SAĞLIK - 09 Şubat 2024 Cuma 14:06

Uzman doktor uyardı: "Her yıl 600 bin kişi sigara dumanından ölüyor"

A
A
A
Uzman doktor uyardı: "Her yıl 600 bin kişi sigara dumanından ölüyor"

Sigaranın zararları ve bırakma yolları hakkında önemli bilgiler paylaşan Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Murat Bölük, "Sigara, her yıl dünyada yaklaşık 6 milyon insanın beklenenden önce ölümüne yol açmaktadır. Bu ölümlerin yaklaşık 600 bini ise sigara dumanı nedeniyle pasif etkilenime bağlı olmaktadır. Yapılan araştırmalarda içilen her bir sigaranın insan ömründen 12 dakika çaldığı ve sigara kullanan kişilerin kanser nedeniyle ölüm oranının kullanmayanlardan 15-25 kat daha fazla olduğu hesaplanmıştır" dedi.



Gölcük Necati Çelik Devlet Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Murat Bölük, 9 Şubat Sigarayı Bırakma Günü nedeniyle önemli bilgilendirmelerde bulundu. Tütün ürünlerinin bağımlılık yapıcı etkileri yanında, kanser, kalp damar hastalıkları, KOAH gibi pek çok önlenebilir hastalıklara yol açtığını vurgulayan Dr. Murat Bölük, "Sigara, her yıl dünyada yaklaşık 6 milyon insanın beklenenden önce ölümüne yol açmaktadır. Bu ölümlerin yaklaşık 600 bini ise sigara dumanı nedeniyle pasif etkilenime bağlı olmaktadır. Yapılan araştırmalarda içilen her bir sigaranın insan ömründen 12 dakika çaldığı ve sigara kullanan kişilerin kanser nedeniyle ölüm oranının kullanmayanlardan 15-25 kat daha fazla olduğu hesaplanmıştır" diye konuştu.



"Sigara bırakan kişinin 2 hafta-3 ay arasında akciğer fonksiyonlarında düzelme görülür"


Sigara kullanımının önlenebilir ölüm nedenlerinin başında geldiğini ve çok önemli toplum sağlığı sorunu olduğunu aktaran Bölük, "Sigarayı bırakanlar ilk 20 dakikadan itibaren faydasını görmeye başlar. İlk 20 dakikada kalp atış hızı normal değerine düşer, 12’inci saatten itibaren kandaki karbonmonoksit seviyesi normale döner, 2 hafta-3 ay arasında kişinin akciğer fonksiyonlarında düzelme görülür, 1-9 ay arasında öksürme ve nefes darlığı gibi belirtiler azalır, bir yılın sonunda koroner kalp hastalığı riski sigara içen birine göre yüzde 50 azalır, 10’uncu yılın sonundaysa akciğer kanseri riski sigara içenlere göre yüzde 50 azalır. 15 yıl sonra koroner kalp hastalığı riski sigara içmeyen biriyle aynı seviyeye iner" şeklinde konuştu.



"Nikotinin bağımlılık yapma potansiyeli, diğer bağımlılık yapan maddelerle kıyaslandığında daha fazladır"


Nikotin’in sigara, elektronik sigara ve nargile gibi yöntemlerle dışarıdan alındığında başlangıçta hoşlanma duygusu, gevşeme ve rahatlama hissi verdiğini, oluşturduğu hoşlanma duygusu ve konsantrasyonu artırıcı etkisi nedeniyle kişilerde tekrar sigara içme isteğine yol açtığına dikkat çeken Dr. Murat Bölük, “Ancak bir süre sonra kişilerde tolerans gelişir ve kanda azalan nikotin seviyesi, ortaya çıkan huzursuzluğu giderebilmek için daha güçlü sigara içme isteği oluşturur. Nikotinin bağımlılık yapma potansiyeli, diğer bağımlılık yapan maddelerle kıyaslandığında daha fazladır. Bir süre sonra artık kişiler sigarayı zevk almaktan çok huzursuzluk, sinirlilik, baş ağrısı, ani sigara içme isteği gibi nikotin yoksunluk belirtilerini yaşamamak için tüketmeye başlar. Nikotin bağımlılığı, sigara kullanımının sürdürülmesinde en önemli etkendir. Sigarayı bırakma döneminde hissedilen yoksunluk belirtilerinin tedavi edilmesi bu nedenle çok önemlidir” ifadelerini kullandı.



