Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat’ta yaşanan depremlerin ardından sıklıkla gündeme gelen depremlerin zamanlamasının ve büyüklüğünün yapay zeka modellemesiyle tahmin edilmesi yönünde gerek yurtiçi gerek yurtdışında çalışmalar sürdürülürken, İnönü Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Ahmet Arif Aydın, yapay zeka modellerini besleyen temeldeki parametrenin veriler olduğunu belirterek, sınırlı bir data ile oluşturulacak yapay bir zeka modeliyle depremlerin önceden tahmin edilme ihtimalinin çok zor olduğunu söyledi.
“İçinde bulunduğumuz çağ büyük bir veri dijital çağ”
Yapay zeka konseptinin tam anlamıyla anlaşılması için günümüzdeki veri çağın ne anlama geldiğinin görülmesi gerektiğini kaydeden İnönü Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Ahmet Arif Aydın, ” Yapay zekaya ana hatları ile bakacak olursak insanın düşünme, problem çözme kabiliyetini makinelere vererek veya bilgisayarların bu kabiliyeti almasına yardımcı olabilecek bir biçimde sistemlerin ortaya çıkmasıdır. Daha da özel ise makine öğrenmesi olarak devam etmektedir. Günümüzde sağlık, eğitim gibi bir çok alanda kullanılmaktadır. Örneğin sağlık sektöründe tomografi görüntüleri kullanılarak bir kişinin hastalığının teşhisi konusunda bir çok çalışmalar var. Yapay zekanın istenilen biçimde çalışması için veriye ihtiyaç vardır. Şöyle düşünelim elimizde bin hastadan alınan veri örnekleri bulunsun biz burada hastalığın tespitini yapacaksak kullandığımız örnekler ne kadar artarsa oluşturulan yapay zeka modelinin katiye yakın doğru bir biçimde sonuç vermesi artmaktadır” dedi.
“Depremlerin bu aşamada önceden tahmin edilmesi çok zor”
Yapay zeka modellerini besleyen temeldeki parametrenin veriler olduğunu belirterek, sınırlı bir data ile oluşturulacak yapay bir zeka modellemesiyle depremlerin önceden tahmin edilme ihtimalinin çok zor olduğunu belirten Aydın, ”Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü ile Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın (AFAD) her depremle ile alakalı yayınladığı bir veri var. Burada bizler sadece olan depremleri alıyoruz. Bu data çok büyük miktarda değil ve çeşitlilik arz ettiği için netlik yok maalesef. Sonuçta siz oluşturacağız yapay zeka modelini elinizdeki veriye ve parametreye göre gerçekleştiriyorsunuz bu anlamda çok kısıtlı verilerimiz var. Sadece bu verilere bağlı kalarak gelecekteki depremlerin tahmin edilebilmesi çok zor. Çünkü sağlık alında bir tahmin gerçekleştirilecekse burada milyon ve milyarlarca veri var. Dolayısıyla mevcut yapılan çalışmalar içerisinde mevcut verilerle istenilen anlamda deprem tespiti yapabilen bir sistem hala daha geliştirilmedi ama bu önümüzdeki yıllarda geliştirilemeyecek anlamında gelmez” diye konuştu.
Hasan Eryılmaz
