buluştu. Ankara Kalkınma Ajansı aracılığıyla, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yürütülen "Anadoludakiler Kültürel Mirasın Korunması, Kadın Üreticilerin Güçlendirilmesi: Nallıhan İğne Oyası Projesi" kapsamında düzenlenen ‘Kalbin Emeği’ fotoğraf sergisi, Arı Kültür Merkezi’nde sanatseverlerle buluştu. Çankaya Üniversitesi Kadın Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin küratörlüğünü üstlendiği sergide, fotoğraf sanatçısı F. Dilek Yurdakul’un objektifinden yansıyan 60 eser yer aldı. Sergi, 18 Mayıs’a kadar ziyaret edilebilecek. "Kültürümüzün kadınların eliyle yaşatılması beni çok etkiledi" ‘Nallıhan İğne Oyası Projesi’ kapsamında kadınlara çeşitli eğitimler verildiğini ve bu sayede küçük işletmelerin kurulmasına katkı sağlandığını belirten Çankaya Üniversitesi Kadın Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Direktörü Prof. Dr. Zeynep Karahan Uslu, "2007 yılında, Nallıhan’ı ziyaret etmiştim ve orada ipek iğne oyası üreticisi kadınlarla tanışmıştım. Orada kültürümüzün kadınların eliyle yaşatılması beni çok etkiledi. O zaman kendime verdiğim bir söz vardı, bir gün mutlaka döneceğim ve Nallıhan için bir şey yapacağım demiştim. Bu proje çağrısı da buna vesile oldu. Öncelikle bir kadın kooperatifimiz var, birlikte çalışıyoruz. Onlara dijital pazarlamadan, muhasebeden, ürünlerini dijital zeminde satmaya kadar, çeşitli boyutlarda eğitimler vererek aslında iş yapma tarzlarını geliştirecek ve diğer taraftan Nallıhan’da yeni küçük işletmelerin kurulması vesile olmak üzere bir süreç başlattık. Üniversite olarak bunları destekledik ve akabinde tabii toplumsal farklılığını da arttırmak gerekiyor ki birileri ellerini daha tutsun, birileri iğne oyalarımızı çok daha fazla fark etsin" açıklamasında bulundu. "Geçmişle gelecek arasında bir köprü oluşturduk" Projeye çeşitli büyük firmaların destek olduğunu ifade eden Prof. Dr. Zeynep Karahan Uslu, "İlk sergimizi emekçi kadınlarımızın ürünleriyle yaptık. Satış boyutuyla da çok iyi karşılık oldu. Ama bugün dedik ki o ürünlerin arkasındaki elleri görelim, bu hikayeleri görelim, hikayelere dokunalım. Bu sergide de Dilek Yurdakul sanatçımız defalarca emekçi kadınlarımızın o anını çekti ve sonrasında biz o anı alarak belki de dünyada bir ilke imza attık. Şöyle ki, iğne oyası yaparken kadınların duygu durumlarını yapay zeka ile analiz ettik, söze döktük. Oradan da dijital sanat eserleri oluşturduk. Böylece geçmişle gelecek arasında bir köprü oluşturduk. İnşallah ülkemizin insanlarında iğne oyasının güzelliğini, zarafetini ve kadın emeğinin kıymetini, hayata neler kattığını gösterme imkanımız olur" diye konuştu.
Antalya ‘Demir adam’ Kazan Maratonu’na performansıyla damga vurdu ANFAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Ali Bıdı, Rusya’nın Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da düzenlenen 42 bin 195 kilometrelik Kazan Maratonu’nda kendi yaş kategorisinde beşinci oldu. "Demir Adam" lakabıyla tanınan 76 yaşındaki milli sporcu, binlerce atletin katıldığı organizasyonda gösterdiği performansla dikkat çekti. Rusya’nın en prestijli koşu organizasyonları arasında gösterilen Kazan Maratonu’nda sporcular tarihi dokusuyla öne çıkan parkurda, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Kazan Kremlini, Kul Şerif Camii, Milenyum Köprüsü ve Kaban Gölü gibi önemli noktaların arasından geçti. Organizasyonda 42 kilometrenin yanı sıra 3 kilometre, 10 kilometre ve yarı maraton kategorilerinde de yarışlar düzenlendi. Bu yılki maratona, Rus atlet Vladimir Nikitin’in 2 saat 8 dakika 7 saniyelik derecesi damga vurdu. Nikitin, elde ettiği süreyle Rusya topraklarında koşulan en hızlı maraton derecesine imza attı. 86 yaşındaki sporcu ile bilimsel dayanıklılık karşılaştırması yapıldı BRICS Maraton Ligi kapsamında düzenlenen etkinlik sonrası Ali Bıdı, Rusya’nın Dombay bölgesinde gerçekleştirilen özel bir sağlık ve spor etkinliğine katıldı. 6-7 Mayıs tarihlerinde "Taukel" apart otelde düzenlenen programda Bıdı, düzenli spor ve sağlıklı beslenmenin önemine ilişkin deneyimlerini katılımcılarla paylaştı. Organizasyonda ayrıca Ali Bıdı ile 86 yaşındaki Boris-Hadji Erkenov arasında sağlık ve fiziksel dayanıklılık analizleri yapılarak bilimsel karşılaştırma çalışması gerçekleştirildi.
Sinop Sinop’ta çevreyi kirleten tesise 1.6 milyon TL ceza Sinop’ta katı atık depolama tesisine çevre kirliliği ihlalinin tekrarlanması üzerine 1 milyon 678 bin 244 TL idari para cezası uygulandı. Sinop merkez ilçeye bağlı Hacıoğlu köyü Meşedağı mevkisinde yer alan Katı Atık Düzenli Depolama ve Bertaraf Tesisi, çevre denetimlerinde sınıfta kaldı. Sinop Sahil Belediyeler Birliği bünyesinde faaliyet gösteren tesisten kaynaklanan çöp sızıntı sularının doğaya karıştığı tespit edilince ağır yaptırımlar peş peşe geldi. Vatandaşlardan gelen şikayetler üzerine 30 Ocak’ta yapılan ilk incelemede kirlilik saptanmış ve tesise 839 bin 122 TL ceza kesilmişti. Ancak kirliliğin devam ettiğine dair yeni ihbarların gelmesiyle 23 Nisan tarihinde tesis yeniden denetlendi. İhlalin sürdüğünün rapor edilmesi üzerine bu kez rakam ikiye katlanarak, 1 milyon 678 bin 244 TL idari para cezası uygulandı. Kesilen rekor ceza, Sinop Sahil Belediyeler Birliği Katı Atık Düzenli Depolama ve Bertaraf Tesisi adına kayıtlara geçti. Birliğin kirliliği önlemek adına tesiste teknik çalışmalara başladığı öğrenildi. İyileştirme işlemleri için kesin bir süre verilmezken, sürecin Sinop Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından anlık olarak takip edildiği bildirildi. Suç duyurusunda bulunuldu İdari para cezasının yanı sıra Sinop Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından sorumlular hakkında Sinop Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğu açıklandı. Müdürlükten yapılan açıklamada, doğal hayatın korunması için denetimlerin kararlılıkla devam edeceği vurgulandı.