"İlaç tedavilerinin psikolojik destekle birlikte verilmesi başarılı bir tedavi için çok büyük önem taşımaktadır"


Sigarayı bırakmak isteyenlere tavsiyelerde bulunan Dr. Murat Bölük, "Tütün kullanımı, başarısız bırakma girişimi yani nükslerle seyreden, tedavi edilebilir kronik bir hastalık olarak kabul edilmektedir. Tüm diğer kronik hastalıklarda olduğu gibi bu hastalığın da tedavi başarısı, profesyonel destek ve farmakolojik yöntemlerle önemli ölçüde artar. İlaç tedavilerinin psikolojik destekle birlikte verilmesi başarılı bir tedavi için çok büyük önem taşımaktadır. Sigara bırakma poliklinikleri, ’Tütün bağımlılığı tedavi ve eğitim birimleri hakkında yönetmelik’ kapsamında hizmet sunan birimlerdir. Sigara bırakma poliklinikleri, sigara kullanan ile bırakmak isteyen vatandaşların başvurularını değerlendirir, bilimsel geçerliliği olan tedavi protokollerine göre tedavi ve eğitimlerinin yapılmasını sağlar.


Sigarayı bırakmak için başvurular, ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı aracılığıyla veya polikliniğe doğrudan başvuru şeklinde yapılabilir. Sigara bırakma polikliniğine başvuran hastayla yapılan ilk görüşmede kişinin anamnezi alınır, ’Fagerstrom Bağımlılık Testi’ uygulanarak kişinin bağımlılık düzeyi belirlenir, fizik muayenesi yapılır ve tüm bulgular Tütün Bağımlılığı Tedavisi ve İzlem Sistemi’ne (TUBATİS) kaydedilir. Hastaya psikososyal destek tedavisi ve uygun olgularda psikososyal destek tedavisine ilave farmakolojik tedavisi planlanır. Tedavisi başlanan her hastanın tasvip vermesi halinde ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı aracılığıyla belli periyotlarda geri dönüş aramaları yapılarak izlemi sağlanır. Bir hastalık olarak kabul edilen bu davranıştan kurtulmak için bireysel çabaların yanında sağlık çalışanlarından destek almanın da çok önemli olduğunu bir kez daha hatırlatmak istiyorum" dedi.


Bunlar Da İlginizi Çekebilir
Gaziantep Kar yağışı sonrası kışlık araç bakım yoğunluğu arttı Gaziantep’te kar yağışıyla birlikte araçların kışlık bakımı için servislere akın eden sürücüler yoğunluğa neden oldu. Beklenen kar yağışının başlamasıyla birlikte sürücüler servislere akın etti. Sabah saatlerinden itibaren oluşan yoğunluk, birçok sürücünün kış lastiği kavramını yanlış yorumladığını ve sadece kar yağdığında takılması gerektiğini düşündüğünü ortaya koydu. Gaziantep’te kış mevsimi öncesinde araçlarının kışlık bakımını yaptırmayan ve kar yağışının ardından sorun yaşayan sürücüler, araçların kışlık bakımı için servislerin yolunu tuttu. Kış mevsimine girilmesine rağmen sürücüler araçların kışlık bakım işlemini kar yağışına kadar erteledi. Bu durum kar yağışının ardından oto tamir servislerinde yoğunluğa neden oldu. Hem araçlarının kışlık bakımını yaptırmak için gelenler hem de kar yağışının ardından yollarda oluşan buzlanma nedeniyle meydana gelen kazalarda araçları hasar gören sürücülerin oto servislerin yolunu tutmasıyla ustalar, talebe yetişmekte zorlandı. Oto sanayilerde kar mesaisi Gaziantep’te etkili olan kar yağışı ve yollarda yaşanan buzlanma kazaları da beraberinde getirdi. Kış lastiği takmayan ve araçlarının kışlık bakımını yaptırmayan sürücüler trafik kazalarına neden oldu. Bu durum özellikle oto sanayilerde ve servislerde yoğunluk yaşanmasına yol açtı. Oto sanayicilerin yoğun mesaisi sürerken, ustalar sürücülerin antifriz ve lastik bakımının yapılması gerektiği konusunda uyardı. Kış mevsimine girilmesi ve kar yağışı kışlık araç bakımının önemi arttı. Kar yağışının yoğunluğu arttırdığı oto tamircilerde ustalar, antifriz ve lastik bakımının yapılmasının önemine değindi. Rutin bir kışlık araç bakımının maliyetinin de ortalama 5-6 bin TL arasında olduğunu belirtiyor. Oto sanayilerde araç tamiri yapan ustalar araçların kış bakımlarının aksatılmaması gerektiğini söyledi. Kar yağışının ardından araç bakımlarında yoğunluk oluştuğunu belirten oto servis yetkilisi Hayri Çekiç, bakımı yapılmayan araçlarda 120 bin TL’ye kadar masraf riski olduğunu ifade etti. Periyodik motor yağı bakımı, antifriz ölçümü ve akü kontrolünün önemini vurgulayan Çekiç, çok basit bakımların büyük masraflardan kurtaracağını belirterek, "İnsanlar artık meteorolojiden hava durumunu yakından takip ediyorlar. Tabi bunun yanında genelde kar yağdığı zaman vatandaşlarımızın mağdur olmaması için araçlarında mutlaka kar ve kış lastikleri, zincirler, çelik halat, yol yardımcısı ve akü takviyesi gibi önemli malzemeleri bulundurması daha iyi olur. Çünkü bu malzemeler kişi aracıyla yolda kalındığı zaman bu hava şartlarında bizimde sürücülere ulaşmamız geç olur. Sürücüler donma riskine karşı, aracının ve kişinin kendisi zorda kalmaması için bu malzemeler önemlidir" dedi. Kış aylarında araçların sağlıklı ve güvenli bir şekilde çalışabilmesi için düzenli bakım yapılmasının gerekliliğine dikkat çeken Çekiç, "Araçların rutin genel bakımlarını, hasarlarını garantili bir şekilde yapıyoruz. Araçların genelde kışlık bakımları oluyor. Bu bakımların rutin olarak düzenli kilometrede yapılması lazım. Araçların bakımları yapıldığı zaman motor daha uzun ömürlü ve daha performanslı olur. Çünkü bu bakımlar hayatı önem taşıyor. Bu bakımlar yapılmadığı zaman 5-7 bin TL civarında olan rakamlar 70 ile 120 bin TL gibi rakamları bulur. Onun için araçların bakımının düzenli olması lazım" şeklinde konuştu. Araçların sağlıklı bir şekilde çalışabilmesi için periyodik olarak motor yağı bakımı, antifriz ölçümü ve akünün kış şartlarına uygun olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirten Çekiç, bu bakım işlemlerinin sadece aracın sorunsuz çalışmasını sağlamakla kalmayıp aynı zamanda da oluşabilecek maddi zararları önlediğini belirtti. Ayrıca, güvenli bir sürüş deneyimi için lastik seçiminden fren sistemine kadar birçok faktörün göz önünde bulundurulması gerektiğini de ifade eden Çekiç, kışlık bakımı yapılmayan bir aracın ilerleyen dönemlerde daha fazla masraf çıkarabileceğini de sözlerine ekledi. Aracının kışlık bakımını yaptıran Mustafa Erdoğan ise, "Aracımın kışlık bakımlarını yaptırmaya geldim. Malum kış mevsimi ve araca daha güvenli binmek için bakımlarımızı yapmak zorundayız. Özellikle de kış lastiklerimize özen gösterelim. Aracımızın bakımlarına özen gösterelim. Yolda kalmamak için aracımızın bakımlarına özen gösterirsek daha keyifli bir sürüş yaşayabiliriz" diye konuştu.